İçtihatYargıtay11. Ceza Dairesi19.02.2024

Yargıtay 11. Ceza Dairesi · E. 2023/888 · K. 2024/1776

11. Ceza Dairesi 2023/888 E. , 2024/1776 K. "İçtihat Metni"

K A N U N Y A R A R I N A

B O Z M A

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2022/350 Değişik iş SUÇ : Sahte fatura düzenleme ve kullanma

İNCELEME KONUSU

KARAR : İddianamenin iadesi kararına karşı yapılan itirazın reddi

KANUN YARARINA BOZMA

YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından düzenlenen 17.05.2022 tarihli ve 2022/44001 Soruşturma, 2022/18172 Esas sayılı iddianamenin iadesine ilişkin ... 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 23.05.2022 tarihli ve 2022/380 iddianame değerlendirme sayılı kararına vaki itirazın reddine dair mercii ... 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.06.2022 tarihli ve 2022/350 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 01.06.2022’de kesinleştiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 27.12.2022 tarihli ve 2022/21461 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 15.02.2023 tarihli ve KYB-2022/165560 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 15.02.2023 tarihli ve KYB-2022/165560 sayılı kanun yararına bozma isteminin; "... 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 23/05/2022 tarihli kararı ile 15/04/2022 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7394 sayılı Kanunun 4. maddesi ile 213 sayılı Kanunun 359. maddesine eklenen fıkralar ile yine aynı Kanunun 6. maddesi ile 213 sayılı Kanuna eklenen geçici 34. madde uyarınca 15/04/2022 tarihinden sonra açılan soruşturma dosyalarında koşulları bulunduğu takdirde şüpheli hakkında uygulanacak etkin pişmanlığa ilişkin cezada indirim oranları ile kovuşturma aşamasındaki indirim oranlarının birbirinden farklı olması nedeniyle soruşturma aşamasında öncelikle vergi ziyaanın bulunup bulunmadığının araştırılması; vergi ziyaanın tespiti halinde tarh edilen verginin gecikme faizi ve gecikme zammının tamamıyla kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammı hususunda vergi dairesinden bilgi alınarak tespit edilen tutara ilişkin sanığın usulüne uygun bir şekilde bilgilendirilmesi, ödeme için sanığa 15/04/2023 tarihine kadar süre verilmesi, bu süre sonunda ayrıca vergi mahkemesinde de açılmış bir davanın bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise şüphelinin davadan feragat edip etmediği hususları araştırılarak iddianamenin düzenlenmesi gerektiğinden bahisle iddianame iade edilmiş ise de; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359 uncu maddesinin (a) fıkrasına 7394 sayılı Kanun'un 4. maddesi ile son fıkrasından önce gelmek üzere eklenen fıkralarda, “Bu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammının; soruşturma evresinde ödenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında, kovuşturma evresinde hüküm verilinceye kadar ödenmesi halinde ise verilecek ceza üçte bir oranında indirilir. Tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen cezanın bulunmadığı durumlarda verilecek ceza yarı oranında indirilir..." şeklindeki ve Geçici 34. maddesinde yer alan, "Haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olanlar, 359 uncu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammını, bu maddeyi ihdas eden Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Hazineye ödedikleri takdirde 359 uncu maddede bu maddeyi ihdas eden Kanunla soruşturma evresi için yapılan etkin pişmanlık düzenlemesinden faydalanabilir. Birinci fıkra hükümleri bu maddeyi ihdas eden Kanunun yayımı tarihinde soruşturma ve kovuşturma evresinde bulunan dosyalar hakkında da uygulanır..." şeklindeki düzenlemeler gözetildiğinde, Dosya kapsamına göre, ... Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturma kapsamında, vergi inceleme tutanağı, vergi tekniği raporu, vergi suçu raporu ve komisyon mütalaasının tanzim edildiği nazara alındığında, iddianame düzenlenmesine yeterli delillerin toplandığı ve suçun işlendiği hususunda yeterli şüphenin de oluştuğu, uyuşmazlığa konu suçun soruşturmasının devam ettiği aşamada 15/04/2022 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7394 sayılı Kanun ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359. maddesine fıkralar eklendiği; yine aynı Kanun ile Vergi Usul Kanunu'na geçici 34. maddenin eklendiği, 359. maddeye eklenen fıkraların bu yasal düzenlemelerin yürürlüğe girdiği tarihten sonra işlenen suçlar bakımından uygulanması gerektiği, geçici 34. maddenin ise bu yasal düzenlemelerin yürürlüğe girdiği tarihte soruşturma ve kovuşturması devam eden suçlar yönünden uygulanması gerektiği, bu kapsamda soruşturmanın devam ettiği sırada kanun değişikliği yapılmış olması sebebiyle somut olayda geçici 34. maddenin dikkate alınması gerektiği, gerekli şartların varlığı halinde hem soruşturma aşamasında hem de kovuşturma aşamasında etkin pişmanlık indirim oranının 1/2 olduğu, mahkemece etkin pişmanlık şartlarının değerlendirilebileceği ve bu hususun iddianamenin iadesini gerektirmeyeceği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun‘un 170 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; kamu davasını açma görevinin Cumhuriyet savcısı tarafından yerine getirileceği ve soruşturma evresi sonunda toplanan delillerin, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturması halinde Cumhuriyet savcısının iddianame düzenlemekle yükümlü olduğu; aynı maddenin üçüncü fıkrasında iddianamede nelerin gösterilmesinin gerektiği, dördüncü fıkrasında ise; iddianamede, yüklenen suçu oluşturan olayların, mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanacağı ve yüklenen suçu oluşturan olaylar ve suçun delilleriyle ilgisi bulunmayan bilgilere yer verilmeyeceği belirlenmiştir. 2. 5271 sayılı Kanun’un, “İddianamenin iadesi” başlıklı 174 üncü maddesinin birinci fıkrasında; Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle, aynı Kanun'un 170 inci maddesine aykırı olarak düzenlenen, ya da anılan fıkranın (b)-(d) bentlerinde belirtilen hallerde iddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verileceği düzenlenmiştir. 3. ... 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 23.05.2022 tarihli ve 2022/380 iddianame değerlendirme sayılı kararı ile; "...kanunun yayımlandığı tarih itibari ile devam eden soruşturmalarda bu aşamadan sonra etkin pişmanlık hükümlerinin araştırılması ve kanunda verilen 1 yıllık süre doğrultusunda şüpheliye ödeme için 15/04/2023 tarihine kadar süre verilmesi şüpheli bu süre sonunda ödediği takdirde ve vergi mahkemelerine ilişkin koşulda bulunduğu takdirde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasının talep olunması, 15.04.2022 tarihinden sonra açılan soruşturma dosyalarında koşulları bulunduğu takdirde şüpheli hakkında uygulanacak etkin pişmanlığa ilişkin cezada indirim oranları kovuşturma aşamasındaki ceza indirim oranlarının birbirinden farklı olması nedeniyle soruşturma aşamasında 7394 sayılı kanunun 4. maddesi ile getirilen etkin pişmanlığa dair hükümler doğrultusunda öncelikle vergi ziyaanın bulunup bulunmadığının tespiti, vergi ziyaanın tespiti halinde tarh edilen verginin gecikme faizi ve gecikme zammının tamamıyla kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammının vergi dairesinden tespiti ile tespit edilen tutarın sanığa usulüne uygun tebliği ve ödeme için kendisine 15.04.2023 tarihine