III. OLAY VE OLGULAR
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü
1. 03.03.2020 tarihinde ... İlinde ... Belediyesi'ne Asım ... isimli şahsın sürücüsü bulunduğu nakil aracı ile taşınan akaryakıtın teslimi sırasında yapılan denetimde marker seviyesinin “geçersiz” çıktığının anlaşılması üzerine toplam 12.293 lt kaçak motorinin ele geçirildiği, söz konusu motorinin ...’deki dolum tesisinden yüklendiği bilgisi üzerine başlatılan soruşturmada; 03.03.2020 tarihinde saat 17.30 sıralarında Bpet Energy Dolum Tesisinde (Nergis Depolama) işletme müdürü olarak görevli sanık ...’ın huzurunda yapılan denetimde, sanıklar ...'ın yönetim kurulu başkanı, ... ile ...'ın yönetim kurulu üyesi oldukları Balpet Anonim Şirketine (Bpet) ait olan millileştirilmiş ve üzerinde mühür bulunmayan dışarıya satış yapılan 4 ve 5 nolu tanklardan alınan numunelerin "geçersiz" sonuç vermesi üzerine, Cumhuriyet savcısının derkenar arama kararına istinaden; aynı gün saat 21.30 sıralarında; sanık ... ile işletme müdür sanık ... ile Nergis Petrol şirketi personeli sanık ...
Belveren'in huzurunda, 4 ve 5 nolu tankların, her seviyesinden kademeli olarak değişik saatlerde alınan numunelerin, iki ayrı marker ölçüm cihazında “geçersiz” sonuç vermesi üzerine, 4 nolu tankta 2.881.552 litre, 5 nolu tankta 2.358.896 litre olmak üzere toplam 5.240.448 litre kaçak olduğunu değerlendirilen motorin ele geçirilmiştir.
2. Sanık ...'ın ilk derece mahkemesindeki savunmasında; suça konu akaryakıta ulusal marker ekleme işlemi sırasında EPDK mevzuatı gereği nezaret etmesi gereken ... Gözetim Firmasında gözetmen olarak çalıştığını, akaryakıta marker ekleme işlemi sırasında hazır bulunduğunu, 4 numaralı tankta markerlama işlemi tamamlandıktan sonra alınan numunenin "geçerli" çıktığını, "geçersiz" çıkan ürünlerle bir ilgisinin bulunmadığını, suça konu 5 numaralı tankta ise markerlama işlemi tamamlandıktan kısa bir süre sonra denetçilerin geldiğini, numunelerin "geçersiz" çıktığını, ulusal marker karıştırılan ürünlerin homojenize olmaması nedeniyle markerin "geçersiz" çıktığını, ayrıca yazılı savunmasını sunduğunu belirterek, atılı suçlamayı kabul etmemiştir.
3. Sanık ... ilk derece mahkemesindeki savunmasında; Bpet şirketinde idari işler müdürü olarak çalıştığını, ithalatı yapılan akaryakıtın gümrük işlemleri tamamlanıp markerlama işleminin yapıldığını, suça konu akaryakıta markerlama yapılırken homojen dağılmamasından dolayı "geçersiz" sonuç alındığını beyan ederek, atılı suçlamayı kabul etmemiştir.
4. Sanık ... ilk derece mahkemesindeki savunmasında; Nergis petrol şirketinde tesis müdürü olarak çalıştığını, dağıtıcı firmaların ithalat işlemleri tamamlandıktan sonra Gümrük İdaresine yazı yazdıklarını, izin verildikten sonra antrepo memuru ile birlikte depoların açılıp marker alındığını, markerlama miktarını gözetim firması, çalıştığı şirket ve ithalatçı firmanın birlikte belirlediklerini, antrepo tanklarının açılması ile kendisinin de odasına geçip bilgisayardan radar sisteminden takibe başladığını, marker oranına baktığını, marker ölçüm cihazı ile bakılıp "geçerli" ise satışa sunulduğunu, T4 numaralı tanktan alınan numunenin "geçerli" çıktığını, "geçerli" sonuç çıkan tankı kendilerinin açıp satışa arz ettiklerini, T5 numaralı tankta marker ölçümü yapılmadan görevlilerin ölçümlerinin "geçersiz" sonuç verdiğini, söz konusu markerin homojen dağılmadan ölçüm yapılması nedeniyle "geçersiz" çıktığını beyan ederek, atılı suçlamayı kabul etmemiştir.
