Danıştay Dava Dairesi · E. 2020/4958 · K. 2024/4676

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2020/4958 E.  ,  2024/4676 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2020/4958 Karar No : 2024/4676 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı ...'a ait ... plakalı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK-2/3-B maddesi uyarınca 30 gün trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; araç sahibinin aracını 2918 sayılı Kanunun Ek 2/3-b maddesine aykırı olarak izin kapsamı dışında ticari taşımacılık faaliyetinde kullanılması hususunda gerekli tedbirleri almadığı ve denetimini yapmadığı hususunun somut olarak ortaya konulmadığından araç sahibi ile suç arasında illiyet bağı kurulamadığı, araç sahibi ile suç arasında illiyet bağı kurulamadığından bahisle aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlemin cezaların şahsiliği ilkesine aykırı olarak tesis edildiği sonucuna varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, verilen kararın hukuka aykırı olduğu, bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacı ...'a ait ... plakalı aracın ticari taksi izni hilafına dolmuş taşımacılığı yapıldığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK-2/3-B maddesi uyarınca 30 gün trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) (Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir. İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır. 05/07/2007 tarih, 2007/4-1 sayılı İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım koordinasyon Merkezi Kararı ile kabul edilen İstanbul Büyükşehir Belediyesi (M) ve (TM) Seri Plakalı ve Hatlı Ticari Minibüs Yönergesi'nin Amaç ve Kapsam başlıklı 1. maddesinde; "Toplu Ulaşım Hizmetlerini, bir organizasyon çatısı altında bütünleştirmek temel ilkesine uygun olarak, daha önce yasal yetkili kurulların (İTK ve UKOME) verdiği izinler veya yargı kararları gereğince, İstanbul kent sınırları dâhilinde belirlenmiş hatlarda toplu taşımacılık yapan (M) ve (TM) seri plakalı minibüslere, İBB (İstanbul Büyükşehir Belediyesi) tarafından “Çalışma Ruhsatı” verilmesi ve bununla alakalı prensipleri, kuralları, minibüslerin çalışma usul ve esaslarını, yönetim, yürütme ve denetim konularıyla ilgili yapılacak işlemleri kapsar." düzenlemesi yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dava konusu işlemlere esas olay tutanağında, araç sürücüsü ...'nin Yenikapı İDO'dan iki yolcu aldığı ve yolculardan birinin taksimetrede yazan ücreti ödediği diğerinin 30,00-TL ödediği, karşılığında İstoç ve Bakırköy'e götürdüğü, yolcuların birbirlerini tanımadıklarının belirtildiği, dava dışı yolcuların tutanağı imzaladıkları, davacı şoförün de imzasının bulunduğu görülmektedir. Bu durumda, davacıya ait araca yönelik 04/01/2019- 01/06/2019 tarihleri arasında geçerli Taksi Çalışma Ruhsatnamesi'nin bulunduğu, ancak tutanakta tespit edilen taşımacılığın dolmuş/minibüs taşımacılığı olduğu, taksi ve dolmuş/minibüs taşımacılığı için ilgili belediyeden alınması gereken farklı izin / ruhsatın bulunduğu, bu hususun İstanbul Büyükşehir Belediyesi (M) ve (TM) Seri Plakalı ve Hatlı Ticari Minibüs Yönergesi'nde düzenlendiği, davacıların taksi ruhsatı ile dolmuş/minibüs taşımacılığı yapması mümkün olmadığından, dava konusu trafikten men işleminde hukuka aykırılık görülmemiştir. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne, 2. İstanbul Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak 19/09/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.