Yargıtay 1. Ceza Dairesi · E. 2024/3230 · K. 2024/3630

1. Ceza Dairesi         2024/3230 E.  ,  2024/3630 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/998 değişik iş HÜKÜMLÜ : ... İNCELEME KONUSU KARAR : İtirazın reddine KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması Tekirdağ 2 Nolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü ...'ün, ailesiyle hafta sonu telefon görüşmesi yapması talebinin reddine dair anılan Ceza İnfaz Kurumu İdare ve Gözlem Kurulunun 15.05.2023 tarihli ve 2023/1631 sayılı kararına yönelik şikâyetinin kabulü ile İdare ve Gözlem Kurulu kararının iptaline dair Tekirdağ 2. İnfaz Hakimliğinin 31.05.2023 tarihli ve 2023/1775 Esas, 2023/1928 Karar sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Tekirdağ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 13.06.2023 tarihli ve 2023/998 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak; Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 07.02.2024 tarihli ve 94660652-105-59-27823-2023-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 25.03.2024 tarihli ve 2024/18690 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü; I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 25.03.2024 tarihli ve 2024/18690 sayılı kanun yararına bozma isteminin; "Dosya kapsamına göre, hükümlünün ailesiyle hafta sonu telefon görüşmesi yapması talebinin, Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi İle Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin 74 üncü maddesinin (e) fıkrası, ''Hükümlülerin telefonla görüşme gün ve saatleri, kurumda bulunan telefon adedi, başvuru sırası, kurumun asayiş ve güvenliği dikkate alınarak idare tarafından belirlenir.'' şeklindeki ve Ceza İnfaz Kurumu İç Yönergesinin 34 üncü maddesi ''Hükümlü ve tutuklular Pazartesi - Cuma günlerinde 09.00-16.40 saatleri arasında telefon görüşmesi yaparlar.'' şeklindeki düzenlemeler gereğince, Ceza İnfaz Kurumunda bulunan hükümlü ve tutukluların telefon görüşmelerinin bu yönde planlanarak yapıldığından bahisle İdare ve Gözlem Kurulunca reddi üzerine yapılan şikayetin, Tekirdağ 2. İnfaz Hakimliğinin 31.05.2023 tarihli kararı ile çocuğu okula giden hükümlünün çocuğu ile şahsi ilişki kurmak için telefon hakkı talep etmesinin anayasal bir hak olduğu, hafta içi mesai saatleri içerisinde öğrencilerin eğitimlerine devam ettiği, eğitim gören çocukların da yalnızca hafta içi telefonla görüşebileceğine yönelik kararın hakkın özüne dokunduğu gerekçesi ile iptaline karar verilmiş ise de, Hükümlünün çocuklarına ait okul gün ve saatlerini gösterir öğrenim belgesinin kuruma ibraz edilmediği, idare tarafından; hükümlünün çocuklarına ait okul gün ve saatlerini gösterir öğrenim belgesini kuruma ibrazı durumunda hafta içi veya hafta sonu olmak üzere kurum güvenliğini tehlikeye düşürmeyecek ölçüde planlama yapılabileceği, ancak hiçbir somut bilgi belge olmadan sadece hükümlü beyanıyla telefon görüşmelerinin hafta sonu yaptırılmasının kurum iç güvenliğini tehlikeye düşüreceği, ilgili belgelerin ibrazı olmaksızın sadece beyan esaslı uygulama yapılması halinde tüm hükümlü ve tutukluların hafta sonu görüşme yapma talebi olacağı bunun da yerine getirilmesinin kurum imkanları çerçevesinde mümkün olmadığının ifade edilmesi karşısında, İnfaz Hakimliğinin görevinin ceza infaz kurumunda yer alan tutuklu ve hükümlülere ilişkin cezaevi idaresinin eylem ve işlemlerinin şikayet yolu ile kanun, tüzük, yönetmelik ve genelgeler ile hukukun genel ilkelerine uygunluğunun denetlenilmesine ilişkin olduğu, infaz hakimliğince yerindelik denetimi yapılamayacağı cihetle, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. II. GEREKÇE 1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları; (1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir. (2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir. (3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar. Şeklinde düzenlenmiştir. 2. 4675 sayılı İnfaz Hakimliği Kanunu'nun 4 üncü maddesinde, infaz hakimlerinin görevlerinin; "1. Hükümlü ve tutukluların ceza infaz kurumları ve tutukevlerine kabul edilmeleri, yerleştirilmeleri, barındırılmaları, ısıtılmaları ve giydirilmeleri, beslenmeleri, temizliklerinin sağlanması, bedensel ve ruhsal sağlıklarının korunması amacıyla muayene ve tedavilerinin yaptırılması, dışarıyla ilişkileri, çalıştırılmaları gibi işlem veya faaliyetlere ilişkin şikâyetleri incelemek ve karara bağlamak..." olarak sayıldığı, 3. 4675 sayılı İnfaz Hakimliği Kanunu'nun, İnfaz Hakimliğince şikayet üzerine verilen kararlar başlıklı 6 ncı maddenin üçüncü fıkrasının; "İnfaz hâkimi, inceleme sonunda şikâyeti yerinde görmezse reddine; yerinde görürse, verilen kararın veya yapılan işlemin iptaline ya da faaliyetin durdurulmasına veya ertelenmesine karar verir." şeklinde olduğu, 4. Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi İle Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin telefon ile görüşme başlıklı 74 üncü maddesinin birinci fıkrasına göre; “Kapalı kurumlarda bulunan hükümlüler, belgelendirmeleri koşuluyla eşi, dördüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımları ve vasisi ile telefon görüşmesi yapabilir.” 5. Aynı Yönetmeliğin 74 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendine göre; “Hükümlülerin telefonla görüşme gün ve saatleri, kurumda bulunan telefon adedi, başvuru sırası, kurumun asayiş ve güvenliği dikkate alınarak idare tarafından belirlenir.” 6. Hükümlülerin telefonla görüşme gün ve saatlerini belirleme konusunda idareye takdir hakkı tanındığı ancak takdir hakkı kullanılırken hakkın özünü ortadan kaldıracak şekilde bir uygulama yapılmasının mümkün olmadığı dikkate alınmalı, takdir hakkının yerinde kullanılıp kullanılmadığı her somut olayda dosya kapsamına göre değerlendirilmelidir. 7. Somut olayda, Hükümlünün, örgün öğretim gören çocukları ile çocuklarının ders programına uygun gün ve saatin hangi zaman dilimi olduğu ceza infaz kurumu idaresi tarafından belirlenerek görüşme yaptırılması gerekirken, hükümlü ve tutukluların telefon ile görüşmelerinin mevzuatta öngörüldüğü şekilde planlanarak yapıldığı gerekçesiyle, uygun gün ve saatlerin ne olabileceği konusunda herhangi bir araştırma ve değerlendirme yapılmaksızın, görüşme hakkını ortadan kaldıracak şekilde reddine karar verilmesinin yerinde olmadığı ve bu red kararına karşı hükümlü tarafından yapılan şikayetin kabulüne dair İnfaz hakimliğince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, bu karara karşı yapılan itirazın reddine dair itiraz merciince verilen kararda hukuka aykırılık görülmediğinden, haklı sebebe dayanmayan ve yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir. III. KARAR Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemi doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesindeki koşulları taşımayan KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNİN oy birliğiyle REDDİNE, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.05.2024 tarihinde karar verildi.