5. Sanık ... ilk derece mahkemesindeki savunmasında; Nergis petrol firmasında kaynak ve mekanik bakım görevlisi olduğunu, ayrıca tesisi müdürü sanık ...'ın verdiği görevleri yaptığını, markerlama yapacak firma ile gözetim firmasının yetkililerinin ve tesisi müdürünün görevlendireceği personel huzurunda markerlama işlemi yaptıklarını, tesis müdürü sanık ...'nın işlemleri denetlediğini, tesiste markerlama işlemi yaptıkları sırada "geçerli" sonucu gördüğünü, markerin geçersiz çıkması ile bir ilgisinin bulunmadığını, tesis müdürü onay verdikten sonra tankı satışa açtıklarını beyan ederek, atılı suçlamayı kabul etmemiştir.
6. Sanık ... ilk derece mahkemesindeki savunmasında; Bpet şirketinin yönetim kurulu başkan yardımcısı ve ... Şubesi sorumlusu olduğunu, yasal yollarla ithal ettikleri akaryakıtı depoculuk hizmeti veren Nergis depolama şirketinin depolarında muhafaza ettiklerini, akaryakıtı millileştirmek için gerekli işlemleri tamamlayıp vergilerini ödedikten sonra markerlama işlemi yapılarak transfer edildiğini, markerlama işlemi sırasında şirketin görevlendirdiği bir kişi, depolama şirketi ile gözetim şirketinden birer kişinin hazır bulunarak işlemin tamamlandığını, 4 numaralı tanktan alınan
numunenin "geçerli" çıkması üzerine bayilere yapılan satışların tamamında marker seviyesinin "geçerli" çıktığını, ancak 5 numaralı tank açısından markerlama süreci saat 17.30 a kadar sürmesi nedeniyle dinlenmeye alındığından marker ölçümü yapılmadan otuz dakika sonra kolluk güçleri tarafından alınan numunelerin yeteri kadar homojenize olmaması nedeniyle markerin "geçersiz" çıktığını ve tankların mühürlendiğini, Tübitak'... destek alınmadığını, normal olarak 10-12 saat bekleme süresinin tamamlanmadan numune alındığını, homojen dağılım olmadığından markerin "geçersiz" çıktığını, sonradan Nergis depolama şirketinin talebi üzerine mahkeme heyetince alınan numunenin Tübitak'... gelen analiz raporunda, eşyanın homojen olarak dağılmadığını, paçal olarak alınan numunenin de "geçerli" çıktığının bildirildiğini, ortada markeri "geçersiz" bir akaryakıtın bulunmadığını, tankların bir yıl geriye dönük radar ve kamera sistemi ile giriş ve çıkışlarının kayıt altına alındığını beyan ederek, atılı suçlamayı kabul etmemiştir.
7. Sanık ... ilk derece mahkemesindeki savunmasında; Bpet şirketinin yönetim kurulu başkanı olduğunu, Bpet Depo A. Ş. olarak Tübitak'... aldıkları markerı Nergis depolama şirketine teslim ettiklerini, motorine marker ekleme işlemlerini Nergis şirketi tarafından yapıldığını, olay sırasında kendisinin ...'de bulunmadığını, akaryakıtın bütün vergilerini ödedikten sonra antrepo tankından milli tanka aktarılırken markerlama işlemi yapıldığını, tanktaki akaryakıtın homojen bir şekilde dağılmadığından markerin "geçersiz" çıktığını beyan ederek, atılı suçlamayı kabul etmemiştir.
