Yargıtay 5. Hukuk Dairesi · E. 2024/1259 · K. 2024/4811
5. Hukuk Dairesi 2024/1259 E. , 2024/4811 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2022/211 Esas, 2023/12 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. ... İş Mahkemesinin 11.10.2022 Tarihli ve 2022/236 Esas, 2022/255 Karar Sayılı Kararı Dava açıldığı tarihte davalının yerleşim yerinin ... ili olmayıp ... ile olduğu, davalının davacı bünyesinde çalıştığı iş yeri adresinin İstanbul ili olduğu, tazmini talep edilen iş ilişkisinden kaynaklı alacaklara ilişkin haksız fiilin ... ilinde gerçekleşmediği, dosya kapsamında davacının seçimlik yetki hususunda bir beyanı da bulunmadığından davalının yerleşim yeri olan ... Mahkemelerinin yetkili olacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. B. ... 2. İş Mahkemesinin 12.01.2023 Tarihli ve 2022/211 Esas, 2023/12 Karar Sayılı Kararı Davanın 29.06.2022 tarihinde açıldığı, davalının 20.07.2022 tarihinde ... Nüfus Müdürlüğü'nde adres beyanında bulunarak... Sokak No:24 İç Kapı No:1 Merkez/... adresinde ikamet ettiğini bildirdiği, ... Emniyet Müdürlüğü tarafından yapılan adres araştırmasında da davalının 15.07.2022 tarihi itibariyle... Sokak No:24 İç Kapı No:1 Merkez/... adresinde ikamet ettiğinin tespit edildiği, davalının 23.05.2022 tarihinde ... Nüfus Müdürlüğü'nde adres beyanında bulunarak ...i No:6 İç Kapı No:3 Merkez/... adresinde ikamet ettiğini bildirdiği, dolayısıyla davalının işbu davanın açıldığı 29.06.2022 tarihinde ...'de ikamet ettiğinin anlaşıldığı, davanın açıldığı tarihte davalının ...'de ikamet ettiğine dair dosyada hiçbir bilgi ve belge bulunmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, iş kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir. 2. 7036 sayılı Kanun’un “Yetki” başlıklı 6 ncı maddesi şöyledir: “İş mahkemelerinde açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir. Davalı birden fazla ise bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. İş kazasından doğan tazminat davalarında, iş kazasının veya zararın meydana geldiği yer ile zarar gören işçinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. İş mahkemelerinin yetkilerine ilişkin olarak diğer kanunlarda yer alan hükümler saklıdır. Bu madde hükümlerine aykırı yetki sözleşmeleri geçersizdir.” C. Değerlendirme 1. İş mahkemesinin yetkisi kamu düzeni ile ilgili olduğundan davalı tarafça süresinde yapılmasa da hakim tarafından kendiliğinden bu husus göz önünde bulundurmalıdır. Bir başka anlatımla hakim, davanın her aşamasında yetki itirazını dikkate alabileceği gibi, kendisi de resen yetkisizlik kararı verebilir. Ancak kamu düzenine ilişkin yetki kuralını düzenleyen 7036 sayılı Kanun’un 6 ncı maddesinin, işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya İş Kanunu’na dayanan alacak ve hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarına uygulanacağı kabul edilmelidir. 2. Kesin yetki halinin kuralının bulunmadığı ve birden fazla yetkili mahkemenin bulunduğu hallerde yetkili mahkemeyi seçme hakkı davacıya aittir. Davacı, kesin yetki kuralının bulunmadığı bir davayı yetkisiz bir mahkemede açmışsa, seçme hakkı itiraz eden davalıya geçer, davalının bildirdiği yetkili mahkemede davanın görülmesi gerekir. 3. Dosya kapsamından, davalının dava tarihi itibariyle yerleşim yeri adresinin Merkez/... olduğu, bu adresin de ... İş Mahkemelerinin yargı alanında kaldığı, davacının seçimlik hakkını kullanarak yetkili olan davalının yerleşim yeri yer mahkemesinde dava açtığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle uyuşmazlığın ... İş Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.