Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2023/4399 · K. 2024/6133

11. Hukuk Dairesi         2023/4399 E.  ,  2024/6133 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/633 Esas, 2023/509 Karar HÜKÜM : Esastan Ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 5. ... ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/185 Esas, 2020/367 Karar Taraflar arasındaki TÜRKPATENT Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü. I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 1992 yılından beri Türkiye’de faaliyet gösteren Total İstasyonları'nın, 500’ü aşkın istasyon ağı ile akaryakıt sektöründe Türkiye’nin büyük akaryakıt şirketlerinden birisi olarak hizmet vermeye devam ettiğini, 27.11.2019 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde Total Oil Türkiye Anonim Şirketi'nin ticaret unvanının, ... olarak değiştiğini, huzurdaki uyuşmazlık konusu "TÜRKPETROL" markasının da aralarında yer aldığı söz konusu markaların, Türkiye'de 1931 yılından bu yana kullanılmakta olduğunu, akaryakıt ve enerji sektöründe ayırt edici ve yüksek itibara sahip bulunduğunu, davalının müvekkili şirkete ait "TÜRKPETROL" marka başvurusunun SMK m.5/1-b ile m.5/1-c hükümleri uyarınca ve ilgili ibarenin ayırt edici nitelikten yoksun ve tanımlayıcı olduğu gerekçesiyle, kısmen reddinin yerinde olmadığını, müvekkilinin "TÜRKPETROL" ibareli marka başvurusunun "Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." bakımından kısmî olarak reddedilmesinin yerinde olmadığını ileri sürerek müvekkili şirkete ait 2019/75686 sayılı "TÜRKPETROL" marka başvurusunun reddi yönündeki 2020-M-4824 sayılı YİDK kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuruya konu markada yer alan “TÜRKPETROL” ibaresinin “Türk menşeili petrol ve/veya bunlardan mamul ürünleri” anlamlarına geldiğini, başvuru kapsamından çıkartılan ürünler açısından ayırt etme işlevi bulunmadığını, dava konusu “TÜRKPETROL” ibaresinin başvuru kapsamından çıkartılan “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." malları için, cins, çeşit, vasıf, karakteristik özellik belirten bir özelliğe sahip olduğunu ve anılan mallar yönünden ayırt ediciliği sağlamaktan uzak olduğunu, YİDK tarafından verilmiş olan kararın usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davaya konu marka başvurusunun "TÜRK" ve "PETROL" kelimelerinin bitişik halde bir araya getirilen türetme marka niteliğinde olduğu, mavi zemin üzerine beyaz harflerle marka başvurusunun bir bütün olarak bileşik görünümde yazıldığı, bir markayı oluşturan ve bir bütünlük arz eden kelimelerin ayrı ayrı bağımsız olarak dava konusu markanın kullanılacağı emtia için cins belirten ibarelerden olmasının, bunlardan türetilen kelimelerin de doğrudan cins belirten tanımlayıcı ibare olarak kabulü sonucunu doğurmayacağı, somut olayda "TÜRK" ve "PETROL" ibarelerinin tek başına kimsenin tekeline verilemeyecek, ticari piyasada somut ayırt ediciliği bulunmayan ibareler oldukları düşünülse bile, bu iki kelimenin yan yana getirilmesi ile türetilen "TÜRKPETROL" kelimesinin davaya konu “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." emtiaları bakımından gerek somut ayırt ediciliğinin bulunduğu, gerekse tescile konu bu emtia bakımından doğrudan tanımlayıcı olmadığı, türetme markalar bakımından somut ayırt ediciliğin bulunduğunun belirlendiği gerekçesi ile davanın kabulü ile, 2020-M-4824 sayılı YİDK kararının iptaline karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; “Türkpetrol” ibaresinin, Türk menşeili petrol ve/veya bunlardan mamul ürünler anlamlarına geldiğini, bir bütün olarak da ayırt ediciliğinin bulunmadığını, kaldı ki çekişme konusu 4. sınıfta yer alan “sıvı ve gaz yakıtlar, benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları” malları açısından da ayırt etme işlevinin bulunmadığını, bu ibarenin bir kişinin tekeline bırakılmaması gerektiğini, “TÜRK PETROL” ibaresinin başvuru kapsamından çıkartılan “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." malları için, cins, çeşit, vasıf, karakteristik özellik belirten bir özelliğe sahip olduğunu ve anılan mallar yönünden ayırt ediciliği sağlamaktan uzak olduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının davaya konusu edilen marka başvurusunun "TÜRK" ve "PETROL" kelimelerinin bitişik halde bir araya getirilmesi suretiyle oluşturulduğu, bu iki kelimenin yan yana getirilmesi suretiyle oluşturulan dava konusu "TÜRKPETROL" kelimesinin, kapsamından çıkarılan “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." yönünden somut ayırt ediciliğinin bulunduğu, ayrıca tanımlayıcı olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme 1. Uyuşmazlık, davacının 2019/75686 sayılı ve 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 11, 12, 16, 18, 20, 41 ve 43 üncü sınıflarda “TÜRKPETROL” ibareli marka tescil başvurusunun 4 nolu sınıf yönünden 6769 sayılı Kanun'un 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamında reddinin mümkün olup olmadığı, bu minvalde YİDK kararının iptali koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır. 2.Dava, davacının 2019/75686 sayılı ve 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 11, 12, 16, 18, 20, 41 ve 43 üncü sınıflarda “TÜRKPETROL” ibareli marka tescil başvurusunun 4 nolu sınıf yönünden 6769 sayılı Kanun'un 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri gerekçesiyle reddine karşı yapmış olduğu itirazın TÜRKPATENT YİDK tarafından nihai olarak reddine dair 31.05.2020 tarih ve 2020-M-4824 sayılı kararın iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 370 inci maddesinin ikinci fıkrası. 2. 6769 sayılı Kanun'un 5'inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 09.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.