8. Sanık ... ilk derece mahkemesindeki savunmasında; aile büyüğü olarak Bpet şirketinin yönetim kurulu üyesi bulunduğunu, ...'da yaşadığını ve inşaat işi ile uğraştığını, akaryaktın markerlanması olayı ile ilgili bilgi sahibi bulunmadığını, ancak markerin homojen dağılmaması sebebiyle seviyesinin "geçersiz" çıktığını, sonradan alınan raporda markerin "geçerli" çıktığını, olaya bir dahlinin bulunmadığını beyan ederek, atılı suçlamayı kabul etmemiştir.
9. Balpet şirketi tarafından suça konu motorinin el konulduğu T4 ve T5 numaralı tanklardan satılan akaryakıtlarla ilgili yapılan denetimlerde; 07.03.2020 tarihinde ... ili Mut ilçesinde, Yılmaz Petrol isimli Bpet akaryakıt istasyonunda yapılan denetim sırasında, 1.189,05 litre motorinin marker seviyesinin "geçersiz" çıktığı, ele geçirilen marker seviyesi "geçersiz" çıkan motorinin 03.03.2020 tarihinde suça konu T5 numaralı tanktan teslim edildiğine dair akaryakıt teslim formu, teslim fişi, sevk irsaliyesi, olay tutanağı ile yine 05.03.2020 tarihinde ... ilinde Mustafa Günlü Petrol istasyonunda yapılan denetimde, Balpet şirketi tarafından satılan 8.000 litre motorinin de marker seviyesinin "geçersiz" olduğunun tespit edildiğine ilişkin olay tutanağı ve diğer evrakın dava dosyasında bulunduğu anlaşılmıştır.
10. Suça konu akaryakıtın bulunduğu T4 ve T5 numaralı tanklardan, TÜBİTAK destek hattı iki kez aranıp bilgi alınarak usulüne uygun alınan numunelerde, birden fazla "geçersiz" sonuç alınması üzerine, gerekli analiz ve incelemeler yapılmak üzere, millileştirme işleminin yapılmasından ve "geçerli" sonuç alındığına yönelik rapordan sonra, farklı saatlerde, tankların dip, orta ve üst kısımlarından alınan numunelerin, ulusal marker seviyesinin tespit edilmesi amacıyla hem Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanlığı Marmara Araştırma Kurumu Başkanlığı'na (TÜBİTAK MAM), hem de Ege Üniversitesi Akaryakıt/Petrol Analiz Laboratuvarı'na (EGE PAL) gönderildiği;
-Ege Pal'ın 15.04.2020 tarihli analiz raporlarında, numunelerin ulusal marker seviyelerinin "geçersiz" olduğunun tespit edildiği,
-Tübitak Mam'ın 09.03.2020 tarihli raporlarında, numunelerin ulusal marker seviyelerinin "geçersiz" olduğunun tespit edildiğine, dair analiz raporlarının dosyada mevcut olduğu anlaşılmıştır.
11. ... 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/33 D. iş sayılı delil tespitine ilişkin dosyasına sunulan;
TÜBİTAK Ulusal Metroloji Enstitüsü Müdürlüğü'nün (TÜBİTAK UME) 24.08.2020 tarihli yazısında; “...gönderilen T4 ve T 5 numaralı tankların dip, orta ve üst kısımlarından alınan numuneler ile dip, orta ve üst kısımdan eşit oranda karıştırılan (paçal) numunelerin analizi sonucunda, dip ve paçal numunelerin “geçerli” üst ve orta numunelerin ise “geçersiz” sonuçların elde edildiği, bunun sebebinin tanklarda mikser bulunamaması veya uygun şekilde sirkülasyonun yapılmaması nedeniyle ulusal marker ile akaryakıtın homojen olarak dağılmadığı, bu nedenle tankların farklı seviyelerinden farklı marker ölçüm sonuçlarının alındığının düşünüldüğünün,” bildirildiği anlaşılmıştır.
Ayrıca TÜBİTAK UME'nin 07.06.2021 tarihli yazısında; “T4 ve T 5 numaralı tankların dip, orta ve üst kısımlarından alınan numuneler ile dip, orta ve üst kısımdan eşit oranda karıştırılan paçal numunelerin analizi sonucunda Ulusal Marker Referans Cihaz Sonuçları gönderildiği, numunelere ait Geçerli/Geçersiz Marker Referans Cihaz Sonucunun 92 ila 98 arasında olduğunun" bildirildiği anlaşılmıştır.
