Danıştay Kararı · E. 2020/2646 · K. 2024/5509

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2020/2646 E.  ,  2024/5509 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No : 2020/2646 Karar No : 2024/5509 DAVACI : ... Petrol Taşımacılık Turizm İnşaat Tarım Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ... DAVANIN KONUSU : Bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait LPG otogaz istasyonunda 28/01/2020 tarihinde gerçekleştirilen denetimde “LPG dolumu/ikmali yapılan tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerin tamamının LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olmaması” fiilinin işlendiğinin tespit edildiğinden bahisle 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin (5) numaralı alt bendi uyarınca 122.580,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali ve anılan Kurul kararı sonucunda ödenen 91.935,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesi ile ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkanı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan “LPG dolumu/ikmali yapılan bir tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerden en az birinin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olduğu halde söz konusu sertifika sahibi olmayan başka bir çalışanın dolum/ikmal yapması” şeklindeki kuralın eksik düzenleme nedeniyle iptali istenilmiştir. DAVACININ İDDİALARI : Denetim tutanağındaki imzanın şirket yetkilisi veya personeline ait olmadığı, bu durumun idari işlemin şekil unsuruna aykırı olduğu, ayrıca tutanağı düzenleyen personelin de bu konuda görevlendirilmiş bir personel olmadığı, bu durumun da idari işlemin yetki unsuruna aykırı olduğu, tutanakta 30 günlük süre verildiği, tutanağın düzenlendiği tarihten sonra tutanakta belirtilen eksikliklerin giderildiği, bu durumun davalı idareye sunulan yazılı savunmada da belirtilmiş olmasına rağmen idari işlemin tesis edildiği, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının da hukuka aykırı olduğu, “niteliği itibarıyla düzeltme imkanı olan” ibaresinin açık ve belirli olmadığı, söz konusu kararda “istasyonda sorumlu müdür belgesine sahip sorumlu müdür çalıştırılmaması” fiilinin çok daha ağır bir fiil olmasına rağmen düzeltilebilir olarak belirtilmesinin “çokun içinde az da vardır” ilkesine aykırı olduğu, SGK hizmet döküm listesinin hangi zaman aralığını kapsadığının açıkça belirtilmediği, denetim tarihinden önce çalışan personelin söz konusu sertifikaya sahip olduğu, dolayısıyla kendilerinin ihtar uygulamasından faydalandırılmaları gerektiği ileri sürülmektedir. DAVALININ SAVUNMASI : Öncelikle, usule ilişkin olarak, davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği, düzenleyici işlem yönünden hukuki menfaati bulunmadığından ehliyet yönünden reddi gerektiği ileri sürülmüş; esasa ilişkin olarak ise, idari para cezasına konu fiilin sabit olduğu, düzenleyici işlem yönünden Kurulun kendisine tanınan takdir yetkisi çerçevesinde düzenleme yoluna gidildiği, herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait LPG otogaz istasyonunda 28/01/2020 tarihinde gerçekleştirilen denetimde “LPG dolumu/ikmali yapılan tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerin tamamının LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olmaması” fiilinin işlendiğinin tespit edildiğinden bahisle 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin (5) numaralı alt bendi uyarınca 122.580,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali ve anılan Kurul kararı sonucunda ödenen 91.935,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesi ile ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkanı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan “LPG dolumu/ikmali yapılan bir tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerden en az birinin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olduğu halde söz konusu sertifika sahibi olmayan başka bir çalışanın dolum/ikmal yapması” şeklindeki kuralın eksik düzenleme nedeniyle iptali