Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2023/5766 · K. 2023/5971

10. Hukuk Dairesi         2023/5766 E.  ,  2023/5971 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2018/250 E., 2023/25 K. HÜKÜM/KARAR : Davanın kabulü Taraflar arasındaki İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat istemli davadan dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne dair karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Pendik Sosyal Güvenlik merkezinde 2.7022.08.09.1104181.34.32 sicil sayılı dosya ile işlem gören Alesta gemi şirketinde sigortalı bulunan... Kırkgül ' ün ( SGK no: 3408200011767 ) 08.06.2009 tarihinde iş kazası sonucu vefat ettiğini, bu kazanın asıl işveren ...tekne anonim şirketine ait tersanede raspa veboya işlerini yapan Alesta gemi şirketi çalışanı... 'ın Çelik tekne şirketine ait geminin 69 nolu tankında biriken gazların parlaması sonucu meydana geldiği, sosyal güvenlik kurumunun müfettişliğin işvereni bu kazada sorumlu tuttuğunu, bu vesileyle asıl işveren Çelik tekne şirketi ile alt işveren Alesta şirketinin kurum zararından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, bu olay sebebiyle Kartal 1. Ağır Ceza Mahkemesini 2009/308 sayılı dosyası ile kamu davası açıldığını, sanıklardan ... ve ... nun hüküm giydiğini, cezalandırıldığını, bu vesileyle müteveffa sigortalının geride kalan hak sahiplerine gelir bağlandığını, kaza sebebiyle hastahane masrafı yapıldığını, 25294,44 TL nin gelirlerin onay tarihinden, hastahane masraflarını sarf tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 07.03.2014 tarihli ıslah dilekçesiyle dava değerini 39.857,20 TL ye çıkartmıştır. II. CEVAP Davalı ... ve ... vekili özetle, müvekkillerinin iş kazasını meydana gelmesinde herhangi bir kusurlarının bulunmadığını, müteveffa işçinin boya tankının içine girmesinde kendi kusurunun bulunduğunu, bu sebeplerle davanın reddini talep etmiştir III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Özetle; Davacının davasının kabulü ile; 33.506,12 TL peşin sermaye değeri gelirin 28.02.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, 6.351,08 TL tedavi giderinin sarf tarihlerinden 08.06.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, dair karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur. 2.Daire tarafından, “... davaya konu kazada birden fazla kişinin öldüğü gözetilerek, kazada ölen diğer sigortalı/sigortalıların ve mevcut dosya sigortalısının davaya konu olayla ilgili ceza ve tazminat davaları bulunup bulunmadığı araştırılmalı, varsa bu davadaki raporlar celbedilip, olayın nasıl gerçekleştiği ile tarafların kusur oranlarının ayrıntılı olarak değerlendirilebilmesi ve varsa diğer dava dosyalarındaki kusur oranları arasındaki çelişkilerin giderilmesi amacıyla, uzman kişilerden oluşan bilirkişi heyetinden uygun bir kusur raporu alınmadan ve mevcut çelişkiler giderilmeden, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm tesisi de bozmayı gerektirir” gerekçesi ile ilk derece mahkemesi kararı bozulmuştur. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; Davacının davasının kabulü ile; a-33.506,12 TL peşin sermaye değeri gelirin 28.02.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, b-6.351,08 TL tedavi giderinin sarf tarihlerinden 08.06.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, dair karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı kurum vekili dilekçesinde özetle; kararın bozulması gerektiğini belirtmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık rücuan tazminat istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 26 ıncı maddesi. 3. Değerlendirme Sıfat, dava konusu sübjektif hak (dava hakkı) ile taraflar arasındaki ilişkidir. Taraf ehliyeti, dava ehliyeti ve davayı takip yetkisi, davanın taraflarının kişilikleriyle ilgili olduğu halde, taraf sıfatı dava konusu sübjektif hakka ilişkindir (Baki Kuru-Ramazan Arslan-Ejder Yılmaz, Medeni Usul Hukuku, 7. baskı, ... 1995, s. 231). Bu nedenle, davanın tarafları, taraf ehliyetine sahip olmalıdır. Yani, bir davada taraf olabilmek için, ya hakiki şahıs; ya da, hükmi şahıs olmak gerekir. Zira, taraf ehliyeti, medeni hukukun haklardan istifade ehliyetine tekabül eder ( Saim Üstündağ, Medeni Yargılama Hukuku, C. I-II, 7. Baskı, ... 2000, s.288). Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 06.06.2007 tarih, 2007/10-358 Esas, 2007/337 Karar sayılı kararında da benimsendiği üzere; ticari şirketin tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinmesi (terkini) ile sona erer. Tüzel kişiliğin sona ermesi için tasfiye işlemlerinin eksiksiz yapılmış olması gerekir. Şayet tasfiye işlemleri gerektiği gibi tamamlanmamış ve tasfiyesi gereken hususlar eksik bırakılmış ise, tüzel kişilik ticaret sicilinden silinse bile şirketin tüzel kişiliğinin sona erdiğinin kabulü olanaksızdır. Bu durumda, tüzel kişiliğin yeniden ihyasına gidilerek taraf teşkili sağlanmak suretiyle yargılamanın devamının sağlanması gerekir. Şu halde yapılması gereken iş; anılan HGK kararı çerçevesinde, tüzel kişiliği sona eren davalı şirketin ihyası için tasfiye memurluğu ile Ticaret Siciline husumet yöneltilerek ayrı bir dava açılması için davacı tarafa uygun bir süre verilmeli, dava açıldığı takdirde bu davanın sonucu beklenmeli, tüzel kişiliğin yeniden ihyası halinde, ihya kararı veren mahkemece temsile yetkili kılınan şirket temsilcisinin usulüne uygun davetiye ile davalı şirket adına davaya katılımının sağlanmasına müteakip, delilleri sorulup ilgiliye savunma hakkı tanınıp mevcut davayla ilgili itirazları karşılandıktan sonra esas hakkında bir karar vermekten ibarettir. Somut olayda; hakkında yargılama yapılan davalı Alesta Gemi Raspa Boya Sanayi Ticaret Limited Şirketinin, Ticaret Sicilinden terkin olduğu ve bu durumda taraf ehliyeti bulunmayan davalı şirket adına karar verildiği anlaşılmış olmakla, anılan davalı şirket hakkında ihya yapılması için yasal prosedür işletilmek suretiyle ihyasına dair karar alındıktan sonra, usulüne uygun şekilde taraf teşkilinin sağlanması ile davalılardan ...Tekne Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin de tasfiyeye girdiği gözetilerek yapılacak yargılama sonrasında karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve infazı mümkün olmayacak şekilde, hüküm tesis edilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. VII. KARAR Açıklanan sebeplerle, 1.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, 2.Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 25.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.