Yine Orta ... Teknik Üniversitesi Petrol Araştırma Merkezinin (ODTÜ PAM) 16.09.2020 tarihli yazısında; "... markerin homojen olarak dağılmama sebebinin veya homjenleşme için geçmesi gereken sürenin bilinmediği, bu konuda Tubitak Ume’den bilgi alınması gerektiği," bildirildiği ve ekinde de tespitlere ilişkin 14.09.2020 tarihli analiz raporlarının gönderildiği anlaşılmıştır.
12. Sanıklar ...'ın Balpet Anonim Şirketinin yönetim kurulu başkanı, ... ile ...'ın şirketin yönetim kurulu üyesi olduklarına dair Ticaret Sicili Müdürlüğünün yazısının dosyada mevcut olduğu anlaşılmıştır.
13. Kaçak eşyaya mahsus tespit varakası dava dosyasında bulunmaktadır.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü
03.03.2020 tarihinde soruşturmanın başlamasına neden olan 33 B 7136 plakalı araçta marker seviyesi "geçersiz" bulunan ve 02.03.2020 tarihinde suça konu tanklardan yüklenen motorinin daha sonra yapılan analizlerinde, ulusal marker seviyesinin "geçerli" olduğunun tespit edilmesine göre, dosya kapsamındaki delillerden, her iki tanktan 03.03.2020 tarihinden önce ulusal marker seviyesi geçersiz ürünün satışının veya naklinin yapıldığı hususunda bir delilin bulunmadığı, diğer bir deyişle her iki tankta sadece 03.03.2020 tarihi itibarıyla motorinlerde ulusal marker seviyesi "geçersiz" bulunduğu,
Malen sorumlu şirketin ibraz ettiği tank durum raporları, sanık ...'ın yazılı savunma içeriği, ... Uluslararası Gözetme Mümessillik ve Ticaret A.Ş'nin dosya kapsamında bulunan aylık gözetim raporları birlikte değerlendirildiğinde, 25.02.2020 tarih ve IM000121 ve IM000122 sayılı gümrük beyannameleri içeriğinden her iki gümrük beyannamesiyle malen sorumlu şirketin iki kez 2.997.243 litre motorin ithalat işlemlerini tamamladığı, eşyanın 8 ve 18 numaralı tanklarda bulunduğu, her iki eşyanın da 31.12.2019 tarih ve AN999653 sayılı ilk rejime ilişkin gümrük beyannamesi konusu olduğu, 3.110.000 litre kapasiteli T-4 tankına tankta bir miktar akaryakıt var iken 26.02.2020 tarihinde T-18 numaralı tanktan IM000121 sayılı gümrük beyannamesi dayanak gösterilerek 2.740.000 litre, 03.03.2020 tarihinde T-18 ve T-8 numaralı tanktan IM000122 sayılı gümrük beyannamesi dayanak
gösterilerek 700.000 litre motorin aktarıldığı, ulusal marker seviyesi ölçümünün geçerli çıkması üzerine
bu tankın satışa açıldığı, bu tanktan ticari satış yapılıp başka bir tanka da ürün aktarıldığı, bu tankta 2.881.552 litre motorine el konulduğu, yine T-5 tankına tankta bakiye akaryakıt var iken 25.02.2020 tarihinde T-18 numaralı tanktan IM000121 sayılı gümrük beyannamesi dayanak gösterilerek 257.243 litre, 02.03.2020 tarihinde T-18 ve T-8 numaralı tanktan IM000122 sayılı gümrük beyannamesi dayanak gösterilerek 997.243 litre motorin aktarıldığı, marker seviyesi ölçümünün geçerli çıkması üzerine bu tankı satışa açıldığı, 03.03.2020 tarihinde IM000122 sayılı gümrük beyannamesi kapsamında T-18 tankından T-5'e aktarım yapıldığı, aktarım sonrası ölçüm yapılmaksızın tanktaki motorine el konulmasından dolayı durumun tutanak altına alındığı, dava konusu tanklarda bulunan motorinin yurda yasal yollardan gümrük işlemleri tamamlanarak giriş yaptığına ilişkin bu delillere karşılık, tanklara başka bir kaynaktan gümrük kaçağı akaryakıt transfer edildiği veya markerleme geçerli-geçersiz yüzdesi toleransından faydalanılarak başka kaçak akaryakıtın gizlenmesi amacıyla marker temini açısından eksik markerleme yapıldığı hususlarını kabule yeterli delil bulunmadığı,