istenilmiştir. İdarelerin genel olarak düzenleyici işlem yapabilme yetkisi, Anayasa'nın 124. maddesine dayanan anayasal bir yetki olup, mevzuatla verilen görevlerin yerine getirilmesi amacıyla idareler tarafından düzenleyici işlemler yapılabileceği kuşkusuzdur. Düzenleyici ve denetleyici kurumlar ise, ilgili bulundukları sektörde düzenleme ve denetleme görevi üstlenmekte olup, bu kuruluşların temel işlevi, toplumsal ve ekonomik hayatın temel hak ve özgürlükler ile yakından ilişkili alanlardaki kamusal ve özel kesim etkinliklerini birtakım kurallar koyarak düzenlemek, konulan kurallara uyulup uyulmadığını izlemek ve denetlemektir. Kamu hizmetlerinin değişen koşullara uyarlanması ve geliştirilmesi ihtiyacı, idarelere, kamu hizmetinin sunumuna ilişkin düzenleyici işlemlerin değiştirilebilmesi ya da yürürlükten kaldırılabilmesi imkanını tanımakta olup, diğer idareler ile karşılaştırıldığında, bağımsız idari otoritelerin düzenleme yapma ve mevcut düzenlemelerde değişiklik yapma yetkisinin, düzenlemeye tabi sektörün dinamik ve teknik yapısı gereği daha kapsamlı olduğu konusunda tereddüt bulunmamaktadır. Sözlük anlamı ile "düzenli hâle koymak, düzen vermek, tanzim ve tertip etmek" olarak tanımlanan "düzenleme", kamu hukukunda kural koyma ile eş anlamlıdır. Kural ise, sürekli, soyut, nesnel, genel (kişilik dışı) durumları belirleyen ve gösteren norm olarak tanımlanmaktadır. (ÖZAY İl Han, Günışığında Yönetim, İstanbul, 2017, s. 426). İdarelerin düzenleme yapma yetkisine sahip olduğu alanlarda, bu alanları düzenleyici işlemler ile objektif bir şekilde düzenlemesi gerekmektedir. İdarelerin, işlem tesis ederken kendilerine Anayasa ve kanunlarla çizilen çerçeve içinde takdir yetkilerini kullanmaları ve bu yetkilerini kullanırken kamu hizmetinin gereklerini ve kamu yararını göz önünde bulundurmaları zorunludur. İdarelerin düzenleme yetkisinin, kanunlarla getirilen hükümleri aşacak bir şekilde kullanılamayacağı açıktır. ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkanı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan kuralın incelenmesinden; 28/02/2019 tarih ve 30700 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7164 sayılı Kanun'un 36. maddesi ile yapılan değişiklik sonrası, 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 17. maddesine "Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarı ile düzeltme imkanı olan fiiller" kavramı eklenmiştir. Anılan değişiklik sonrası 5307 sayılı Kanun'un 17. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin ilk cümlesi "Lisans sahibi kişiler hakkında bu Kanuna, ikincil mevzuata veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına aykırı davranılması halinde; Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarı ile düzeltme imkanı olan fiiller için ilgilisine Kurum veya Kurumca yetkilendirilen kuruluşlar tarafından, otuz gün içerisinde aykırılığın giderilmesi, aksi halde hakkında geçici durdurma yapılabileceği ihtar edilir." olacak şekilde düzenlenmiştir. Burada, ortaya çıkan aykırılığın giderilmesinin fiilen ve hukuken mümkün olup olmadığı önemlidir. Bayi tarafından yapılan LPG satışı sonucu LPG’nin tüketilmesi nedeniyle düzeltilmesi fiilen imkansız olduğu, tüketilmese bile bayi tarafından tekrar satın alınmasının, başka bir aykırılığa yol açacağı için düzeltme imkanının da olmadığı açıktır. Ayrıca kast unsuru da burada önem arz etmektedir. Diğer bir değişle, tespit edilen eksikliğin, ilgili tarafından kasten mi yoksa taksirle mi oluştuğu da, eksikliğin giderilebilmesi açısından önemlidir. Kasten işlenen fiillerde düzeltme süresi verilmesinin uygun olmayacağı açıktır. Bu hususlar göz önüne alındığında; normlar hiyerarşisine ve mevzuatın amacına uygun olarak tesis edilmiş olan, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkanı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan düzenlemede hukuka aykırı bir husus bulunmadığı sonucuna varılmıştır. 