Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2023/9917 · K. 2023/11465

10. Hukuk Dairesi         2023/9917 E.  ,  2023/11465 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/2981 E., 2022/2916 K. KARAR : Esastan Ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 22. İş Mahkemesi SAYISI : 2021/493 E., 2021/348 K. Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile 4/c kapsamında bağlanan yaşlılık aylığının iptali ile 4/a kapsamında yaşlılık aylığı bağlanması ve aylık farklarının yasal faiziyle ödenmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın usuldan reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Telekomünikasyon A.Ş. unvanlı işyerinde iş mevzuatına göre çalıştığını ve buradan emekli olduğunu, müvekkilinin Kurum bünyesinde iş sözleşmesi ile çalışmasına rağmen emekli olurken memur statüsünde çalışmış gibi 5510 sayılı Kanun 4-c'ye göre emekli edildiğini, fiili duruma uygun bir emekli maaşı bağlanması için Kuruma başvuru yaptıklarını fakat başvurularının reddedildiğini, müvekkillinin fiilen işçi olarak çalıştığının sabit olduğunu, bu nedenle müvekkilinin işçi statüsünde çalıştığı dikkate alınarak emekli aylıklarının ilk başvuru tarihinden itibaren bu statüye göre hesaplanarak bağlanmasını, geçmiş dönemde oluşacak maaş farklarının ilgili maaşa hak kazanılan dönemlerden itibaren işleyecek faiziyle birlikte ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın usuldan reddine karar verilmiştir. III. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İş Mahkemesinin görevli olduğunu ve İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç 5510 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 01.10.2008 tarihinden önceki döneme ilişkin davacının 5434 sayılı Kanun kapsamında çalışmasının bulunduğu, 5510 sayılı Kanun'un yürürlük tarihinden sonra emekli olarak 4/c kapsamında emekli aylığı almaya başladığı, talebine ilişkin istemin çözümünün idari yargının görev alanına girdiği gözetilerek HMK'nın 114/1-b maddesine göre dava şartı olan "yargı yolunun caiz olmaması" nedeniyle davanın usulden reddine karar verilerek hüküm kurulduğu, İlk Derece Mahkemesi tarafından yeterli inceleme araştırma sonucu hüküm kurulduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir. IV. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; iş mahkemesinin görevli olduğunu belirterek kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 5434 sayılı Kanun'a tabi bağlanan aylığın iptali ile 5510 sayılı Kanun'un 4/a maddesi kapsamında yaşlılık aylığı bağlanması talebinde görevli mahkemenin tespitine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 101 inci maddesi, Geçici 4 üncü maddesidir. 3. Değerlendirme 1.Dosya kapsamı incelendiğinde, 1978-1980 yılları arasında 506 sayılı Kanun kapsamında 1980-2011 yılları arasında 5434 sayılı Kanun kapsamında hizmeti bulunan davacının, 5434 sayılı Kanun kapsamında bildirilen sürelerde fiili olarak işçi gibi çalıştırıldığını İş Kanunu'na tabi olduğunu belirterek 5434 sayılı Kanun kapsamında bağlanan aylığın iptali ile kendisine 506 sayılı Kanun kapsamında aylık bağlanmasını talep ettiği anlaşılmaktadır. 2.İlk Derece Mahkemesince her ne kadar uyuşmazlığın idari yargıda çözülmesi gerektiğinden bahisle yazılı şekilde karar verilmiş ise de 5434 sayılı Kanun kapsamında bağlanan aylığın iptali talebi yönünden görevli yargı kolunun idare mahkemeleri olduğu kararının yerinde olmasına karşılık, kendisine 506 sayılı Kanun kapsamında aylık bağlanması talebi yönünden İş Mahkemelerinin görevli olduğu belirgindir. 3.Bu nedenle İlk Derece Mahkemesince, 5434 sayılı Kanun kapsamında bağlanan aylığın iptali yönünden tefrik kararı verilip tefrik edilen dosya hakkında yargı yolu uyuşmazlığı nedeniyle ret kararı verilmeli, 506 sayılı Kanun kapsamında aylık bağlanması talebi yönünden işin esasına girilerek elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir. Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. V. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 20.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.