Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2024/1102 · K. 2024/2582

10. Hukuk Dairesi         2024/1102 E.  ,  2024/2582 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1272 E., 2023/1235 K. KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Isparta İş Mahkemesi SAYISI : 2021/605 E., 2022/728 K. Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde, Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının müfettişi tarafından davacı şirkette 8-9-10 Şubat 2021 tarihlerinde teftiş yapıldığını, yapılan teftişten sonra 09.03.2021 tarihli, 9628/İNC/3 sayılı rapor düzenlendiğini, düzenlenen raporda kısmi çalışma ödeneğinden ve nakdi ücret desteğinden yararlandırılan çalışanların, bu dönemlerde çalıştırıldığından bahisle çalışanlara bir takım ödemeler yapılması gerektiğinin belirtildiğini, müfettiş raporunun gerçeği yansıtmadığını, rapordaki aleyhe olan hususlara itiraz ettiklerini, davacının Özel Bilim İlkokulu ünvanlı özel ilkokul işlettiğini, 2020 yılının Mart ayında pandemi sebebiyle eğitim ve öğretime ülke çapında ara verilmesinden dolayı okulunu kapattığını, eğitim öğretim faaliyetlerine yurt çapında tekrar başlanmasına kadar eğitim vermediğini, okulunda çalışan öğretmenlerin, kısmi çalışma ödeneği ve nakdi ücret desteğinden yararlandırıldığını, ancak öğretmenlerin aldıkları destek ile maaşları arasındaki farkın ödenmesi ve sigortalarındaki eksik gün bildirilmesi ile ilgili işlem yapılmasını davacıdan talep ettiklerini, şirket yetkililerinin aradaki farkın tamamlanamayacağını, okulun kapandığını, eğitim ve öğretimin durduğunu, eksik gün bildiriminin olmadığını belirttiklerini, bunun üzerine öğretmenlerin davacı hakkında CİMER'e şikayette bulunduklarını, müfettiş tarafından ifadesi alınan öğretmenlerle davacı arasında husumet bulunduğunu, raporunda beyan edilen çalışmaların yapılmadığını, bu nedenle velilerin ücret ödemediğini, peşin ödeyen velilerin ise ücretlerini geri aldığını, 2020 Mart-Haziran arası eğitim yapılmaması sebebiyle, 2020 yılının Temmuz ayında telafi eğitimleri yapıldığını, bir kısım öğretmenlerin yaptığını iddia ettiği eğitimlere ilişkin hiçbir belge, plan, program bulunmadığını belirterek müfettiş raporunda belirtilen alacak haklarına itirazının kabulü, Kurum işleminin iptali ile davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II. CEVAP Davalı Kurum vekili; davacı hakkında ALO 170 üzerinden yapılan 27.04.2020 tarihli ve 71420416 sayılı isimsiz başvuru dilekçesinde işyerinde 30 gün çalışma yaptırıldığı halde işveren tarafından 15 günlük sigorta primi yatırıldığının belirtildiğini, başvurunun sonucunda ...'na bağlı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının 27.01.2021 tarihli, 578 sayılı emir uyarınca ilgili işyerinde teftiş yapıldığını, müfettiş tarafından yapılan teftiş sonucunda 09.03.2021 tarihli, 9628-İNC-03 sayılı rapor tanzim edildiğini, şirketin tüm işçiler 4 (dört) için 01.04.2020 tarihinde Isparta İş-Kur İl Müdürlüğüne kısa çalışma ödeneğinden faydalanma başvurusu yaptığı ve bu başvuruda haftalık çalıştırılmayacak saatlerin tüm işçiler için 45 saat olduğu, bu başvurunun ilgili müfettiş tarafından genel olarak uygun görüldüğü, buna göre 16.03.2020-13.06.2020 arasındaki dönemi kapsayacak şekilde 4 işçi için kısa çalışma ödeneği verilmesinin yerinde olacağı, davacıya ait