122.580,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının iptali ve anılan Kurul kararı sonucunda ödenen 91.935,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesine ilişkin kısmına gelince; 13/03/2005 tarih ve 25754 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5307 sayılı Kanun ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 4. maddesinin 4. fıkrasının (ı) bendinde, bu Kanuna göre faaliyette bulunan lisans sahiplerinin asli faaliyetlerinde eğitim ve sertifika almış personel çalıştırmakla yükümlü oldukları; 15. maddesinde, LPG piyasasında görev yapacak sorumlu müdürler, tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli, pompacılar ile tesisat, projelendirme ve imalatında görev alan diğer personelin, TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği)’a bağlı ilgili meslek odası tarafından eğitime tabi tutulacağı, eğitime ilişkin esas ve usullerin yer alacağı yönetmeliğin TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği) ve ilgili kurum tarafından müştereken hazırlanacağı; 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin (5) numaralı alt bendinde, 15. madde hükmünün ihlali halinde sorumlulara idari para cezası verileceği kural altına alınmıştır. Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Eğitim ve Sorumlu Müdür Yönetmeliği'nin 7. maddesinde, LPG piyasasında; otogaz istasyonunda ve dolum tesisinde görev yapacak sorumlu müdürlerin TMMOB'a bağlı meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak Sorumlu Müdür Sertifikası almaları, LPG tesisatı projelendirme ve imalat faaliyetlerinde yer alan personelin TMMOB'a bağlı meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak LPG Yetkili Teknik Personel Sertifikası almaları, görev yapacak tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli ve pompacıların TMMOB'a bağlı ilgili meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası almalarının zorunlu olduğu, belgesi olmayan personelin çalıştırılmayacağı kurala bağlanmıştır. Dosyanın incelenmesinden, ... sayılı LPG otogaz bayilik lisansı sahibi davacının "... Yolu Üzeri 5. Km ... Köprüsü Yanı Merkez ..." adresinde faaliyet gösteren otogaz istasyonuna 28/01/2020 tarihinde yapılan denetimde, "LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası" bulunmayan personel eliyle araçlara otogaz LPG dolumu yapıldığı hususunun tutanakla tespit edilmiş olması nedeniyle, davacı hakkında idari para cezası verilmesine ilişkin Kurul kararının tesis edildiği ve ayrıca Dairemizin 13/09/2024 tarihli ara kararına verilen cevaptan, denetimin yapıldığı 28/01/2020 tarihinde çalışanlardan en az birinin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası sahibi olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, davacı tarafından işlendiği sabit olan ve niteliği itibarıyla düzeltme imkanı olmayan bu durum nedeniyle 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesi ile 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 16. Maddesi Uyarınca 2020 Yılında Uygulanacak Para Cezaları Hakkında Tebliğ uyarınca verilen dava konusu idari para cezasında da hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, dava konusu işlem hukuka uygun bulunduğundan davacının iade talebininin kabulü de mümkün bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir. DANIŞTAY SAVCISI ...'UN DÜŞÜNCESİ : Dava; davacı şirkete 122.580,00-TL idarî para cezası verilmesine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararının iptali ve anılan Kurul kararı sonucunda ödenen 91.935,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesi, Kurul'un ... tarih ve ... sayılı kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkânı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan kuralın eksik düzenleme nedeniyle iptali istemi ile açılmıştır. 28/12/2019 günlü ve 30700 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7164 sayılı Kanun'un 36. maddesi ile yapılan değişiklik sonrası, 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 17. maddesine "Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarı ile düzeltme imkanı olan fiiller" kavramı eklenmiştir. Anılan değişiklik sonrası 5307 sayılı Kanun'un 17. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin ilk cümlesi "Lisans sahibi kişiler hakkında bu Kanuna, ikincil mevzuata veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına aykırı davranılması halinde; Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarı ile düzeltme imkanı olan fiiler için ilgilisine Kurum veya Kurumca yetkilendirilen kuruluşlar tarafından, otuz gün içerisinde aykırılığın giderilmesi, aksi halde hakkında geçici durdurma yapılabileceği ihtar edilir." olacak şekilde düzenlenmiştir. Burada, ortaya çıkan aykırılığın giderilmesinin fiilen ve hukuken mümkün olup olmadığı önemlidir. Bayi tarafından yapılan LPG satışı sonucu LPG'nin tüketilmesi nedeniyle düzeltilmesi fiilen imkansız olduğu, tüketilmese bile bayi tarafından tekrar satın alınmasının, başka bir aykırılığa yol açacağı için düzeltme imkanının da olmadığı açıktır. Ayrıca kast unsuru da burada önem arzetmektedir. Diğer bir değişle, tespit edilen eksikliğin, ilgili tarafından kasten mi yoksa taksirle mi oluştuğu da, eksikliğin giderilebilmesi açısından önemlidir. Kasten işlenen fiilerde düzeltme süresinin verilmesinin uygun olmayacağı açıktır. Bu hususlar göz önüne alındığında; normlar hiyerarşisine ve mevzuatın amacına uygun olarak tesis edilmiş olan, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkanı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan düzenlemede hukuka aykırı bir husus görülmemiştir. Uyuşmazlığın; 122.580,00-TL idarî para cezası verilmesine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararının iptali ve anılan Kurul kararı sonucunda ödenen 91.935,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesine ilişkin kısmına gelince; 13/3/2005 günlü, 25754 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5307 sayılı Kanun'un, 4. maddesinin (ı) bendinde, bu Kanuna göre faaliyette bulunan lisans sahiplerinin asli faaliyetlerinde eğitim ve sertifika almış personel çalıştırmakla yükümlü oldukları; 15. maddesinde, LPG piyasasında görev yapacak sorumlu müdürler, tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli, pompacılar ile tesisat, projelendirme ve imalatında görev alan diğer personelin, TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği)’a bağlı ilgili meslek odası tarafından eğitime tâbi tutulacağı, eğitime ilişkin esas ve usûllerin yer alacağı yönetmeliğin TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği) ve ilgili kurum tarafından müştereken hazırlanacağı, 16. maddenin 2. fıkrasının (c) bendinde, 15. madde hükmünün ihlali halinde sorumlular hakkında idari para cezası verileceği hüküm altına alınmıştır. Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Eğitim Yönetmeliği'nin 7. maddesinde; LPG piyasasında; otogaz istasyonunda ve dolum tesisinde görev yapacak sorumlu müdürlerin TMMOB'a bağlı meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak Sorumlu Müdür Sertifikası almaları, LPG tesisatı projelendirme ve imalat faaliyetlerinde yer alan personelin TMMOB'a bağlı meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak LPG Yetkili Teknik Personel Sertifikası almaları, görev yapacak tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli ve pompacıların TMMOB'a bağlı ilgili meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası almalarının zorunlu olduğu, belgesi olmayan personelin çalıştırılmayacağı belirtilmektedir. 31/12/2019 günlü ve 30995 (4. