Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2024/5370 · K. 2024/5634

10. Hukuk Dairesi         2024/5370 E.  ,  2024/5634 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/457 E., 2024/479 K. KARAR : Esastan red İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 4. İş Mahkemesi SAYISI : 2022/263 E., 2023/58 K. Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 15.01.1997 tarihinden bu yana ortağı olduğu Özel... Motorlu Taşıtlar Sürücü Kursu Eğitim ve Turizm İşletmeciliği Tic. Ltd. Şti. bünyesinde pratik sürüş ve trafik dersleri konusunda eğitimci olarak çalışmakta olduğunu, davalı Kurumca haksız biçimde 4/a kapsamındaki sigortalılığının 4/b kapsamına alınarak prim günlerinin silinmesi ile büyük mağduriyet yaşadığını, sağlık hizmeti alırken ücret ödemek zorunda kaldığını, bu nedenle müvekkil ...'nın 4/a kapsamındaki sigorta prim günlerinin iptali 4/b kapsamına alınması yönündeki davalı Kurum işleminden dönülmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II. CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacı ...' (...) nın 4/a kapsamındaki sigorta prim günlerinin iptali ile 4/b kapsamına alınması yönündeki davalı Kurumun işleminin iptali ile davacının 02.08.1997 tarihinden dava tarihine kadar 5510 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince sigortalılığının tespitine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B.İstinaf Sebepleri Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesinde özetle; kararın kaldırılmasına ve talep doğrultusunda karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili, temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının ortağı olduğu şirketten 4/1-a kapsamındaki sigortalılığının geçerliliği istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun Geçici 7 nci maddesi uyarınca davanın yasal dayanaklarından olan 1479 sayılı Kanun'un 24/I-d maddesine göre “Limited Şirketlerin Ortakları” Bağ-Kur sigortalısı sayılmışlardır. 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun'un 4/b-3 maddesine göre de "Limited Şirketlerin Ortakları” aynı kapsamda sigortalı sayılmışlardır. Aynı Kanun'un 53 üncü maddesinde, "... 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında sayılanlar, kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinden dolayı, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı bildirilemezler." hükmü düzenlenmiştir. Yerleşik uygulamalara göre de, kural olarak limited şirket ortakları az sayıda olmaları nedeniyle kendi işini yapan kimse konumunda oldukları için, 1479 sayılı Kanun/5510 sayılı Kanun 4/b'ye tabi zorunlu sigortalı sayılırlar. Başka bir deyişle bunların ortağı oldukları limited şirketteki çalışmaları, hizmet akdine değil, vekâlet akdine dayalıdır ve 506 sayılı Kanun/5510 sayılı Kanun 4/a kapsamında değerlendirilemez. 3. Değerlendirme Dosyanın incelenmesinde, davacının 02.08.1997-24.05.1999 ve 26.11.2000-10.01.2021 tarihleri arasında, Özel .... Taş. Sürücü Kursu Tic. Limited Şirketinin .... sicil sayılı dosyada işlem gören iş yerinden 4/1-a bendi kapsamında bildirimlerin iptal edildiği, Özel .... Taş. Sürücü Kursu Tic. Limited Şirketinde, 24.06.1997 tarihinden itibaren başlayan limited şirket ortaklığının mevcut olması karşısında, yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri kapsamında irdeleme yapılmadan, davacının şirket ortaklığının başladığı 24.06.1997 tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b bendi kapsamında sigortalı olması gerektiği dikkate alınmaksızın, yazılı şekilde karar verilmesi hatalı bulunmuştur. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir. VI. KARAR 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 21.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.