UCM Başsavcısı'nın görevden alınması, İsrailli yetkililere yönelik soruşturmayı durdurmayacak

Uzmanlar, Uluslararası Ceza Mahkemesi Başsavcısı Kerim Han’ın görevden alınmasının, Mahkemenin bağımsızlığına yönelik siyasi baskıların bir sonucu olabileceğini ve bunun özellikle Filistin soruşturmasını etkileyebileceğini değerlendiriyor. Taraf Devletler Meclisinin 24 Temmuz’daki özel oturumunda Han’ın görevden alınmasına karar verilmiş olsa da, bu adımın devam eden soruşturma ve suçlamaları resmen değiştirmediği belirtiliyor.

İngiltere Sussex Üniversitesi’nden Martin Shaw, UCM’nin son yıllarda daha önceki dönemden farklı olarak güçlü devletlerin işlediği uluslararası suçlara da odaklanmaya başladığını, Han döneminde İsrail ve Hamas’a yönelik soruşturmanın ilerletildiğini hatırlattı. Shaw, görevden alma gerekçesi olarak Han’ın kişisel davranışının gösterilmesine karşın, bağımsız yargıçlarca ciddi suistimal tespit edilmediğini savunarak kararın siyasi nitelik taşıdığını söyledi.

Kanada York Üniversitesi’nden Heidi Matthews ise bu kararın UCM’nin tarihindeki en ciddi kurumsal krizlerden biri olduğunu ifade etti. Matthews, Han hakkındaki iddialarla bu iddiaları değerlendirme sürecinin ve Mahkemeye yönelik siyasi saldırıların ayrı ele alınması gerektiğini, buna rağmen Meclisin konuyu derinleştirmek yerine doğrudan görevden alma oylamasına gittiğini belirtti.

Her iki uzman da Netanyahu ve eski İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkındaki tutuklama kararlarının hâlen yürürlükte olduğuna dikkat çekti. Ancak yeni başsavcının siyasi baskı altında hareket etmek zorunda kalabileceği, bunun da Mahkemenin özellikle Filistin soruşturması ve güçlü devletlere ilişkin davalarda nasıl bir tutum alacağını belirleyeceği vurgulandı.