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 16. Maddesi Uyarınca 2020 Yılında Uygulanacak Para Cezaları Hakkında Tebliğ'de, idari para cezalarının alt ve üst limitlerinin, 23/12/2019 tarihli ve 30987 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 512)’nde 2019 yılı için yeniden değerleme oranı olarak tespit edilen miktar oranında artırılmak suretiyle uygulanacağı belirtilmiş ve 5307 sayılı Kanunun 16/2 (c) bendi için 2020 yılına ilişkin para ceza miktarı 122.580-612.900-TL olarak belirlenmiştir. Dosyanın incelenmesinden; ... sayılı LPG otogaz bayilik lisansı sahibi davacının, ... Yolu Üzeri 5. Km. .. Köprüsü Yanı Merkez ... adresinde faaliyet gösteren otogaz istasyonuna 28/01/2020 tarihinde yapılan denetimde, "LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası" bulunmayan personel eliyle araçlara otogaz LPG dolumu yapıldığı hususunun tutanakla tespit edilmiş olması nedeniyle, davacı hakkında davaya konu edilen Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun 21/05/2020 tarih ve 9365-2 sayılı kararının tesis edildiği anlaşılmaktadır. Olayda, davacı adına sabit olan ve düzeltme imkânı olmayan bu durum nedeniyle 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesi ile Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 16. Maddesi Uyarınca 2020 Yılında Uygulanacak Para Cezaları Hakkında Tebliğ uyarınca verilen dava konusu idari para cezasında da hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ : Bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait LPG otogaz istasyonunda 28/01/2020 tarihinde gerçekleştirilen denetimde “LPG dolumu/ikmali yapılan tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerin tamamının LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olmaması” fiilinin işlendiğinin tespit edildiğinden bahisle 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin (5) numaralı alt bendi uyarınca 122.580,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin 21/05/2020 tarih ve 9365-2 sayılı Kurul kararının iptali ve anılan Kurul kararı sonucunda ödenen 91.935,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesi ile ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkanı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan “LPG dolumu/ikmali yapılan bir tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerden en az birinin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olduğu halde söz konusu sertifika sahibi olmayan başka bir çalışanın dolum/ikmal yapması” şeklindeki kuralın eksik düzenleme nedeniyle iptali istenilmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: USUL YÖNÜNDEN: Davalı idarenin usule yönelik itirazları geçerli görülmemiştir. ESAS YÖNÜNDEN: İLGİLİ MEVZUAT: 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 15. maddesinde, "LPG piyasasında görev yapacak sorumlu müdürler, tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayenen elemanları ve otogaz LPG dolum personeli, pompacılar ile tesisat, projelendirme ve imalatında görev alan diğer personel, TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği)'a bağlı ilgili meslek odası tarafından eğitime tabi tutulurlar. Eğitime ilişkin esas ve usullerin yer alacağı yönetmelik TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği) ve ilgili kurum tarafından müştereken hazırlanır." kuralına yer verilmiş; 16. maddesinde, idari para cezaları; "İdari Yaptırımlar" başlıklı 17. maddesinde ise, esas olarak piyasa faaliyetinin (geçici veya süresiz) durdurulması ve lisans iptali hususları düzenlenmiştir. Anılan Kanun'un 17. maddesinde, "İdari yaptırımlar; tedbirler, lisans iptalleri ve idari para cezalarından oluşur. (...) Bu Kanuna göre idari yaptırımlar aşağıdaki usulde yürütülür: a) Lisans sahibi kişiler hakkında bu Kanuna, ikincil mevzuata veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına aykırı davranılması halinde; Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan fiiller için ilgilisine Kurum veya Kurumca yetkilendirilen kuruluşlar tarafından, otuz gün içerisinde aykırılığın giderilmesi, aksi halde hakkında geçici durdurma yapılabileceği ihtar edilir. Verilen ihtar süresi sonunda mevzuata aykırı durumu devam ettirenlerin ilgili piyasa faaliyeti altmış gün süre ile geçici olarak durdurulur. Niteliği itibarıyla düzeltme imkanı olan fiilin tespit tarihinden itibaren iki yıl içerisinde tekrar edilmesi halinde ise ihtar işlemi uygulanmaksızın ilgili piyasa faaliyeti altmış gün süre ile geçici olarak durdurulur. Geçici durdurma süresince, tehlikeli eylemin veya kötüniyetin veya ürünlerde zarar oluşmasının önlenmesi ile faaliyetin durdurulmasına neden