Haberin özeti
Ticaret Bakanlığı, dış ticaret işlemlerinde vergi kaybı ve kaçağını önlemek, kamu gelirlerini korumak ve mevzuata uygun işlem yapan firmaların haklarını gözetmek amacıyla denetim çalışmalarını sürdürüyor. Türkiye’deki vergi gelirlerinin yaklaşık yüzde 20’si gümrük idareleri aracılığıyla toplanırken, hizmetler 18 gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüğünde yürütülüyor.
Yasa dışı ticaretle mücadele kapsamında tüm dış ticaret işlemleri risk analizinin yanı sıra sonradan ve ikincil kontrol süreçlerinden geçiriliyor. Sonradan kontrol denetimlerinde, gümrük işlemleri tamamlandıktan sonra firmaların ticari kayıtları, belgeleri ve işlemleri inceleniyor. İkincil kontrolde ise gümrük beyannameleri ve bunlara ilişkin işlemler ilgili birimlerce yeniden değerlendiriliyor.
Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğünün koordinasyonundaki denetimlerde yapay zeka algoritmaları ve ileri analitik modellemelerden de yararlanılıyor. Bakanlığın 2027 Yılı Bütçe Teklifi’nde yer alan bilgilere göre, yılın ocak-ekim döneminde sonradan kontrol programı kapsamında 234 firma denetlendi.
Aynı dönemde 4 bin 442 firmanın tescil ettiği 31 bin 750 beyannameye ilişkin ikincil kontrol çalışmaları yapıldı. Denetimler sonucunda toplam 14,1 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendi. Bu tutar, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 51 arttı.

