Danıştay Dava Dairesi · E. 2021/2002 · K. 2024/3810

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/2002 E.  ,  2024/3810 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2021/2002 Karar No : 2024/3810 TEMYİZ EDEN (DAVALI) :... Valiliği VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Turizm İşletmeciliği ve Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İzinsiz olarak yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle davacı şirket adına kayıtlı ... plaka sayılı aracın, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin 13/11/2019 tarihli işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve ... tarihli ve ... sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden "çalışma izni/ruhsatı almadan" söz konusu araç ile belediye sınırları dâhilinde ücret karşılığında yolcu taşımacılığı yapıldığının Trafik Denetleme Şube Müdürlüğüne bağlı ekiplerce yapılan denetim sonucunda usulüne uygun olarak düzenlenmiş denetim tutanağı ile tespit edildiği, bu durumda; "ilgili belediyeden çalışma izni/ruhsatı almadan" ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığının tutanakla sabit olduğundan, söz konusu aracın Ek-2/3-a maddesi kapsamında 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyle her ne kadar turizm faaliyetinde kullanılan söz konusu araca ait Turizm Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin belgesinin bulundurulmadığı gerekçesiyle aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin yaptırım uygulanmış ise de; denetimin yapıldığı 13/11/2019 tarihinden beş gün gibi makul bir süre içinde davacı tarafından söz konusu belgenin belediyeden temin edildiği, bu haliyle kişi ve toplum yararı arasındaki dengeyi bozucu nitelikte, hakkaniyet ilkesine ve nesafet kurallarına aykırı olarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle davacı istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı araçla ilgili belediyeden izin ve ruhsat almaksızın belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığı tespitiyle 2918 sayılı Kanun'un Ek-2/3-a maddesi uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin 13/11/2019 tarihli işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) (Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir. İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda belirtilen mevzuat uyarınca davacının işlem tarihi itibarıyla izin / ruhsat gibi belgelerini dosyaya sunmadığı açık olup, Dairemizce, söz konusu belgelerin edinilmesi için makul sürenin işlem tarihi ile aynı gün olduğu kabul edilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararında, davacının dava konusu işlem tarihinden 5 gün sonra makul sürede Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesini aldığı belirtilerek İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptaline karar verilmişse de, davacının dosyaya sunduğu belgenin onay tarihi 18/11/2019 ve son geçerlilik tarihi 18/11/2020 olduğu, bu durumda, davacının işlem tarihinden 5 gün sonra yetkili Büyükşehir Belediyesine başvurarak edindiği Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesi'nin makul sürede alınmadığı, davacının dava konusu işlem tesis edildiğinde geçerli izin belgesi bulunmadığı anlaşıldığından dava konusu trafikten men işleminde hukuka aykırılık görülmemiştir. Bu itibarla, dava konusu işlemin reddi yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabul, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak, 25/06/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.