Danıştay Dava Dairesi · E. 2019/4515 · K. 2024/4986

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2019/4515 E.  ,  2024/4986 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2019/4515 Karar No : 2024/4986 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacıya ait ... plakalı aracın, belediye sınırları içerisinde personel taşımak için gerekli olan personel servis aracı güzergah izin belgesi bulunmadığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Yasasının Ek 2. maddesininn 3. fıkrası uyarınca, aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin 29.09.2017 tarihli işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; olayda, aracın Adana Büyükşehir Belediyesi Özel Servis Araçları Yönetmeliğine uygun şekilde "S" plakalı olduğundan, bu hali ile Yasa'nın Ek 2. maddesinin 3. fıkrası kapsamında ilgili belediyeden izin ve ruhsat almaksızın faaliyette bulunduğundan bahisle tesis edilen işlemde hukuka uyarlılık görülmediği, diğer yandan; Adana Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde çalışan özel servis araçlarına ilişkin kurallar ilgili Adana Büyükşehir Belediyesi Özel Servis Araçları Yönetmeliği'nde düzenlenmiş olup, anılan Yönetmeliğe aykırı davranılması halinde Yönetmelikte belirlenen yaptırımların uygulanmasının da mümkün olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, süresi dolmuş belgenin geçerliliğinden söz edilemeyeceği, izinsiz servis taşımacılığının sabit olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Adana İli'nde özel servis işletmeciliğinde kullanılan davacıya ait ... plakalı aracın, belediye sınırları içerisinde personel taşımak için gerekli olan personel servis aracı güzergah izin belgesi bulunmadığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Yasasının Ek 2. maddesininn 3. fıkrası uyarınca, aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin 29.09.2017 tarihli dava konusu işlemin iptali istemi üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2. maddesinde, "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten men edilir. 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası,  (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten men edilir.  İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten men edilir. Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda yer verilen mevzuat hükmü gereği, ilgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye idari para cezası uygulanması ve eksikliği giderilinceye kadar aracın trafikten men edilmesi gerekmektedir. Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacı adına işleme konu olan ... plakalı araç için Adana Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı tarafından 07.07.2015 tarihinde düzenlenmiş, 06.07.2016 tarihine kadar geçerli "personel servis aracı güzergah izin belgesi ve çalışma ruhsatı"nın olduğu, işlem tarihinde süresi dolmuş olan söz konusu belgenin yenilenmesi için davacı tarafından belediyeye yapılmış herhangi bir başvurunun olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, uyuşmazlık konusu araç ile personel servis taşımacılığı yapmak konusunda ilgili belediyeden alınan yetki ve izin belgesinin bulunduğu; ancak, denetim tarihinde söz konusu belgenin süresinin dolmuş olduğu görüldüğünden, 2918 sayılı Kanunun Ek 2. maddesinin 5. fıkrası hükmüne göre işlem tesis edilmesi gerekirken davalı idarece 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3 maddesi kapsamında tesis edilen işlemlerde hukuka uyarlık bulunmamaktadır. Bu itibarla, temyize konu kararda sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmadığından davalı idarenin temyiz isteminin bu gerekçeyle reddi gerekmiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle, 1. Temyiz isteminin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine, 4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 5. Kesin olarak, 02/10/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.