işyerinde istihdam edilen işçilere İş-Kur tarafından İşsizlik Sigortası Fonundan kısa çalışma ödeneği ödendiği, aynı işverenin kısa çalışma ödeneğinden faydalanamayan işçileri için ise İş-Kur tarafından nakdi ücret desteği verildiği, işçilerin kısa çalışma ödeneğinden ve nakdi ücret desteğinden faydalandığı dönemlere ilişkin ücretlerinin ödenmediği, İş-Kur’a iade edilmesi gereken tutarların iade edilmediği, işyerinde çalışan işçilerin günlük çalışma sürelerinin herhangi bir araçla(günlük imza çizelgesi, parmak izi, kart okutma vs.) takip edilmediği, bunun işveren vekili tarafından da beyan edildiği, işveren tarafından işyerinde İş-Kur'a bildirdikleri şekliyle kısa çalışma uygulamadıkları, haftalık çalıştırılmayacak süreleri 45 saat olan öğretmenlerin haftada toplam 20 saat çalıştırıldıkları, bu şekilde bir çalışma olmadığı yönünde işveren yetkilisi tarafından beyanda bulunulsa bile bu iddiayı ispatlayacak nitelikte herhangi bir takip sisteminin ya da puantaj kaydının bulunmadığı, nakdi ücret desteğinden faydalanan öğretmenlerin ifadelerinin birbiriyle tutarlı olduğu, bu kişilerin kısa çalışma döneminde haftanın beş günü günde iki saat olacak şekilde toplamda 10 saat çalıştıkları, işyerinde usulüne uygun bir şekilde kısa çalışma yapılmamasına rağmen yapılıyormuş gibi gösterilerek işverenlikçe hatalı bilgi ve belge düzenlenmesi sebebiyle Kurum tarafından yersiz ödeme yapılmasına sebep olunduğu, Çalışma Süreleri Yönetmeliği'nin 9 uncu maddesinde işyerinde çalışma sürelerinin işveren tarafından uygun sürelerle takip edileceğinin hüküm altına alındığı fakat işveren tarafından buna uyulmadığının tespit edildiği, iş müfettişince, raporun “sonuç” kısmında işveren hakkında Kurum tarafından uygulanması gereken yaptırımların belirlendiği, işveren tarafından işyerinde İş-Kur'a bildirdikleri şekliyle kısa çalışma uygulamadıkları, işyerinde çalışan işçilerin kısa çalışma döneminde çalıştırıldıkları, İş-Kur tarafından fazla ödenen kısa çalışma ödeneklerinin 4447 sayılı Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca geri alınması gerektiğinin belirtildiği, işçilerin taahhüt edilen çalışma sürelerinden fazla çalıştırılmalarına rağmen bu süreler için ücret tahakkuk ve tediye yapılmadığından 4857 sayılı Kanun'un 32 nci maddesine muhalefet edildiği ve aynı Kanun'un 102/a maddesi uyarınca idari para cezası kesilmesinin yerinde olacağının, ücretsiz izne ayrıldığı halde nakdi ücret desteğinden yararlandırılan üç işçi adına ödeme yapılmasına sebep olunduğu için her işçi ve çalıştırılan her ay için ayrı ayrı olmak üzere idari para cezası verilmesinin isabetli olacağının belirtildiği, bu tespitlerin üzerine Isparta Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünce mevzuat hükümlerine aykırı hareket edilmesinden dolayı idari para cezası kesildiği, davacı tarafından işçinin kısa çalışmanın gereklerine uygun bir şekilde ve uygun sürelerle çalıştırıldığına dair delil sunulamadığı, birbiriyle tutarlı olan öğretmen beyanlarına bakıldığında öğretmenlerin haftada çalıştırılmayacak süreleri 45 saat olduğu halde işveren tarafından buna aykırı hareket edildiği, öğretmenlerin haftada belirli saatlerde çalıştırıldıklarının ortada olduğunu, müfettiş raporunun ve bu rapora istinaden İş-Kur tarafından uygulanan yaptırımın yerinde olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep ettiğini bildirmiştir. 