Danıştay Kararı · E. 2020/5361 · K. 2024/1556

Danıştay 6. Daire Başkanlığı         2020/5361 E.  ,  2024/1556 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ALTINCI DAİRE Esas No : 2020/5361 Karar No : 2024/1556 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... 2- ... Belediye Başkanlığı-... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN ÖZETİ: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda ... Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilerek ... Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 revizyon uygulama imar planının iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir. SAVUNMANIN ÖZETİ : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 101. maddesi uyarınca Hazine malları konusunda genel yetkili kuruluş Milli Emlak Genel Müdürlüğü olup anılan Genel Müdürlük aynı Kararnamenin 99. maddesinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığının hizmet birimleri arasında sayıldığından ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 1. maddesinin 19. fıkrası uyarınca, Hazine ve Maliye Bakanlığı (Defterdarlık Milli Emlak Dairesi Başkanlığı) yerine, Adana Valiliği'nin davacı mevkiine alınması suretiyle, gereği görüşüldü: Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:... K:... sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine 06/03/2024 tarihinde dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında taşınmazın yol ve ibadet alanında kalan kısımları yönünden oybirliği, rekreasyon alanı yönünden oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. KARŞI OY (X) : Dava; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda ... Belediye Meclisi’nin... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilerek ... Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 revizyon uygulama imar planının iptali istemiyle açılmıştır. Uyuşmazlık konusu taşınmaz, mülga Çevre ve Şehricilik Bakanlığınca 16.09.2013 tarihinde onaylanan 1/100.000 ölçekli ... Planlama Bölgesi Çevre Düzeni Planında; ''kentsel yerleşik alan'', 01.12.2017 tarihinde onaylanan 1/25.000 ölçekli nazım imar planında; ''kısmen ikinci ve üçüncü derece yollar, kısmen rekreasyon alanı'', 01.12.2017 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planında; ''kısmen ibadet alanı, kısmen 30 metre enkesitli yol, kısmen rekreasyon alanı'', dava konusu 15.12.2017 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ''kısmen dini tesis alanı, kısmen 30 metre enkesitli yol, kısmen rekreasyon alanı'' olarak planlanmıştır. Davacı tarafından, Maliye hazinesine tahsisen devir ve tescil edilen ve üzerinde ... cami ile İl Özel İdaresince yaptırılarak Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü'ne tahsis edilen ... futbol sahası bulunan taşınmaz hakkında kurum görüşü alınmadan yapılan imar planının hukuka ve mevzuata aykırı olduğu ileri sürülerek bakılan dava açılmıştır. Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 5. maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde: "Sosyal altyapı alanları: Birey ve toplumun kültürel, sosyal ve rekreatif ihtiyaçlarının karşılanması ve sağlıklı bir çevre ile yaşam kalitelerinin artırılmasına yönelik kamu veya özel sektör tarafından yapılan eğitim, sağlık, dini, kültürel ve idari tesisler, açık ve kapalı spor tesisleri ile park, çocuk bahçesi, oyun alanı, meydan, rekreasyon alanı gibi açık ve yeşil alanlara verilen genel isimdir." hükmüne, "Gösterim (lejand) teknikleri" başlıklı 10. maddesinde her ölçekteki planların bu Yönetmeliğin Ek-1. maddesinde yer alan lejant ve plan çizim normlarına göre hazırlanacağı belirtilerek, Ek-1/d maddesinde de 1/1000 ölçekli imar planlarındaki lejant gösterimlerine yer verilmiştir. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başılığını taşıyan 4. maddesinin 1. fıkrasının (vvv) sayılı alt bendinde; "Spor ve oyun alanları: Spor ve oyun ihtiyacı karşılanmak, spor faaliyetleri yapılmak üzere imar planı kararı ile kent, bölge veya semt ölçeğinde ayrılan açık ve kapalı tesis alanlarını, 1) Stadyum: Uygulama imar planı kararı ile futbol ve benzeri spor müsabakaları için üzeri açık veya kapalı olarak inşa edilen, bünyesinde, yapılan spora ve sporculara ilişkin tesislerin yanı sıra açık ve kapalı otopark, idari, sosyal ve kültürel tesisler ile lokanta, pastane, çayhane, çarşı, alışveriş birimleri, büfe gibi mekân, yapı veya tesisler bulunabilen, planla açıkça belirtilmek ve tescile konu edilmemek kaydıyla stadyum projesi bütünlüğü içerisinde yol ve meydanların altını da kapsayabilen kompleksleri" hükmüne, vvvv) sayılı alt bendinde ise; "Yeşil alanlar: Toplumun yararlanması için ayrılan oyun bahçesi, çocuk bahçesi, dinlenme, gezinti, piknik, eğlence, rekreasyon ve rekreaktif alanları toplamını (Metropol ölçekteki fuar, botanik ve hayvan bahçeleri ile bölgesel parklar bu alanlar kapsamındadır.), 19 uncu maddede yer alan işlevleri ve yapılaşma koşullarını içeren yeşil alanlar; 1) Çocuk bahçeleri: Çocukların oyun ve dinlenme ihtiyaçlarını karşılayan, bitki örtüsü ile çocukların oyun için gerekli araç gereçleri, toplamda 6 m²’yi geçmeyen büfe ile süs havuzu, pergola ve genel tuvalet dışında başka tesis yapılamayan alanları, 2) Parklar: Kentte yaşayanların yeşil bitki örtüsü ile dinlenme ihtiyaçları için ayrılan, 19 uncu maddedeki kullanımlara da yer verilebilen alanları, 3) Piknik ve eğlence (rekreasyon) alanları: Kentin açık ve yeşil alan ihtiyacı başta olmak üzere, eğlence, dinlenme, piknik ihtiyaçlarının karşılanabildiği, kent içinde ve çevresinde günübirlik kullanıma yönelik olarak imar planı ile belirlenmiş yerleri" şeklinde tanımlanmıştır. İmar planları, planlanan yörenin bugünkü durumunun, olanaklarının ve ilerdeki gelişmesinin gerçeğe en yakın şekilde saptanabilmesi için coğrafi veriler, beldenin kullanılışı, donatımı ve mali bilgiler gibi konularda yapılacak araştırma ve anket çalışmaları sonucu elde edilecek bilgiler ışığında, çeşitli kentsel işlevler arasında var olan ya da sağlanabilecek olanaklar ölçüsünde en iyi çözüm yolları bulmak, insan, toplum ve çevre münasebetlerinde kişi ve aile mutluluğu ile toplum hayatını yakından etkileyen fiziksel çevreyi sağlıklı bir yapıya kavuşturmak; yatırımların yer seçimlerini ve gelişme eğilimlerini yönlendirmek ve toprağın korunma, kullanma dengesini en rasyonel biçimde belirlemek, belde halkına iyi yaşama düzeni ve koşulları sağlamak amacıyla, kentin kendine özgü yaşayış biçimi ve karakteri, nüfus, alan ve yapı ilişkileri, yörenin gerek çevresiyle ve gerekse çeşitli planları arasında olan bağlantıları, halkın sosyal ve kültürel gereksinimleri, güvenlik ve sağlığı ile ilgili tüm toplumu ilgilendiren konular göz önüne alınarak hazırlanması gerekmektedir. İmar planlarının yargısal denetiminde ise planın anılan ölçütlere uygunluğunun, plan bütünlüğünün sağlanacağı şekilde planlanan yörede bulunan parsellerin fiili durumunun, yer, büyüklük, konum ve amaç unsurlarının, planlanan yörenin tümünün çevre, ulaşım, trafik gibi ilişkilerinin kapsamlı bir biçimde ele alınarak, şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına uygun olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. Uyuşmazlıkta, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında; taşınmazın fiilen açık spor tesis alanı (futbol sahası) olarak kullanılan kısmının, bu kullanım ve fiili durum göz ardı edilerek ''rekreasyon alanı'' olarak planlandığı, davalı idarece bu alanın spor alanı olarak kullanılmasında bir sakınca bulunmadığı belirtilmiş ise de yukarıda yazılı Yönetmelikte yer alan tanımlardan ''rekreasyon alanı'' olarak belirlenen alan içerisinde ''açık spor tesis alanı'' kullanımının yer almadığı, ''spor ve oyun alanlarının'' ayrı bir başlık altında tanımlandığı ve yine Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği'nde yer alan lejant gösterimlerinde de ''açık spor tesis alanının'' ayrı bir lejant olarak gösterildiği anlaşıldığından, dava konusu uygulama imar planındaki ''rekreasyon alanı'' kullanım kararının spor tesis alanına ilişkin kısım yönünden taşınmazın fiili durumu ile uyumlu olmadığı, bu kısım yönünden dava konusu işlemin şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına uygun olmadığı sonucuna ulaşıldığından, İdari Dava Dairesi kararının bu kısım yönünden bozulmasına karar verilmesi gerektiği oyuyla Dairemiz kararına belirtilen kısım yönünden katılmıyorum.