Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2023/9175 · K. 2023/11064

10. Hukuk Dairesi         2023/9175 E.  ,  2023/11064 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2021/113 E., 2023/189 K. KARAR : Kısmen Kabul Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili, davalı işverenlikte 01.09.1991 – 14.03.2004 tarihleri arasında sürekli ve kesintisiz çalışmasına rağmen, Kuruma eksik bildirilen çalışmalarının tespitini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre, yetki, husumet, hukuki yarar ve zamanaşımı itirazlarıyla birlikte, 506 sayılı Kanun'un 3/II-D maddesinde el halıcılığı dokuma işlerinde çalışanlar hakkında yalnız iş kazaları ile meslek hastalıkları, analık ve hastalık sigorta kollarının uygulanabileceği gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Feri müdahil Kurum vekili; Mahkemece resen gerekli araştırmaların yapılarak Kurumun feri müdahil sıfatıyla davada yer alıp yargılama giderlerinden sorumlu tutulamayacağı da gözetilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 24.09.2018 tarihli ve 2016/435 Esas, 2018/372 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... Turizm ve Tic. A.Ş. ile feri müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 24.12.2019 tarihli ve 2018/2174 Esas, 2019/1836 Karar sayılı kararıyla istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. 2.Daire kararında; "..09.07.1987 – 05.08.2003 arası dönemde anılan Kanun kapsamında malûllük, yaşlılık ve ölüm sigorta kolları bakımından 85 inci madde gereğince isteğe bağlı sigortalılık başvurusu bulunmayan davacının, işverene bağlı olarak yerine getirdiği faaliyetin “el halıcılığı dokuma işi” niteliğinde olup olmadığı belirlendikten sonra, yapılan işin el halıcılığı kapsamında olduğunun anlaşılması halinde davanın reddine, aksi halde elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir..." gerekçesiyle karar bozulmuştur. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davacının davasının kısmen kabulüne, davacının davalı ... Turizm Tic. A.Ş. tarafından ... Tur Tic. A.Ş.'ye devrolunan ve ... Sosyal Medya İnternet ve Yayıncılık A.Ş. ile birleşen 252186.35 SS nolu işyerinde hizmet akdine istinaden asgari ücret ile sürekli ve kesintisiz 01.09.1991 - 25.03.1996 tarihleri arasında 1645 gün çalıştığı, 348 gününün Kuruma bildiriminin yapıldığı, 1297 gününün ise Kuruma bildiriminin yapılmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine" dair karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davalı vekili temyiz dilekçesinde, davacının ve bordro tanıklarının, düğüm başına ücret aldıklarını belirtmiş olmaları nedeniyle hükme esas alınan hiç bir tespitin yerindeliğinin mümkün olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir. 2.Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı 79 uncu maddesi, 506 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinin II numaralı fıkrasına, 09.07.1987 tarihinde yürürlüğe giren 3395 sayılı Kanun'un 1 inci maddesiyle eklenen (D) bendi. 3. Değerlendirme İlk Derece Mahkemesince uyulan bozma ilamı sonrasında, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de işin önceki bozma ilamında belirtilen kapsamında, el halıcılığı işi olduğu hususu dosya içeriğinden belirgin olmakla, davanın reddi gerektiği halde yazılı gerekçelerle, kısmen kabule karar verilmesi isabetsiz görülmüştür. Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgilisine iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 09.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.