Danıştay Dava Dairesi · E. 2021/5575 · K. 2024/2897

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2021/5575 E.  ,  2024/2897 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2021/5575 Karar No : 2024/2897 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLLERİ : Av. ... Av.... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Adıyaman ili, Kahta Adliyesinde zabıt katibi olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin dayanağı olan soruşturma raporu ve eki ifade tutanaklarının ve ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E....., K:... sayılı kararının birlikte değerlendirilmesi sonucunda; güveni kötüye kullanma suçundan davacıya 1 yıl 15 gün hapis cezası verildiği, anılan cezanın ertelendiği, davacıya isnat edilen eylemlerin, ceza mahkemesi kararıyla ve disiplin soruşturma raporunda yer alan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesiyle sübuta erdiği, bu fiilin "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareket niteliğinde" bulunduğu sonuç ve kanaatine ulaşıldığından, davacının fiillerine uygun 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; uyuşmazlıkta, soruşturma yapmakla görevlendirilen, Kahta İcra Dairesi müdürü tarafından 21/09/2017 tarih ve ... Disiplin Sor. sayılı yazı ile davacıdan, "zimmet eylemi nedeniyle açılan disiplin soruşturması ile ilgili olarak" 657 sayılı Kanun uyarınca yedi gün içerisinde savunma gerekçelerinin yazılı olarak sunulmasının istenildiği, 29/09/2017 tarihinde davacı tarafından önceki savunmalarına atfen savunmada bulunulduğu, bunun dışında davacının savunmasının alındığına ilişkin bir belgeye rastlanılmaması üzerine, ... tarih ve E:... sayılı ara kararı ile davalı idareden, "Dava konusu Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararına ilişkin olarak, davacının 657 sayılı Kanun'un 129/2 ve 130. maddeleri uyarınca savunmasının alınıp alınmadığının sorulmasına, mevcut ise savunma istem yazısı, anılan yazının davacıya tebliği ve davacının savunmasını gösterir belgeler ile dava konusu işleme esas alınan tüm bilgi ve belgelerin (soruşturma raporu ve ekleri, dava konusu işlem, soruşturmacı veya disiplin kurulu tarafından tespit olunan yazılı veya sözlü savunmalar, bunlara ilişkin savunma istem yazıları dahil) onaylı ve okunaklı örneklerinin gönderilmesinin istenilmesine" karar verildiği, bunun üzerine davalı idarece gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden, dava konusu işleme ilişkin olarak, davacının 657 sayılı Kanun'un 129/2 ve 130. maddeleri uyarınca savunmasının alındığına ilişkin bir belgeye yine rastlanılmadığı, bu durumda 657 sayılı Kanun'un 129. maddesinin ikinci fıkrasında sayılan ve Devlet memurluğundan çıkarılmaya ilişkin cezalarda tanınması zorunlu olan hakların davacıya tanınmadan dava konusu disiplin cezası işleminin tesis edildiği görüldüğünden, mevcut haliyle savunma hakkının kısıtlanmış olması nedeniyle usul yönünden dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği, öte yandan, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu saptandığından, Anayasanın 125. maddesi uyarınca davacının dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının tahakkuk tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının tahakkuk tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu eylemden dolayı davacıya ilişkin ceza dava dosyasının derdest olduğu, anılan ceza yargılamasının yapılmasının disiplin kovuşturmasını geciktirmeyeceği, mübaşir tarafından gönderilen posta listelerine ilişkin reddiyatların neticesinin davacı tarafından kontrol edilmediği ve PTT tarafından yapılan işlemlere ilişkin evrakların dosyalanmadığı, uyuşmazlığa ilişkin davacının eylemlerinin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici nitelikte olduğu, davacının Yüksek Disiplin Kurulu huzurunda sözlü savunmasının alındığı, tesis edilen cezanın hukuka uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Dava konusu cezaya ilişkin disiplin soruşturmasının konusunun 08/04/2016 tarihinde başlayıp 12/04/2016 