olan durumun ortadan kaldırılmasına ilişkin faaliyetler dışında hiçbir piyasa faaliyeti yapılamaz. Geçici durdurma süresi sonunda da tespit edilen aykırılıklar giderilmezse, faaliyetin durdurulmasına devam edilerek soruşturma başlatılır ve gerekli idari yaptırımlar uygulanır. (...)"; Geçici 8. maddesinin birinci fıkrasında, "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce Kurulca idari para cezası verilmemiş olan ve Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarıyla düzeltme imkanı bulunan fiiller için, 17'nci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen ihtar yapıldıktan sonra sonucuna göre gerekirse idari soruşturma başlatılarak yaptırımlar uygulanır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce lisansı sonlandırılan veya iptal edilenler hakkında düzeltme imkânı bulunan fiiller için herhangi bir idari işlem tesis edilmez." kurallarına yer verilmiştir. 5307 sayılı Kanun'un 17. maddesinde yer verilen kural kapsamında tesis edilen 14/03/2019 tarih ve 8487-6 sayılı Kurul kararı ile, "LPG dolumu/ikmali yapılan bir tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerden en az birinin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olduğu halde söz konusu sertifika sahibi olmayan başka bir çalışanın dolum/ikmal yapması" niteliği itibarıyla düzeltme imkanı bulunan fiiller arasında sayılmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile belirlenen "Niteliği İtibarıyla Düzeltme İmkanı Olan Fiiller Listesi"nin ikinci sırasında yer alan kuralın incelenmesinden; İdarelerin genel olarak düzenleyici işlem yapabilme yetkisi, Anayasa'nın 124. maddesine dayanan anayasal bir yetki olup, mevzuatla verilen görevlerin yerine getirilmesi amacıyla idareler tarafından düzenleyici işlemler yapılabileceği kuşkusuzdur. Düzenleyici ve denetleyici kurumlar ise, ilgili bulundukları sektörde düzenleme ve denetleme görevi üstlenmekte olup, bu kuruluşların temel işlevi, toplumsal ve ekonomik hayatın temel hak ve özgürlükler ile yakından ilişkili alanlardaki kamusal ve özel kesim etkinliklerini birtakım kurallar koyarak düzenlemek, konulan kurallara uyulup uyulmadığını izlemek ve denetlemektir. Kamu hizmetlerinin değişen koşullara uyarlanması ve geliştirilmesi ihtiyacı, idarelere, kamu hizmetinin sunumuna ilişkin düzenleyici işlemlerin değiştirilebilmesi ya da yürürlükten kaldırılabilmesi imkanını tanımakta olup, diğer idareler ile karşılaştırıldığında, bağımsız idari otoritelerin düzenleme yapma ve mevcut düzenlemelerde değişiklik yapma yetkisinin, düzenlemeye tabi sektörün dinamik ve teknik yapısı gereği daha kapsamlı olduğu konusunda tereddüt bulunmamaktadır. Sözlük anlamı ile "düzenli hale koymak, düzen vermek, tanzim ve tertip etmek" olarak tanımlanan "düzenleme", kamu hukukunda kural koyma ile eş anlamlıdır. Kural ise, sürekli, soyut, nesnel, genel (kişilik dışı) durumları belirleyen ve gösteren norm olarak tanımlanmaktadır (ÖZAY İl Han, Günışığında Yönetim, İstanbul, 2017, s. 426). İdare, Anayasa ve kanunlardan aldığı yetki ile kural koyma (düzenleme yapma) yetkisine sahiptir. "Kural işlemler" (ya da diğer adıyla genel düzenleyici işlemler), üst hukuk kurallarına uygun olarak hukuk düzenine yeni kural getiren ya da mevcut bir kuralı değiştiren veya kaldıran tek yanlı idari işlemlerdir. Düzenleme yetkisini kullanarak yönetmelik, tebliğ, genelge gibi genel düzenleyici işlemleri yapan idarenin bir işleminin düzenleyici nitelik taşıdığının kabul edilebilmesi için, söz konusu işlemin sürekli, soyut, nesnel, genel durumları belirleyen ve gösteren hükümler içermesi, başka bir anlatımla, belirtilen nitelikte kurallar getirmiş olması gerekmekte olup, bu genel düzenlemelerin üst hukuk kurallarına aykırı hükümler içermemesi zorunludur. Kurallar hiyerarşisinde anayasal ve yasal düzenlemelerden sonra gelen idari düzenlemeler bir kanun hükmüne dayalı olarak hazırlanır ve kanun hükümlerine açıklık getirilmesi suretiyle bu kanun hükümlerinin uygulamaya geçirilmesi amaçlanır. Diğer yandan, kurallar hiyerarşisindeki düzenleme soyuttan somuta doğru kademeli bir sistem içermektedir. Anılan sistemde bir üst kural bir alt kurala oranla daha genel ve soyut ifadeler taşımakta, bir alt kural ise daha özel ve somut ifadelerle bir üst kuralın ne amaçla getirildiğini somut olarak ortaya koymaktadır. Öğretide türevsel bir yetki olarak kabul edilen idarelerin düzenleme yetkisinin, kanunlarla getirilen düzenlemeleri aşacak bir şekilde kullanılamayacağı da idare hukukunun en temel ilkelerindendir. 