Yargıtay 5. Hukuk Dairesi · E. 2023/7403 · K. 2023/11603
5. Hukuk Dairesi 2023/7403 E. , 2023/11603 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2023/572 Esas, 2023/462 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Ereğli (Konya) 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi sıfatıyla) 23.03.2023 Tarihli ve 2022/416 Esas, 2023/154 Karar Sayılı Kararı Somut olayda söz konusu talebe ilişkin davalı kurumun merkezi bulunan Ankara İş Mahkemeleri ile davacının aylık talebini reddeden davalı kurumun şubesinin bulunduğu İstanbul İş Mahkemelerinden birinde açılması hususunda seçimlik hakkı bulunan davacının davayı yetkisiz Ereğli Mahkemelerinde açtığı, davalı kurumun süresinde ve usulüne uygun olarak yetki ilk itirazında bulunduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. B. İstanbul 20. İş Mahkemesinin 24.05.2023 Tarihli ve 2023/572 Esas, 2023/462 Karar Sayılı Kararı Davaya konu kurum işlemine dayanak denetmen raporunun Konya (Mevlana) Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından düzenlendiği, kurum işleminin Konya (Mevlana) Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından iptal edildiği, denetime konu adresin ise ... Mahallesi 92249. Sokak ... Sitesi A2 Blok No:3/10 .../... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu (7036 sayılı Kanun) uyarınca kurum işleminin iptali istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir. 2. 7036 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “İş mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir.” 3. 6100 sayılı Kanun'un “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.” 4. 6100 sayılı Kanun'un “Şubeler ve tüzel kişilerle ilgili davalarda yetki” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Bir şubenin işlemlerinden doğan davalarda, o şubenin bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir.” C. Değerlendirme Somut olayda, yetkili mahkeme, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının merkezinin bulunduğu Ankara veya davacının işlemlerini yürüten şubenin bulunduğu yer mahkemesidir. Davaya konu kurum işlemine dayanak denetmen raporunun Mevlana Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından düzenlendiği, kurum işleminin Mevlana Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından iptal edildiği anlaşılmaktadır. Dolayısı ile birden çok mahkemenin yetkili olduğu ve kesin yetki kuralının bulunmadığı bu davada, Ereğli ilçesinde yetkisiz bir mahkemede davacının dava açtığı anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca seçme hakkı davalıya geçmişse de davalının cevap dilekçesinde yetkisiz olan İstanbul İş Mahkemelerinin yetkili olduğunu belirttiği, davalının usulüne uygun yetki itirazında bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın davanın ilk açıldığı yer olan Ereğli (Konya) 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde (İş Mahkemesi sıfatıyla) görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.