Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2024/6562 · K. 2024/8580

10. Hukuk Dairesi         2024/6562 E.  ,  2024/8580 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/415 E., 2023/616 K. KARAR : Esastan Ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Batman 1. İş Mahkemesi SAYISI : 2014/421 E., 2022/514 K. Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; yaşlılık aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline,kesilen aylıkların faizi ile ödenmesine ve davacının 01.03.2011-31.12.2012 tarihleri arasındaki hizmetinin geçerli olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; 30.10.2013 tarihli denetim raporuna istinaden davacının 01.03.2011-31.12.2012 tarihleri arasındaki hizmet sürelerinin, fiili çalışmaya dayanmadığının tespit edilmesi üzerine iptal edildiğini, söz konusu hizmetlerinin iptaliyle beraber davacının aylık koşullarını yitirmesi nedeniyle yaşlılık aylığının da kesildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya mündecatında yer alan bilgi ve belgeler, Mahkeme huzurunda dinlenen davacının çalışma şartları hakkında bilgi sahibi olan bordo tanıkları, tanık beyanları, sigorta denetmeni raporu, hüküm tesis etmeye ve denetime elverişli bilirkişi raporunun bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde; davacının, dava konusu 01.03.2011 - 31.12.2012 tarihleri arasında Mehmet Metin Akyol unvanlı işverene ait işyerinde sigortalı işçi olarak çalışmadığının anlaşıldığı, işten ayrılış bildirgesinin “Meslek Adı Kodu” hanesinde; “Büro İşçisi" ibaresinin mevcut olması, ancak davacının işverene ait işyerinin bürosunda çalıştığına ilişkin olarak herhangi bir verinin bulunmaması, davacının temizlik elemanı olarak çalıştığını ifade etmesi, sigorta denetmeninin bankalarla yaptığı yazışmaların neticesinde, işverenin bankalardan ihalesini aldığı temizlik işlerinde çalıştırdığı işçilerin tek tek tespit edilmesi, bunların içinde davacının adının yer almaması ile fiili ve gerçek bir hizmete sahip olan bordro tanıklarının hiçbirinin davacıyı tanımaması hususları bir bütün olarak nazara alındığında, iş sözleşmesinin esaslı unsurlarından olan ücret ve bağımlılık unsurunun gerçekleşmediği kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davacının çalışmalarının iptalinin hukuka uygun olmadığını, bildirimlerin fiili çalışmaya dayalı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Kurum denetmeni tarafından düzenlenen 30.10.2013 tarihli inceleme raporlarında bildirimi yapılan sigortalıların dava dışı işyerinde çalışmadıkları, sigortalı olmak amacıyla elden para verdiklerine dair beyanları ve Mahkemece dinlenen tanıkların davacıyı tanımadıkları yönündeki beyanları karşısında, dava dışı iş yerinden davacı adına sahte bildirim yapıldığının açık olduğu, davacının sigortalı hizmet bildirimlerinin iptali yönündeki Kurum işleminin yerinde olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili, davacının ifadesi alınmadan denetim raporunun düzenlendiğini, komşu işyerinde çalışan ... tarafından çalışmasının fiili olduğunun ifade edildiğini, çalışması SGK tarafından fiili kabul edilen ...’ın davacının çalıştığını açıkça doğruladığını, işveren nezdinde 150 kişinin çalıştığını ve işverenin Batman'daki 15 bankanın temizlik ihalesini aldığını, ev, büro, inşaat temizliği gibi işler yaptığını, davacının çalışmasının fiili olduğunu beyan ederek kararı temyiz etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 01.03.2011-31.12.2012 tarihleri arasındaki hizmetinin fiili olmadığı gerekçesi ile iptali ve buna bağlı olarak yaşlılık aylığının bağlandığı tarihten itibaren kesilmesine dair Kurum işlemlerinin iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesidir. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 16.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.