İçtihatYargıtay11. Hukuk Dairesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2023/4422 · K. 2024/6778
- Esas No
- 2023/4422
- Karar No
- 2024/6778
- Karar Tarihi
- 25.09.2024
Karar Metni
11. Hukuk Dairesi 2023/4422 E. , 2024/6778 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/427 Esas, 2023/722Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ :Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI :2015/1417 E., 2018/240 K.
Taraflar arasındaki alacak, davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında Edirne-Kırklareli-Tekirdağ doğalgaz dağıtım hattı devir protokolü imzalandığını, müvekkili ile dava dışı Paşabahce Cam ... San Tic. A.Ş. arasında da kesintisiz doğal gaz satış sözleşmesi akdedildiğini, dava dışı Paşabahce Cam ... San Tic. A.Ş. tarafından müvekkili ve davalı aleyhine kesintisiz doğalgaz satış sözleşmesi ve devir protokolüne aykırı davranılması nedeniyle fabrikada doğalgaz kesintisi yaşanması sonucu uğranılan zararın tazmini talebiyle dava açıldığını, yapılan yargılama sonunda müvekkili yönünden davanın kabulüne karar verildiğini, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğini, kesinleşen ilamın icra takibine konulması sonucu müvekkilinin 410.525,00 TL'yi dava dışı Paşabahçe A.Ş.'ye ödendiğini, ödenen bedelden gazı sürekli ve kesintisiz olarak müşterilerine ulaştırmakla yükümlü olan fakat bu yükümlülüğünü bakım işletme ve yürütme faaliyetini gereği gibi yerine getirmeyerek gaz kesintisi oluşmasına ve davacının zararına neden olan davalının sorumlu olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 419.568,51 TL'nin müvekkilinin kasasından çıktığı tarihten (409.762,00 TL yönünden 17.03.2014, 9.806,51 TL yönünden 10.01.2014 tarihinden)itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava dışı Paşabahçe A.Ş.'nin fabrikasında meydana gelen gaz kesintisinin doğalgazın kirliliği nedeniyle meydana geldiğini, müvekkilinin kusurundan kaynaklanmayan arızaya zamanında ve yerinde müdahale ederek üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirdiğini, arızasının giderilmesinin ardından dava dışı Paşabahce Cam ... San Tic. A.Ş. tarafından davacıya gönderilen yazıyla filtrelerin tıkanması sonucu meydana gelen arızanın makul ve basiretli bir işletmecinin makul bakım, ihtima ve öngörüsü ile önlenebilecek nitelikte bir arıza olduğu belirtilerek aynı arızanın tekrarlanmaması amacıyla ne tür önlemler alınacağı hususunda bilgi verilmesinin talep edildiğini, davacı tarafından dava dışı Paşabahce Cam ... San Tic. A.Ş.'ye gönderilen yazı ile Paşabahçe'ye ait tesise gaz arzının sağlandığı istasyonun bakım ve onarım sorumluluğunun müvekkil şirkette olduğunun ifade edildiğini, müvekkil tarafından Paşabahçe'ye gönderilen yazı ile de arızanın RM/A İstasyonu Regülaj Sisteminin pilot grubundan kaynaklandığının tespit edildiği, söz konusu ekipmanların periyodik bakımlarının bakım planları doğrultusunda gerçekleştirildiği, bununla birlikte oluşan arızi durumun kirlilik nedeniyle pilot regülatörün devre dışı kalmasından kaynaklandığı, RM/A istasyonunun girişine bağlı şebekenin de sistemin doğal bir parçası olması sebebiyle arızanın müvekkili dışındaki nedenlerden kaynaklanabileceğinin belirtildiğini, gerekli periyodik bakımların yapıldığını gösteren formun yazı ekinde gönderildiğini, dayanak davada davacının karar düzeltme taleplerinin de reddedildiğini, kesinleşen mahkeme kararında davacının kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmadığını, kesinleşen karara esas alınan bilirkişi raporunda gaz kesintisinin istasyon giriş filtrelerinden geçen partiküllerin regülatör önündeki pilot filtreleri tıkaması nedeniyle oluştuğu, davacının bu nedenle kusurlu olduğunun belirtildiğini, müvekkili hakkında açılan davanın reddedildiğini, davacının alacak miktarını neye göre tespit ettiğinin belirsiz olduğunu, Paşabahçe'ye ödenen bedelin 410.524,00 TL olduğu belirtildiği halde dava konusu alacak miktarının 419.568,51 TL olarak belirlendiğini, dava konusu uyuşmazlığın kesinleşen mahkeme kararıyla çözüme kavuştuğunu, arızanın davacının arz ettiği gazın kirliliğinden kaynaklandığını, bakım yükümlülüğünü yerine getiren müvekkilinin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, müvekkilinin giriş flanşından teslim aldığı gazın kalitesini tespit ve kontrol etme yükümlülüğü bulunmadığını, müvekkilinin acil durumlarda müdahale etme yükümlülüğü hiçbir suretle acil durumun meydana gelmesine neden olan olay dolayısıyla sorumlu tutulabileceği anlamına gelmeyeceğini, yapılacak müdahalenin davacının gözetiminde olmasının bu hususu tevsik eder nitelikte olduğunu, aralarındaki sözleşme uyarınca Paşabahçeye kesintisiz doğalgaz arzı sağlama yükümlülüğünün davacıda olmasına rağmen müvekkilinin arızaya zamanında ve yerinde müdahale ederek devir protokolü ve işletme protokolü uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri eksiksiz olarak yerine getirdiğini, davacının hakkını kötüye kullandığını, dava konusu alacağa davacının kasasından çıktığı alacağa faiz yürütülemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince, davacının