... vekilinin talebi üzerine ... 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/33 değişik iş sayılı tespit dosyasında, 24.07.2020 tarihinde ilgililer ile mahkeme heyetinin hazır bulunduğu halde, muhafazasında bir olumsuzluk kaydı bulunmayan ve ilk muhafaza sırasında konan mühür numaraları belirtilerek mühürler sökülüp dava konusu T-4 ve T-5 tanklarından alınan numuneler üzerinde TÜBİTAK UME Müdürlüğünün 24.08.2020 tarihli yazısı içeriğinden her iki tankın orta ve üst kısmından alınan numunelerin ulusal marker seviyelerinin geçersiz, dip kısmından alınan numunelerin geçerli, karışımının ise geçerli olduğu belirtilmiş, farklılığın sebebinin tanklarda uygun sirkülasyon yapılmaması sebebiyle marker sıvısının homojen dağılmaması olarak gösterildiği,
Suça konu tanklarda bulunan akaryakıtın yasal ithalatına ilişkin açıklamalar ve belgelerin bulunması, her iki tankta da ulusal marker seviyesinin geçersiz olarak tespit edilmesine rağmen satışa konu edildiğine ilişkin bir delilin bulunmaması, marker seviyesinin geçersiz olarak tespit edildiği tarihten önceki son millileştirme işlemlerinde kullanılan ve tesis sahibi firmanın kontrolündeki MRK-013 cihaz seri numaralı ulusal marker ölçüm cihazının ayarlarının bozuk olduğuna, kasten bozulduğuna veya numunelerin belirtilen tanklardan alınmadığına ilişkin delil bulunmaması, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin delil tespiti kapsamında yaptırdığı analizde ulusal marker seviyesinin geçersiz kabul edildiği ölçümlerde dahi akaryakıtta limit yüzdesine yakın seviyelerde, paçal değerlendirmede geçerli sonuç verecek ölçüde yüksek seviyede marker sıvısı bulunduğunun tespitine bağlı olarak geçerli marker seviyesi bulunan akaryakıta kaçak akaryakıt konarak tüm akaryakıtın kaçak hale getirilmesinin hayatın olağan akışına uygun düşmemesi bir bütün hâlinde değerledirildiğinde dava konusu akaryakıtın gümrük kaçağı olmadığının ve özellikle paçal numune analizinde ulusal marker seviyesinin geçerli olduğu tespit edildiğinden, ilk ölçümlerde T-5 numaralı tankta marker sıvısının homojenliğini sağlayacak kadar beklenmediği, T-4 numaralı tankta ise sanıklar lehine ölçüm cihazının ayarlarının bozuk olduğunun kabulü ile dava konusu akaryakıtta marker seviyesinin geçerli olduğu kabul edilerek bu kabule göre tüm sanıkların beraatlerine karar verilmesi, dava konusu akaryakıtın markerlenmesi açısından EPDK Ulusal marker İşaretleme Kılavuzu Kapsamında işlemlerinin yapılması için malen sorumlu Balpet Petrol Ürünleri Taşımacılık San. ve Tic. A. Ş.'ye iadesine karar verilmesi gerekirken yerinde yazılı şekilde mahkûmiyet hükmü kurulması hukuka aykırı bulunarak, İlk Derece Mahkemesince kurulan mahkûmiyet hükmünün kaldırıldığı ve sanıklar hakkında beraat kararı ve kaçak eşyanın iadesine şeklinde hükmün
düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