2.Dahili davalılar, ..., ..., ... cevap dilekçelerinde özetle, davacının iddialarının doğru olmadığını, 2020 yılı Mart-Haziran döneminde çalışmaların bilfiil devam ettiğini, uzaktan eğitim yolu ile derslerin işlendiğini, okul yönetimi ve öğretmenlerden oluşan WhatsAap yazışmalarında bizzat okul yönetimi tarafından "ZOOM" programını indirip derslere devam edilmesinin istenildiğini ve yapılan program çerçevesinde derslerin uzaktan işlenildiğini, işlenen derslerde hangi konuların işlenildiğine dair okul yönetimine bilgi verildiğini, okul yönetiminin bu belgeleri müfettişe sunmamasının kötüniyetli olduğunu, çalışılan süre içinde davacı ile aralarında husumet olmadığını, okul yönetiminin CİMER başvurusundan sonra kendilerine husumet beslediğini, davacı okulun fiilen çalışma yapılmasına karşı kendilerini ücretsiz izinli gösterildiğini veya kısa çalışma ödeneği ödendiğini, okul taksitlerini yatıran velilerin ücretlerini geri talep etmelerinin okul yönetimini bağladığını, işgörme borçlarını yerine getirdiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini bildirmişlerdir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ... Eğitim San. ve Tic. A.Ş.'ce Özel Isparta Bilim İlkokulu öğretmenlerine pandemi döneminde, okulların kapalı olduğu, 2020 yılı Mart-Haziran süresinde ZOOM programını indirip uzaktan eğitim yolu ile öğrencileriyle ders işledikleri çalışmalarına ait ücretlerini 4857 sayılı Kanun'un 32 nci maddesi gereğince ödenmediğinden, 4857 sayılı Kanun'un 102 nci maddesinin a bendi gereğince, 09.03.2021 tarih ve 9628/İNC/3 sayılı inceleme raporuna istinaden, her işçi ve her ay için, Isparta Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlü; 01.12.2021 tarih ve E.75807872-858-000101195424 sayılı yazılarıyla 8.722,00 TL. (Sekizbinyediyüzyirmiiki) idari yaptırım kararı verilmesi işleminin yerinde olduğu, davacı ... Eğitim San. ve Tic. A.Ş.'ce Özel Isparta Bilim İlkokulu öğretmenlerinden ücretsiz izne ayırdığı, ..., Beyza Öksüz ve ... ücretsiz izinli oldukları ve 4447 sayılı Kanun'un Geçici 24 üncü maddesi gereğice Nakdi Ücret Ödeneği aldıkları halde pandemi döneminde, okulların kapalı olduğu 2020 yılı Mart-Haziran süresinde ZOOM programını indirip uzaktan eğitim yolu ile öğrencileriyle ders işledikleri diğer ifade ile çalıştıkları, çalıştırıldıkları anlaşıldığından Isparta Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün 01.12.2021 tarih ve E.75807872-858-000101195487 sayılı yazılarıyla ... Eğitim San. ve Tic. A.Ş.'ye Özel Isparta Bilim İlkokuluna 4447 sayılı Kanun'un geçici 24 üncü maddesinin II. fıkrası gereğince 09.03.2021 tarih ve 9628/İNC/3 sayılı inceleme raporuna istinaden toplamda; 26.487,00 TL (Yirmialtıbindörtyüzseksenyedi TürkLirası) idari para cezası verilmesi işleminin yerinde olduğu, davalı Kurum işleminde herhangi bir hata bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmış ve davanın reddine verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Millî Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 43 üncü maddesine göre öğretmenlerin plan ve programsız eğitim yapamayacakları, müvekkiline öğretmenler tarafından plan ve program bildirilmediğini, plan ve program bildirmeksizin evden çalıştığını iddia ederek müvekkilinden ücret talep edilmesinin kabul