16/12/2012 tarih ve 28499 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Eğitim ve Sorumlu Müdür Yönetmeliği'nin "Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 4. maddesinde, LPG yetkili işletme personeli, LPG piyasasında görev yapacak tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli, pompacıları olarak tanımlanmıştır. Aynı Yönetmeliğin "Eğitimli personel çalıştırma zorunluluğu" başlıklı 7. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, görev yapacak tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli ve pompacıların TMMOB'a bağlı ilgili meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası almalarının zorunlu olduğu kurala bağlanmıştır. Bu kuralların ve Kanun'un 15. maddesi hükümlerinin ihlali halinde Kanun'un 16. maddesi uyarınca idari para cezası uygulanacağı açıktır. Yönetmeliğin "LPG yetkili işletme personeli eğitim konuları" başlıklı 11. maddesi uyarınca, LPG Yetkili İşletme Personeli eğitim programının asgari olarak; işçi sağlığı ve güvenliğini, emniyet tedbirlerini, yangınla mücadeleyi, ilk yardımı, meslek alanlarına ilişkin pratik eğitimi, teknik ve hukuki düzenlemelere yönelik eğitimleri, insan ve çevre sağlığı ile ilgili konuları, LPG depolama kurallarını, LPG tesisatında dikkat edilmesi gereken kuralları, LPG tesisatı elemanlarını, LPG gaz brülörleri ve yakıcılarını, LPG’nin tehlikeli olma durumları ve genel emniyet kurallarını kapsayacağı anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, 28/02/2019 tarih ve 30700 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7164 sayılı Kanun'un 36. maddesi ile yapılan değişiklik sonrası, 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 17. maddesine "Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarı ile düzeltme imkanı olan fiiller" kavramı eklenerek, ikinci fıkrasının (a) bendinin ilk cümlesi "Lisans sahibi kişiler hakkında bu Kanuna, ikincil mevzuata veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına aykırı davranılması halinde; Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarı ile düzeltme imkanı olan fiiller için ilgilisine Kurum veya Kurumca yetkilendirilen kuruluşlar tarafından, otuz gün içerisinde aykırılığın giderilmesi, aksi halde hakkında geçici durdurma yapılabileceği ihtar edilir." şeklinde düzenlenmiştir. Anılan düzenleme kapsamında, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla "LPG dolumu/ikmali yapılan bir tesiste çalışan ve ilgili SGK hizmet döküm listesinde yer alan kişilerden en az birinin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası olduğu halde söz konusu sertifika sahibi olmayan başka bir çalışanın dolum/ikmal yapması” fiilinin niteliği itibarıyla düzeltme imkanı olan fiiller kapsamında kabul edildiği anlaşılmaktadır. Her ne kadar davacı tarafından, hiçbir personelin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası bulunmasa bile bunun dahi niteliği itibarıyla düzeltme imkanı bulunan fiiller arasında sayılması gerektiği ileri sürülmüşse de, LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası ile LPG dolumu/ikmali gibi tehlikeli bir işte çalıştırılacak kişilerin gerekli güvenlik önlemlerini bilmeleri konusunda kamu yararı dikkate alınarak en azından bu belgenin bir kişide bulunması ihtar konusunda yeterli görülmüş olup, sertifikanın hiç aranmaması halinde işletmede çalıştırılacak personellerin tamamı tarafından güvenlik önlemlerinin bilinmemesi halinde kamu için tehlikeye yol açacağı anlaşıldığından, buna yönelik dava konusu Kurul kararında hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır. Bu itibarla, davalı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunca 5307 sayılı Kanun'un 17. maddesiyle kendisine verilen görev ve yetki çerçesinde, Kanun'da yer alan kuralı aşmayacak şekilde, Kanun'un amacına uygun olarak getirilen dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmamaktadır. 