İçtihatYargıtay1. Hukuk Dairesi06.06.2024

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2023/3422 · K. 2024/4258

1. Hukuk Dairesi 2023/3422 E. , 2024/4258 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/1867 E., 2023/656 K. HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul/Esastan Ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/242 E., 2021/81 K. Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; 6360 sayılı Kanun'a göre oluşturulan İl Devir Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu kararı ile mülkiyeti İl Özel İdaresi adına olan Karatay ilçesi, 554 ada 45 parselde Hakimiyeti Milliye İlkokulu/İl Milli Eğitim Müdürlüğü Hizmet Binası, 5678 ada 62 parselde ... İlkokulu ve bahçesi, 5679 ada 63 parselde ... İlkokulu ve bahçesi ile 2653 ada 36 parselde Öğretmenevi ve Gazi Mustafa Kemal İlkokulu olarak kullanılan taşınmazların Maliye Hazinesi adına devir edilmesi gerekirken mevzuata aykırı ve yolsuz olarak Konya Büyükşehir Belediyesi adına tescil edildiklerini ileri sürerek tapu kayıtlarının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davaya konu taşınmazların 6360 sayılı Kanun'un geçici 1 inci maddesi uyarınca 28.03.2014 tarihli ve 2014/228 sayılı komisyon kararı ile davalı ... Belediyesine devrine karar verilip devir işlemlerinin usulünce gerçekleştirildiğini, gerek vali tarafından gerçekleştirilen komisyon üyelerini belirleme işlemine, gerekse komisyonun vermiş olduğu kararlara karşı idari yargı yoluna başvurulabileceğini belirtip davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; davaya bakmakta idari yargının görevli olduğuna dair verilen kararın davacı vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 12.03.2020 tarihli ve 2018/1158 Esas, 2020/332 Karar sayılı kararı ile, mülkiyetin aynına ilişkin olup tapu iptali ve tescil isteğini barındıran eldeki davada uyuşmazlığın çözüm yerinin adli yargı merciileri olduğu hususunda kuşkunun bulunmadığı, hal böyle olunca toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilip iddiaya yönelik işin esası incelenerek bir hüküm kurulması gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1.a.3 üncü maddesi uyarınca kabulüyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş; İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonunda 554 ada 45 parsel sayılı taşınmazın fiilen İl Milli Eğitim Müdürlüğü ek hizmet binası ve bahçesi olarak kullanıldığı ve ilgili Kurumun davacı İdare olduğu, 5678 ada 62 parsel sayılı taşınmazın fiilen yol ve kaldırım olarak kullanıldığı ve ilgili kurumun davalı İdare olduğu, 5679 ada 63 parsel sayılı taşınmazın fiilen ... İlkokulu ve bahçesi olarak kullanıldığı ve ilgili kurumun davacı İdare olduğu, 2653 ada 36 parsel sayılı taşınmazın fiilen öğretmenevi ve bahçesi ile Konya Teknik Üniversitesi ek hizmet binası eğitim ve araştırma merkezi olarak kullanıldığı ve ilgili kurumun davacı İdare olduğu, bu taşınmazın 28.03.2014 tarihli komisyon kararında da fiili durumunun öğretmenevi ve Gazi Mustafa Kemal İlköğretim Okulu olarak belirtildiği anlaşıldığından ilgili kurumun davacı İdare olduğu, 6360 sayılı Kanun'un geçici 1 inci maddesinin beşinci fıkrası gereği dava konusu taşınmazların ilgili olduğu kuruma göre tescillerinin yapılması gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, 5678 ada 62 parsel sayılı taşınmaz bakımından davanın reddine, diğer taşınmazlar bakımından davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili; davalı adına oluşan tescilin yolsuz olduğu ortada iken 62 parsel sayılı taşınmaz yönünden üzerinde yol ve kaldırım bulunduğu gerekçesiyle tapu iptali ve tescil istemlerinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirtip İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile davanın anılan taşınmaz bakımından da kabulüne karar verilmesini istemiştir. 