rücu talebine esas olan Lüleburgaz 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/535 E., 2013/285 K. sayılı ilamında Paşabahçe Cam San ve Tic. AŞ tarafından Lüleburgaz'da yerleşik fabrikalarında yaşanan doğalgaz kesintisi nedeniyle uğranılan zararın davalılar Gazdaş ve BOTAŞ'dan müştereken ve müteselsilen tahsili talebi ile açılan davanın yargılama safahatinde mahallinde keşfen yapılan inceleme sonucu petrol ve doğalgaz mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen raporda gaz kesintisinin istasyon giriş filtrelerinden geçen çok küçük gözenekli partiküllerin regülatör önünde bulunan pilot filtreleri tıkaması neticesinde oluştuğunun tespit edildiği, Gazdaş ekibinin EPDK şartnamesine uygun olarak bakım ve kontrolleri yaptığına göre filtre tıkanması sebebinin BOTAŞ tarafından verilen gazın kirliliği neticesinde olabileceği kanaatinin oluştuğunun ifade edildiği, mahkemece yapılan yargılama sonunda yapılan keşif ve sunulan bilirkişi raporundan gaz kesintisinin istasyon giriş filtrelerinden geçen partiküllerin regülatör önündeki pilot filtreleri tıkaması nedeniyle oluştuğu, davalı bu nedenle kusurlu bulunduğundan bilirkişi raporunda yapılan hesaplamaya itibar edilerek davacının davasının BOTAŞ yönünden kabulüne, GAZDAŞ hakkında açılan davanın reddine karar verildiğini, kararın taraflarca temyizi üzerine davalıların temyiz itirazlarının reddine, davacının temyiz itirazları yönünden ise GAZDAŞ aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddine karar verildiğinden davalı lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ifade edilerek hükmün bu yönü ile düzeltilerek onanmasına karar verildiği, davalı BOTAŞ AŞ'nin tashihi karar talebinin reddi ile kararın kesinleştiği, işbu rücu talebine esas olan dava dışı Paşabahçe Cam San ve Tic. A.Ş.'ye ait fabrika binasında meydana gelen doğalgaz kesintisinin sebebinin Paşabahçe Cam San ve Tic. AŞ ile imzalamış olduğu kesintisiz doğalgaz satış sözleşmesi kapsamında sözleşme koşulları çerçevesinde kesintisiz doğalgaz arzı ile yükümlü olan BOTAŞ tarafından sağlanan doğalgaz içerisindeki çok küçük gözenekli partiküllerin regülatör önünde bulunan pilot filtreleri tıkaması şeklinde gerçekleştiğinin Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşmiş olan mahkeme kararı ile sabit olduğu, Lüleburgaz 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde zarar gören tarafından aynı anda BOTAŞ ve GAZDAŞ hasım gösterilmek suretiyle dava açıldığı, keşfen yapılan inceleme sonucu bilirkişi tarafından GAZDAŞ ekibinin EPDK şartnamesine uygun bakım ve kontrolleri yaptığı, filtre tıkanması sebebinin BOTAŞ tarafından verilen gazın kirliliği neticesinde oluştuğu ifade edilerek söz konusu mahkeme kararı gerekçesinde de gaz kesintisi nedeniyle davalı BOTAŞ'ın kusurlu bulunduğu ifadeleri ile GAZDAŞ hakkında açılan davanın reddine ve BOTAŞ hakkında açılan davanın kabulüne karar verildiği, kesinleşen karar karşısında zararın gerçekleşmesine kesintisiz doğalgaz satış sözleşmesi kapsamında BOTAŞ tarafından tedarik edilen gazın kirliliğinin yol açtığının anlaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Bölge Adliye Mahkemesince, kesinleşen karara dayanak yapılan ve mahkemece mahallinde yapılan keşif üzerine hazırlanan petrol ve doğalgaz mühendisi bilirkişi raporunda davalı GAZDAŞ'ın EPDK şartnamesine uygun olarak bakım ve kontrolleri yaptığı, filtre tıkanması sebebinin BOTAŞ tarafından verilen gazın kirliliği neticesinde olabileceğinin tespit edildiği, dosya içerisinde yer alan davalı antetli 27.04.2010 tarihli bakım formunda, dava dışı Paşabahçe A.Ş.'nin 17.06.2010 tarihinde gaz kesintisi olan fabrikasının bulunduğu Cam İş RMS-A istasyonunda filtreler dahil tüm kontrollerin yapıldığı, filtrelerin değiştiği, istasyondaki tüm ekipmanların aktif durumda olduğunun açıkça yazıldığı, anılan bakım formu karşısında arızanın meydana geldiği 17.06.2010 tarihinden yaklaşık 50 gün önce istasyonun filtreleri kontrol edilerek filtre değişimleri yapıldığı, istasyondaki tüm ekipmanların aktif durumda olduğunun belirtildiği, davalının istasyondaki bakım ve kontrolünün EPDK şartnamesine uygun olarak yapıldığı, dayanak davada alınan bilirkişi raporları ile de tespit edildiği, mahkemece kuvvetli delil niteliğindeki rücuya dayanak davada gaz kesintisi nedeniyle BOTAŞ'ın kusurlu bulunduğu, doğalgaz kesintisinin sebebi olan filtre tıkanmasının BOTAŞ tarafından verilen gazın kirliliği neticesinde oluştuğunun açıkça kabul edildiği, davalının EPDK şartnamesine uygun olarak bakım ve kontrolleri yaptığı gözetilerek yazılı şekilde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ İNCELEMESİ
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; doğalgaz dağıtım hattı devir protokolünden kaynaklanan rücuen alacak istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 'nun 73 üncü maddesi.
3. Değerlendirme
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz isteminin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372 nci maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 25.09.2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.