122.580,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının iptaline ve anılan Kurul kararı sonucunda ödenen 91.935,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesine ilişkin kısmına gelince; 13/03/2005 tarih ve 25754 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 4. maddesinin dördüncü fıkrasının (ı) bendinde, bu Kanuna göre faaliyette bulunan lisans sahiplerinin asli faaliyetlerinde eğitim ve sertifika almış personel çalıştırmakla yükümlü oldukları; 15. maddesinde, LPG piyasasında görev yapacak sorumlu müdürlerin, tanker şoförlerinin, dolum personelinin, tüp dolum personelinin, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personelinin, tanker dolum personelinin, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli, pompacılar ile tesisat, projelendirme ve imalatında görev alan diğer personelin, TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği)’a bağlı ilgili meslek odası tarafından eğitime tabi tutulacağı, eğitime ilişkin esas ve usullerin yer alacağı yönetmeliğin TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği) ve ilgili kurum tarafından müştereken hazırlanacağı; 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin (5) numaralı alt bendinde, 15. madde hükmünün ihlali halinde sorumlulara idari para cezası verileceği kural altına alınmıştır. Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Eğitim ve Sorumlu Müdür Yönetmeliği'nin 7. maddesinde, LPG piyasasında; otogaz istasyonunda ve dolum tesisinde görev yapacak sorumlu müdürlerin TMMOB'a bağlı meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak Sorumlu Müdür Sertifikası almaları, LPG tesisatı projelendirme ve imalat faaliyetlerinde yer alan personelin TMMOB'a bağlı meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak LPG Yetkili Teknik Personel Sertifikası almaları, görev yapacak tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli ve pompacıların TMMOB'a bağlı ilgili meslek odaları tarafından düzenlenecek eğitim programlarına katılarak LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası almalarının zorunlu olduğu, belgesi olmayan personelin çalıştırılmayacağı kurala bağlanmıştır. Dosyanın incelenmesinden, ... sayılı LPG otogaz bayilik lisansı sahibi davacının "... Yolu Üzeri 5. Km ... Köprüsü Yanı Merkez ..." adresinde faaliyet gösteren otogaz istasyonuna 28/01/2020 tarihinde yapılan denetimde, "LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası" bulunmayan personel eliyle araçlara otogaz LPG dolumu yapıldığı hususunun tutanakla tespit edilmiş olması nedeniyle, davacıya idari para cezası verilmesine ilişkin Kurul kararının tesis edildiği ve ayrıca Dairemizin 13/09/2024 tarihli ara kararına verilen cevaptan, denetimin yapıldığı 28/01/2020 tarihinde çalışanlardan en az birinin LPG Yetkili İşletme Personeli Sertifikası sahibi olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, davacı tarafından işlendiği sabit olan ve niteliği itibarıyla düzeltme imkanı olmayan bu durum nedeniyle 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesi ile 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 16. Maddesi Uyarınca 2020 Yılında Uygulanacak Para Cezaları Hakkında Tebliğ uyarınca verilen dava konusu idari para cezasında da hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, dava konusu işlem hukuka uygun bulunduğundan davacının iade talebininin kabulü de mümkün bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. DAVANIN REDDİNE, 2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 3. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, 5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 16/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.