2.Davalı vekili; komisyon kararını ve davayı inceleme görevinin İdari Yargıda olduğunu, iptal edilmeyen komisyon kararının halen geçerli olduğunu, dava konusu dört parça taşınmazın devirden önce davacı Bakanlığa ait olmadığını, sadece tahsisli olduğunu, 2653 ada 36 parsel sayılı taşınmazda davacı Bakanlığa ait bir okul olmadığını, İl Milli Eğitim Müdürlüğü lehine taşınmaza konulan irtifakın da 2032 yılında sona ereceğini, ortada bir mülkiyet ihtilafı bulunmadığını, dava bir idari işleme karşı açıldığından maktu harca ve maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi harç ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirtip İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığı, 6360 sayılı Kanun'un geçici 1 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köylerin personeli, her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devrinin yapılması gerektiği, 554 ada 45, 5679 ada 63 ve 2653 ada 36 parsel sayılı taşınmazların eğitim kurumları olup davacıyla ilgili olduğu, 5678 ada 62 parsel sayılı taşınmazın ise yol olup davalı ile ilgisinin olduğunun bilirkişi raporuyla anlaşıldığı, bu durumda Konya ili Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonunun 28.03.2014 tarihli ve 2014/228 sayılı kararının dayanağının gerçek hak durumunu yansıtmadığı, İlk Derece Mahkemesince yazılı olduğu üzere karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davacı vekili; istinaf dilekçesindeki itiraz nedenlerini yineleyerek kararın 62 parsel sayılı taşınmaz bakımından bozulmasını istemiştir. 2.Davalı vekili; istinaf dilekçesindeki itiraz nedenlerini yinelemiş, ayrıca Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesiz ve verdiği diğer kararlar ile çelişkili olduğu gibi dosya esası hakkında bir karar verilmediğinden yeniden harç alınması için hüküm kurulmasının doğru olmadığını belirtip kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, yolsuz tescil hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 705 inci maddesi, 1022 nci maddesinin birinci fıkrası, 1025 inci maddesinin birinci fıkrası; 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ve Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 1 inci maddesinin üçüncü ve beşinci fıkraları. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Dosya içeriği ve toplanan delillerden; Konya ili, Karatay ilçesinde yer alan dava konusu 554 ada 45 parsel sayılı taşınmazın 9125 m2 yüz ölçümü ve Hakimiyeti Milliye İlkokulu vasfı ile, 5678 ada 62 parsel sayılı taşınmazın 18,35 m2 yüz ölçümü ve müfrez arsa vasfı ile, 5679 ada 63 parsel sayılı taşınmazın 3843,59 m2 yüz ölçümü ve ... İlkokulu ve Bahçesi vasfı ile, 2653 ada 36 parsel sayılı taşınmazın ise 4379,50 m2 yüz ölçümü ve Okul ve Avlu ve Kargir Bina vasfı ile davalı ... Belediyesi Başkanlığı adına kayıtlı oldukları, bunlardan 45, 63 ve 36 parsellerin başta Konya İl Özel İdaresi adına kayıtlı iken 16.06.2016 tarihinde tashihen devir (kurumlar arası devir) işlemi ile davalı ... adına tescil edildiği, 62 parselin ise başta Konya İl Özel İdaresi adına kayıtlı iken 26.05.2014 tarihinde tashihen devir (kurumlar arası devir) işlemi ile Maliye Hazinesi adına tescil edildiği, daha sonra 16.06.2016 tarihinde tashihen devir (kurumlar arası devir) işlemi ile davalı ... adına kayıtlandığı, 6360 sayılı Kanun'a göre oluşturulan Konya ili Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonunun 28.03.2014 tarihli ve 2014/228 sayılı kararının kurumlar arası devir işlemine dayanak yapıldığı anlaşılmaktadır. 3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekilleri tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.