edilemeyeceğini, tanık anlatımlarının yapılan mesaileri ispat için yeterli olmadığını, teftiş raporu iş müfettişi tarafından düzenlendiğinden Milli Eğitim mevzuatı gözardı edilerek, sadece tanık anlatımları ile düzenlendiğini, bilirkişinin iş ve sosyal güvenlik uzmanı olduğunu, Milli Eğitim mevzuatına hakim olmadığını, okulların işleyişini bilmeyebileceğini, teftiş edilen yerin okul olması nedeniyle "Eğitim Yönetimi ve Teftiş" alanında uzman bir bilirkişiye dosyanın gönderilmesi gerekirken, Yerel Mahkemece bu raporun esas alınmasının hukuk ve usule aykırı olduğunu, müfettiş raporunda beyan edilen çalışmaların yapılmadığını, bu nedenle velilerin ücret ödemediğnii, peşin ödeyenlerin ise ücretlerini geri aldığını, bir öğrenci velisinin müvekkili aleyhine başvurduğu Tüketici Hakem Heyeti kararını dosyaya sunduklarını, eğitim almadığı gerekçesiyle Tüketici Hakem Heyetinin müvekkilinin veliye ücretin ödenmesine karar verdiğini, diğer velilerin eğitim olmaması sebebiyle ücretini ödemediğini, 2020 Mart-Haziran arasında eğitim yapılmaması sebebiyle, 2020 yılının Temmuz ayında telafi eğitimleri yapıldığını, telafi eğitimlerine ilişkin belgeleri dosyaya sunduklarını, sundukları bu belgelerde de görüleceği üzere eğitimlerin plan ve program çerçevesinde yapıldığını, okullarda plan ve program dışında eğitim öğretim faaliyeti yürütülemeyeceğini, davalının öğretmenlerin yaptığını iddia ettiği eğitimlere ilişkin hiçbir belge, plan, program bulunmadığını, okulda yapılan eğitimlerle ilgili öğretmenlerin yaptıkları eğitimleri okul idaresine bildirmek ve plan programını sunmak zorunda olduklarını bildirerek kararın kaldırılmasını talep ettiklerini belirtmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıya ait okulda çalışan pandemi döneminde ücretsiz izinli ya da kısa çalışma ödeneğinden faydalandığı bildirilen dahili davalıların hiç çalışmadığı bildirildiği halde çalıştıklarına ilişkin yapılan şikayet üzerine düzenlenen teftiş raporuyla dahili davalıların günlük 2 saat çalışma yaptıklarının ve bu sebeple dahili davalıların ücret alacağına hak kazandığı tespitine ilişkin rapor düzenlendiği, akabinde davacı hakkında bu rapordaki belirlemeler sebebiyle idari para cezası uygulandığı, davacının tespitlerin iptali talebi ile dava açtığı, dahili davalılar tarafından sunulan pandemi döneminde yapılan derslerle ilgili deliller, davacı tarafça da esas olarak ders yapıldığına itiraz edilmemesi fakat bunun öğretmenlerin kendi insiyatifinde olduğunun bildirilmesi, her ne kadar davacı tanığı için çıkartılan tebligatın iadesi üzerine davacı tarafın talebi üzerine tanığın adresini bildirmek üzere kesin süre vermek yerine davacı tarafça tanığın hazır edilmesi yönünde ara karar kurulması hatalıysa da, davacı tarafın tanık dinletme talebinin olmadığı, bu konuda istinaf itirazı olmadığı, kararın gerekçesindeki talep dışı değerlendirmelere ilişkin itiraz olmadığı, istinaf sebebine göre davanın reddine ilişkin Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından başvurunun duruşma açılmadan HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili; istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'un (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz karar harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 12.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.