Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının malen kayıtlı bono nedeniyle borçlu olduğunu, aksini yazılı delille ispatlaması gerektiğini, icra dosyasına ödeme yapanın davacı şirket olduğunu, diğer davalının aktif husumetinin bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 14.06.2022 tarih, 2020/8210 E. ve 2022/4858 K. sayılı kararıyla''... Dava, çeke dayalı başlatılan icra takibinden dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile icra dosyasına yapılan ödemenin istirdadına ilişkindir.
1- Davacı, davalıyla aralarındaki ticari ilişki gereği bakiye bir borcun kaldığını ancak takip tutarı kadar olmadığını iddia etmiştir.Bu iddiasını ispata yönelik davacı vekilince dava dilekçe ekinde davalı şirket vekilinin WhatsApp uygulamasında 26.1.2018 tarihinde gönderildiği iddia edilen “cari hesap ekstresi” başlıklı davalı şirket anteti içeren fotokopi belge sunulmuştur. Davalı vekiline bu belgenin onun tarafından gönderilip gönderilmediği sorularak davalı vekilince gönderildiğinin tespiti halinde belge altında el yazısıyla kaleme alınan kur farkı ve çekle yapıldığı iddia edilen ödemeye ilişkin notla ilgili Yargıtay'ın yerleşik uygulaması da nazara alınarak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir...''gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda davacıların senetteki durumları birbirinden farklı olup, davacı Detay panel Yapı Sistemleri ve Tic. Ltd. Şti. senette keşideci ve diğer davacı ... avalist olduğundan her iki davacı bakımından farklı değerlendirmeye gidildiği, davacı ...'ın açmış olduğu istirdat davasına ilişkin değerlendirmede; davacı ...'ın dava konusu senette avalist olduğu, aval verenin, kendi imzasına ve senedin zorunlu unsurlarının bulunmadığına dair şekli itirazları hariç, esas ilişkiye (senedin teminat senedi olduğuna) dair herhangi bir itiraz ve def'ide bulunamayacağı, ...'ın dava konusu borcu ödeyen kişi de olmadığı, bu nedenle bu davayı açmakta hukuki yararı olmadığı, bu davacının istirdat davasının reddine karar verilmesi gerektiği, davacı Detay Panel Yapı Sistemleri ve Tic. Ltd. Şti.'nin açmış olduğu istirdat davasına ilişkin değerlendirmede; somut olayda davacı, davalıyla aralarındaki ticari ilişki gereği bakiye bir borcun kaldığını ancak takip tutarı kadar olmadığını iddia ettiği, imzası inkar edilmeyen senette malen kaydı olmasına rağmen davacı senedin teminat senedi olduğunu ileri sürdüğü, davalı ise senedin teminat senedi olmadığını ileri sürdüğü, bu iddiasını ispata yönelik davacı vekilince dava dilekçe ekinde davalı şirket vekilinin WhatsApp uygulamasında 26.01.2018 tarihinde gönderildiği iddia edilen "cari hesap ekstresi" başlıklı davalı şirket anteti içeren fotokopi belge sunulduğu, davalı vekili Avukat ...,14.11.2022 tarihli duruşmada "... Whatsapp üzerinden gönderildiği ifade edilen ve delillendirilen belge bizim tarafımızdan gönderilmiştir. Cari hesap ekstresi ve gönderi de takibe konu bonoya ya da icra dosyasına hiçbir atıf yapılmamıştır. Bononun sebepten mücerretliğini ortadan kaldıracak hiçbir durum söz konusu değildir. ..." şeklinde beyanda bulunduğu ve beyanının doğruluğunu imzası ile tasdik ettiği, bu durumda senetteki bedel kaydına ilişkin ispat yükünün davalı üzerine geçtiği, mevcut durumda belge altında el yazısıyla kaleme alınan kur farkı ve çekle yapıldığı iddia edilen ödemeye ilişkin notla ilgili Yargıtay'ın yerleşik uygulamasının nazara alınması gerektiği, dosya kapsamı incelendiğinde taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu ve bu kapsamda davalının düzenlediği faturaların Türk Lirası cinsinden olduğu gibi, davalı tarafça ödeme karşılığı verilen çeklerin de Türk Lirası cinsinden olduğu, davalı taraf, döviz karşılığı satım yapıldığını veya taraflar arasında kur farkı istenebileceğine ilişkin sözleşme bulunduğunu iddia ve ispat etmiş de olmadığı, bu durumda davalı, davacı taraftan kur farkı alacağı isteyemeyeceği, mevcut delillere göre takibe konu bononun teminat amaçlı verildiği, davalının cari hesaptan ve kur farkından kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla bu bonoyu icra takibine koyduğu, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesinde davacı şirketin davalıya 16.930,69 TL borcunun bulunduğu, icra takibi nedeniyle davacı şirketin takip dosyasına ihtirazı kayıtla 07.03.2018 tarihinde 121.942,82 TL ödeme yaptığı, davalı icra takibi yapmakta kısmen haklı olduğundan davacı şirketin borcu olan 16.930,69 TL'nin icra dosyasına ödeme tarihi olan 07.09.2018 tarihi itibari ile tahsil harcı, asıl alacak, başvurma harcı, vekalet ücreti, işlemiş faiz, masraf gibi asıl alacak ve fer'ilerini gösterir şekilde kapak hesabı yapması konusunda bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, davacı tarafın ödeme tarihi itibarı ile takip dosyasındaki gerçek borç miktarının 22.300,40 TL olarak hesap edildiği, davacı şirketin takip dosyasına ihtirazı kayıtla 07.03.2018 tarihinde ödeme yaptığı 121.942,82 TL'den bu tarih itibarı ile ödemesi gerekli olan 22.300,40 TL mahsup edildiğinde davacı şirketin davalıdan 99.642,42 TL fazla ödemenin istirdatını talep etmekte haklı olduğu, manevi tazminat koşullarının oluşmaması ve davalının takibinde kötüniyetli olduğunun kanıtlanamamış olmasına göre davacıların manevi tazminat davalarının reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davacı Detay Panel Yapı Sistemleri ve Ticaret Limited Şirketi'nin istirdat istemine ilişkin davasının kısmen kabulüne fazlaya ilişkin istirdat isteminin redine, davacı Detay Panel Yapı Sistemleri ve Ticaret Limited Şirketi'nin manevi tazminat davasının reddine, davacı ...'ın istirdat ve manevi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.