Danıştay Dava Dairesi · E. 2021/3146 · K. 2024/4336

Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2021/3146 E.  ,  2024/4336 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONUNCU DAİRE Esas No : 2021/3146 Karar No : 2024/4336 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı / ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) :... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN_KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. DAVANIN_KONUSU: Davacının süresiz olarak bilirkişilik sicilinden ve listesinden çıkarılmasına ilişkin ... Bilirkişilik Bölge Kurulunun ... tarih ve... sayılı kararının ve bu karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... Bilirkişilik Bölge Kurulunun ... tarih ve... itiraz sayılı kararının istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:.../..., K:.../... sayılı kararı ile davacının bilirkişi raporlarında akademisyen olduğuna dair yanıltıcı ifadede bulunduğu hususundaki incelemeye dayanak teşkil eden bilirkişi raporlarında yer alan imza bölümünde, "...Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Muhasebe Denetim MBA" ifadesine yer vererek imza attığı, davacının İstanbul Bilirkişilik Bölge Kuruluna sunduğu savunmada ve listeden çıkarılmasına dair işleme yaptığı itirazda söz konusu ifadeyi yüksek lisans eğitimi yaptığını ifade etmek için kullandığını beyan ettiği ve söz konusu ifadenin davacının akademisyen olduğu yanılgısına sebep verecek bir husus olarak değerlendirilemeyeceği, davacının sunduğu bilirkişi raporlarında mahkeme ve taraflar nezdinde akademisyen olduğuna dair intiba uyandıracak yanıltıcı ifadeler kullandığına dair eyleminin sübuta ermediği sonucuna varıldığı, öte yandan davacının ismine ve uzmanlık alanlarına yer verdiği kartvizitte bilirkişi listesinde kayıtlı olduğuna dair ifadeye yer verildiği ve bu hususta davacının da bir itirazının bulunmadığı, davacının kartvizit bastırdığı hususu sabit olmakla birlikte, söz konusu eylem ile ihlal edilen kurala karşılık olarak uygulanan listeden çıkarma yaptırımının ağırlığı dikkate alındığında, davacının üzerine atılı eylemi ile verilen ceza arasında orantılılık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; ilk derece mahkemesince, davacının bilirkişi raporlarında akademisyen olduğuna dair yanıltıcı ifadede bulunduğu hususundaki incelemeye dayanak teşkil eden bilirkişi raporlarında yer alan imza bölümünde, "... Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Muhasebe Denetim MBA" ifadesine yer vererek imza attığı görülmekle, davacının ... Bilirkişilik Bölge Kurulu'na sunduğu savunmasında ve listeden çıkarılmasına dair işleme karşı yaptığı itirazda söz konusu ifadeyi yüksek lisans eğitimi gördüğünü ifade etmek için kullandığını beyan ettiği ve söz konusu ifadenin davacının akademisyen olduğu yanılgısına sebep verecek bir husus olarak değerlendirilemeyeceği, davacının sunduğu bilirkişi raporlarında mahkeme ve taraflar nezdinde akademisyen olduğuna dair intiba uyandıracak yanıltıcı ifadeler kullandığına dair eyleminin sübuta ermediği, gerekçesine de yer verilmek suretiyle uyuşmazlık hakkında karar verildiği görülmekte ise de, davacının tanzim ettiği raporların altına "... Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Muhasebe Denetim MBA" ifadesine yer vererek imza atmasının yürüttüğü bilirkişilik görevinin yerine getirilmesiyle bir ilgisinin bulunmadığı, raporlarında bilirkişilik göreviyle hiçbir ilgisi olmayan üniversitenin adını kullanmasının, raporların ibraz edildiği Mahkemeler nezdinde, meslektaşları arasında mesleki yeterlilik bakımından üstün olduğu algısı yaratılmasına matuf olduğu, ayrıca bilirkişilik görevi almak için reklam sayılabilecek her türlü girişim ve eylemde bulunulması, internet sitesinde, tabelalarında ve basılı kâğıtlarında sicil ve listeye kayıtlı bilirkişi olduğuna dair ibareler kullanılması yasak olduğu halde, bastırdığı kartvizitte "bilirkişilik" sıfatına yer vermek suretiyle bu yasağı ihlal ettiği hususunun sabit olması karşısında dava konusu işlemin iptaline karar verilmesinde hukuka uyarlık bulunmamakla birlikte söz konusu eylem ile ihlal edilen kurala karşılık olarak uygulanan listeden çıkarma yaptırımının ağırlığı dikkate alındığında, davacının üzerine atılı eylemi ile verilen ceza arasında orantılılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiştir. TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davalı idare tarafından, davacı hakkında farklı zamanlarda farklı dosyalara ilişkin ihbar/şikayetler üzerine bilirkişilik görevini ifa ederken görevli kılındığı mahkemenin hakimlerine karşı yanıltıcı ve aldatıcı beyanlarda bulunması sonucunda davacıya ... Bilirkişilik Bölge Kurulu tarafından 1 yıl ve 6 aylık sürelerle geçici olarak bilirkişi listesinden çıkarılmasına yönelik kararlar verildiği, yine görülmekte olan davada da yanıltıcı ve aldatıcı beyanlarda bulunduğu sabit olan davacının aynı zamanda reklam yasağını da ihlal ederek bilirkişilik görevinin gerektirdiği etik ilkelerle bağdaşmayan ve güven sarsıcı davranışlarda bulunmaya devam ettiği dikkate alındığında süresiz olarak bilirkişilik sicil ve listesinden çıkarılma yaptırımında orantılılık ilkesinin ihlal edilmediği, bu sebeple de davacıya uygulanan cezanın yasal mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davacı tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ : Sonucu itibarıyla hukuka uygun olan İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine yönelik Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME: MADDİ OLAY: ... Asliye Ticaret Mahkemesi Hakimi tarafından "Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik" temel uzmanlık alanında bilirkişilik yapan davacı hakkında kendisini ... Üniversitesinde akademisyen olarak tanıtması ve kısa sürede rapor hazırlayıp sunabileceğini ifade etmesine rağmen ilgili raporları süresi içinde hazırlamamasından dolayı ... Bilirkişilik Bölge Kuruluna gönderilen yazılar uyarınca 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu'nun 14. maddesi gereğince denetim ve inceleme başlatılmıştır. Yapılan inceleme ve denetim sırasında davacının bilirkişi sıfatını kullanarak kartvizit bastırdığı ve hazırladığı raporların alt kısmında "... Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü- Muhasebe denetim MBA" şeklinde ifadelere yer verdiği tespit edilmiş ve ... Bilirkişilik Bölge Kurulu üyesi olan hâkim ... tarafından denetim ve inceleme raporu hazırlanarak davacının bilirkişilik sicilinden ve listesinden çıkarılması yönünde görüş bildirilmiştir. Hazırlanan denetim ve inceleme raporunun Kurula sunulmasının ardından ... Bilirkişilik Bölge Kurulu'nca Bilirkişilik Yönetmeliği'nin 9. maddesinin 1. fıkrası ve 14. maddesinin 1. fıkrası hükümlerinin delaletiyle 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu'nun 13. maddesinin 1. fıkrası ve mezkur yönetmeliğin 62. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacının süresiz olarak sicilden ve bilirkişilik listesinden çıkarılmasına yönelik ... tarih ve... sayılı işlem tesis edilmiştir. Bu karara karşı davacı tarafından yapılan itiraz ise ... Bilirkişilik Bölge Kurulu'nun ... tarih ve .../... (itiraz) sayılı kararı ile reddedilmiştir. Bunun üzerine anılan Kurul kararlarının iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 24/11/2016 tarih ve 29898 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu'nun; "Bilirkişilik bölge kurulları" başlıklı 