kadar süre verilerek bu süre sonunda ayrıca vergi mahkemesinde de açılmış bir davanın bulunup bulunmadığı bulunuyor ise şüphelinin davadan feragat edip etmediği hususunun araştırılarak iddianamenin düzenlenmesi gerekirken, 7394 sayılı Kanun ile getirilen değişikliklerle ilgili araştırma yapılmaksızın sanık aleyhine sonuç doğuracak şekilde iddianamenin düzenlenmiş olması hukuka aykırı olup gerekli yasal süre verilerek şüpheliye yasal ihtaratların yapılmasının zorunlu olduğundan..." bahisle iddianamenin iadesine karar verilmiş, bu karara yönelik yapılan itirazın da ... 15. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.06.2022 tarihli ve 2022/350 Değişik İş sayılı kararı ile reddine karar verildiği belirlenmiştir. 4. 15.04.2022 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7394 sayılı Kanun’un 4 üncü maddesi ile 213 sayılı Kanun'un 359 uncu maddesinin son fıkrasından önce gelmek üzere; “Bu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammının; soruşturma evresinde ödenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında, kovuşturma evresinde hüküm verilinceye kadar ödenmesi halinde ise verilecek ceza üçte bir oranında indirilir. Tarh edilen vergi ve vergi aslına bağlı olarak kesilen cezanın bulunmadığı durumlarda verilecek ceza yarı oranında indirilir." cümlelerinin eklendiği ve 7394 sayılı Kanun’un 6 ncı maddesi ile 213 sayılı Kanun'a eklenen geçici 34 üncü maddesinde; "Haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olanlar, 359 uncu maddede yazılı fiillerle verginin ziyaa uğratıldığının tespit edilmesine bağlı olarak tarh edilen verginin, gecikme faizi ve gecikme zammının tamamı ile kesilen cezaların yarısı ve buna isabet eden gecikme zammını, bu maddeyi ihdas eden Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde Hazineye ödedikleri takdirde 359 uncu maddede bu maddeyi ihdas eden Kanunla soruşturma evresi için yapılan etkin pişmanlık düzenlemesinden faydalanabilir. ... Birinci fıkra hükümleri bu maddeyi ihdas eden Kanunun yayımı tarihinde soruşturma ve kovuşturma evresinde bulunan dosyalar hakkında da uygulanır. Bu takdirde, ödemenin hüküm verilinceye kadar yapılması şarttır.” Hükümlerinin yer aldığı anlaşılmıştır. 5. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde; şüpheli hakkında 2019 takvim yılında sahte fatura düzenleme ve kullanma suçları yönünden vergi tekniği raporu ve vergi suçu raporu düzenlendiği, dosya içerisinde dava şartı olan mütalaanın bulunduğu, iddianamenin mütalaaya uygun olarak tanzim edildiği, şüpheli hakkında kamu davası açılması için yeterli şüphenin bulunduğu, bununla birlikte; yasal süre beklenilmeden iddianame düzenlenerek kamu davası açılmasının sanık aleyhine olduğu gerekçesiyle iddianame iade edilmiş ise de; 7394 sayılı Kanun’un 6 ncı maddesi ile 213 sayılı Kanun'a eklenen geçici 34 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan bir yıllık sürenin, haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olanları kapsadığı, aynı maddenin ikinci fıkrasındaki; "Birinci fıkra hükümleri bu maddeyi ihdas eden Kanunun yayımı tarihinde soruşturma ve kovuşturma evresinde bulunan dosyalar hakkında da uygulanır. Bu takdirde, ödemenin hüküm verilinceye kadar yapılması şarttır.” şeklindeki hüküm uyarınca, anılan Kanun'un yayımı tarihinde soruşturma ve kovuşturma evresinde olan dosyalarda, hüküm tarihinden önce ödeme yapılması halinde verilecek cezanın yarı oranında indirilmesinin gerektiği ve dosyadaki soruşturmanın değişikliğin yürürlük tarihinden önce 07.04.2022'de başladığı anlaşılmakla; iddianamenin iadesine yönelik itirazın reddine dair merci kararı isabetsiz olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.