Yargıtay 5. Hukuk Dairesi · E. 2025/1288 · K. 2025/5648

5. Hukuk Dairesi         2025/1288 E.  ,  2025/5648 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/400 Esas, 2024/110 Karar I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. Gebze 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.10.2024 Tarihli ve 2024/76 Esas, 2024/250 Karar Sayılı Kararı Vasiyetnamenin tenfizi davalarında murisin son yerleşim yeri mahkemesinin yetkisinin kesin yetkili olduğu, murisin yerleşim yerinin yurt dışı adresi olduğu ancak Gebze ....Noteri tarafından 22160 yevmiye numarasında 29.07.1993 tarihinde düzenleme şeklinde hazırlanan vasiyetnamenin İnebolu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2023/744 Esas sayılı dosyasında okunduğu, yine Uyap sisteminden yapılan sorgulamada murisin yerleşim yerinin yurt dışı adresi olduğu ancak ... Köyü, ..../Kastamonu adresinin adresleri arasında yer alması nedeniyle murisin Türkiye'de en son yerleşim yerinin Çatalzeytin olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. B. İnebolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 13.12.2024 Tarihli ve 2024/400 Esas, 2024/110 Karar Sayılı Kararı Murisin son yerleşim yerinin İsviçre olması sebebiyle somut uyuşmazlıkta 5718 sayılı Millerlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanunun (5718 sayılı Kanun) uygulanması gerektiği, anılan Kanunun 43 üncü maddesindeki düzenleme gereğince mirasa ilişkin davaların, ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görüleceği, bu itibarla, vasiyetnamenin tenfizine konu malvarlığı olan Kocaeli ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 5522 ada 11 parsel sayılı taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Gebze 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin davaya bakmakla yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu (4721 sayılı Kanun) uyarınca vasiyetnamenin tenfizi ile tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk 1. Farklı Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir. 2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.” 3. 6100 sayılı Kanun’un “Mirastan doğan davalarda yetki” başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir: "Aşağıdaki davalarda, ölen kimsenin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir: a) Terekenin paylaşılmasına, yapılan paylaşma sözleşmesinin geçersizliğine, ölüme bağlı tasarrufların iptali ve tenkisine, miras sebebiyle istihkaka ilişkin davalar ile mirasçılar arasında terekenin yönetiminden kaynaklanan davalar." 4. 5718 sayılı Kanun’un “Miras davaları” başlıklı 43 üncü maddesi şöyledir: “Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür.” C. Değerlendirme Dosya kapsamından, murisin Türkiye'deki son yerleşim yeri adresinin Çatalzeytin/Kastamonu olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın İnebolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir. III.KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İnebolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 21.04.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.