7. maddesinde; "(1) Her bölge adliye mahkemesinin kurulu bulunduğu yerde bir bilirkişilik bölge kurulu kurulur. (2) Bölge kurulu aşağıdaki üyelerden oluşur: a) Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesi tarafından istekleri bulunan ve bölge kurulunun bulunduğu yer bölge adliye mahkemesi üyeleri arasından seçilen bir kişi b) Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesi tarafından bölge kurulunun bulunduğu il merkezi adli yargı ilk derece hukuk ve ceza mahkemelerinde görev yapan birer hâkim ve bir Cumhuriyet savcısı ile idari yargı ilk derece idare ve vergi mahkemelerinde görev yapan birer hâkim olmak üzere seçilen toplam beş kişi (3) Bölge adliye mahkemesi üyeleri arasından Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından seçilen üye, bölge kurulunun başkanıdır. Başkanın yokluğunda en kıdemli üye başkana vekalet eder. (4) Bölge kurulunun sekretarya hizmetlerini yerine getirmek üzere bölge adliye mahkemesinde bir yazı işleri müdürlüğü kurulur. Bu müdürlükte Bakanlık tarafından görevlendirilen bir müdür ile yeteri kadar memur bulunur. (5) Bölge kurulu, ayda bir toplanır. Bölge kurulunun başkanı, bölge kurulunu her zaman toplantıya çağırabilir. Bölge kurulu üye tamsayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve üye tamsayısının salt çoğunluğu ile karar alır. (6) Bölge kurullarının denetimi, adalet müfettişlerince yapılır." hükmüne; "Bilirkişilik bölge kurullarının görevleri" başlıklı 8. maddesinde, "(1) Bölge kurullarının görevleri şunlardır: ... ç) Bilirkişilerin sicil ve listeden çıkarılmasına karar vermek. ..." hükmüne; "Bilirkişilik bölge kurulu başkanının görevleri" başlıklı 9. maddesinde, "(1) Bölge kurulu başkanının görevleri şunlardır: ... d) Sicil ve listeden çıkarılmasına karar verilen bilirkişilerle ilgili işlemleri yürütmek. e) Bilirkişilik temel ilkeleri ile etik ilkeleri ihlal ettiği iddia edilen bilirkişiler hakkında başvuru üzerine veya resen gerekli inceleme ve araştırmayı yapmak veya yaptırmak. ... (2) Bölge kurulu başkanı münhasıran bu Kanunda belirtilen görevleri yerine getirir; bölge kurulu başkanına başka bir görev verilemez." hükmüne; "Bilirkişilik sicilinden ve listesinden çıkarılma" başlıklı 13. maddesinde, "(1) Bilirkişiler, aşağıdaki şartlardan birinin gerçekleşmesi hâlinde sicilden ve listeden çıkarılır: a) Bilirkişiliğe kabul şartlarının kaybedilmesi veya sicile kabul tarihinde gerekli şartların bulunmadığının sonradan tespit edilmesi. b) Kanuni bir sebep olmaksızın bilirkişilik yapmaktan kaçınılması veya raporun belirlenen süre içinde mazeretsiz olarak verilmemesi. c) Bilirkişilik görevi ve bu görevin gerektirdiği etik ilkelerle bağdaşmayan, güven duygusunu sarsıcı tutum ve davranışlarda bulunulması. ç) 3 üncü maddede belirtilen temel ilkelere aykırı olarak bilirkişilik faaliyetinde bulunulması. d) Bölge kurulu tarafından yapılacak performans değerlendirmeleri sonucunda yeterli bulunulmaması. e) Bilirkişilik süresinin dolmasına rağmen süresi içerisinde yenileme talebinde bulunulmaması. f) Bilirkişinin sicilden çıkarılmayı talep etmesi. (2) Birinci fıkranın (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen hâllerde ihlalin niteliğine göre sicilden ve listeden çıkarma yaptırımı yerine uyarma veya bir yıla kadar geçici süreyle listeden çıkarma yaptırımı uygulanabilir." hükmüne; "İtiraz ve dava hakkı" başlıklı 15. maddesinde, "(1) Bölge kurulu kararlarına karşı, kararın tebliğ veya ilan tarihinden itibaren otuz gün içinde kararı veren bölge kuruluna itiraz edilir. Bölge kurulunun itiraz üzerine verdiği kararlara karşı yetkili idare mahkemesine dava açılabilir." hükmüne yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülebilmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup kişilerin özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle subjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler. Bu bakımdan, disiplin soruşturmalarının yapılmasında izlenecek yöntem, ceza verilecek fiiller ve ceza vermeye yetkili makam ve kurullar mevzuatla belirlenmekte, doktrin ve yargısal içtihatlarla da konu ile ilgili disiplin hukuku ilkeleri oluşturulmaktadır. Bu nedenle, adli, idari ve disiplin hukuku anlamında suç teşkil eden fiillerle ilgili olarak soruşturma yapılması zorunlu olduğu gibi soruşturmanın belirli usûller çerçevesinde yapılması da söz konusu isnada maruz kalanların hukuki güvencesidir. Disiplin cezası vermeye yetkili mercilerce disiplin suçu sayılacak eylemlerin işlenildiğinin öğrenilmesi hâlinde, bu kişiler hakkında soruşturma emri verilmesi; bağımsız ve üst veya denk görevde olan bir soruşturmacı atanması, olayla ilgili tanık ve soruşturulanın ifadelerinin alınması, ifade alınmadan kişiye haklarının ve soruşturma konusunun bildirilmesi, isnat olunan fiille ilgili lehe ve aleyhe başkaca delillerin araştırılması, hatta teknik konularda bilirkişilere inceleme yaptırılmak suretiyle, soruşturulanların görev ve konumları itibarıyla sorumlukları ile suçun oluş biçimi irdelenerek fiilin sübut bulup bulmadığının her türlü şüpheden uzak olacak şekilde ortaya çıkarılması amacıyla yürütülen soruşturma sonucunda, adli, idari ve disiplin yönünden soruşturulan hakkında soruşturmacı kanaat teklifinin de yer aldığı soruşturma raporunun hazırlanması ve raporun disiplin cezası vermeye yetkili amire veya kurula sunulması üzerine yetkili amir ve kurullarca yukarıda sıralanan bilgi ve belgelerin bulunduğu soruşturma dosyasının incelenerek karar verilmesi, soruşturmayı yapan kişi ile soruşturmada elde edilen delilleri değerlendirecek kişi veya kurulların ayrı olması, yasal süre içerisinde isnat olunan fiiller bildirilerek soruşturulanın savunmasının alınması gerekliliği, disiplin hukukunun temel ilkelerinden olduğu gibi hukuki güvenlik ilkesinin de bir gereğidir. Öte yandan, soruşturma yapmakla görevlendirilenlerin ve cezayı verecek olan disiplin amirlerinin soruşturmaya konu olayla hiçbir ilgisi bulunmayan kişilerden olmaları, hakkında soruşturma yapılan kamu görevlisinin suç konusu eyleminden zarar gören veya yarar sağlayan kişilerden olmamaları, ayrıca soruşturulanın veya olayın mağduru durumundaki kişilerden etkilenecek konumda bulunmayan tamamen tarafsız kişi veya kişilerden olması, kıdem ve görev bakımından en az soruşturulan ile aynı seviyede veya üst düzeyde bulunmaları gerekmektedir. Davacının bilirkişilik sicilinden ve listesinden çıkarılmasına ilişkin kararın ... Bilirkişilik Bölge Kurulu üyesi olan hâkim ... tarafından düzenlenen denetim ve inceleme raporu üzerine, yine hâkim ...'nun kurul üyesi olarak yer aldığı ... tarih ve... sayılı kararla davacının süresiz olarak bilirkişilik sicil ve listesinden çıkarılmasına karar verildiği, denetim ve inceleme raporunu hazırlayan Kurul üyesinin aynı zamanda kendi hazırladığı rapora ilişkin olarak karar verilmesi sürecinde de Kurulda yer alması, disiplin hukuku ilke ve esasları çerçevesinde, objektiflik ve tarafsızlık ilkelerinin göz ardı edilmesine sebebiyet verdiği, bu yönüyle ... Bilirkişilik Bölge Kurulu tarafından tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle, dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine yönelik Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davalı idarenin temyiz isteminin REDDİNE, 2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA, 3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 30/10/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.