tarihinde sona eren eylem yönünden olmadığı, anılan soruşturmanın 04/11/2016 tarihli eylem yönünden yapıldığı, sözkonusu tarihlerde reddiyat işlemlerinin kendisi tarafından hazırlanmadığı, ceza mahkemesinde yaptırılan bilirkişi raporları ile muhakkik E. A. tarafından 16/11/2017 tarihli ve 2016/1 sayılı disiplin soruşturmasının lehine sonuçlandığı belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Kahta Cumhuriyet Başsavcılığı'na "... Asliye Hukuk Mahkemesi'nde dava dosyaları üzerinden gönderilen müzekkerelerin kurumlara göre ayrılarak, her bir kurum için toplu nitelikte evrakların tek zarf içinde gönderildiği, ancak posta masraflarının her bir dosya için ayrı ayrı çekildiği" yönünde 04/11/2016 tarihinde gelen bir ihbar üzerine başlatılan ceza soruşturması ile birlikte zabıt katibi olan davacı, mübaşir E.D. ve yazı işleri müdürü N.Y. hakkında 04/11/2016 tarihli fiile ilişkin zimmet suçunu işlediklerine dair iddialar nedeniyle disiplin soruşturması da başlatıldığı, söz konusu disiplin soruşturması sonucunda düzenlenen 16/11/2017 tarihli disiplin soruşturması sonucunda; ''zimmet suçunun oluşmadığına kanaat getirildiğinden konu ile ilgili şu aşamada disiplin cezasını gerektirir bir durumun olmadığı'' şeklinde kanaatin belirtildiği, bunun üzerine, ... Asliye Hukuk Mahkemesi 07/12/2017 tarihli yazısı ile Kahta Cumhuriyet Başsavcılığına anılan disiplin soruşturması kapsamında yeni bilgi ve belgelerin ulaşıp ulaşmadığının sorulduğu, anılan yazıya cevaben Kahta Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 21/07/2017 ve 17/11/2017 tarihli bilirkişi raporlarının gönderildiği, sözkonusu bilirkişi raporlarına istinaden disiplin soruşturmasının 08/04/2016 ve 12/04/2016 tarihli eylemlerin de eklenmesi suretiyle ... Asliye Hukuk Mahkemesince genişletilerek tamamlanması sonucunda düzenlenen 03/04/2018 tarihli disiplin soruşturması sonucunda, davacının gerek tek başına gerçekleştirdiği 04/11/2016 tarihli eylemin gerek başlangıç tarihi 08/04/2016 bitiş tarihi 12/04/2016 olan ve mübaşir E.D. ile aynı eylem ve fikir birliği içerisinde olduğunun tespit edildiği sonucuna varıldığından disiplin yönünden davacının meslekten çıkarılması için karar verilmek üzere dosyanın Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilmesine karar verildiği, böylece davacı hakkında Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararı ile 657 sayılı Kanunun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde yer alan, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak," eylemini işlediğinden bahisle verilen ''Devlet Memurluğundan Çıkarma'' cezasına ilişkin işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır. İLGİLİ MEVZUAT: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde; “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve hâller arasında sayılmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dosyanın incelenmesinden; davacı hakkında düzenlenen 03/04/2018 tarih ve 2016/1 sayılı soruşturma raporu üzerine Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulu Başkanı tarafından davacıdan son savunmasının istenilmesine ilişkin bir belge bulunmamakla birlikte; dava konusu işlemden, davacının 05/04/2018 tarihli Yüksek Disiplin Kurulu toplantısına avukatıyla birlikte katılarak sözlü savunmada bulunduğu görülmüştür. Bu durumda, dava konusu Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla davacıya, 657 sayılı Kanun'un 129. maddesinin ikinci fıkrası gereği sözlü savunma hakkı tanındığı ve davacının sözlü savunmasını yaptığının işlem içeriğinde belirtilmek suretiyle kayda geçtiği, temyize konu karar gerekçesinde yer verilen usuli eksikliğin dava konusu işlemde bulunmadığı görüldüğünden, Bölge İdare Mahkemesi tarafından dava konusu uyuşmazlığın esasının incelenmesi gerekmektedir. Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun, davacıya son savunma hakkı kullandırılmadığı gerekçesiyle kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının tahakkuk tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi yolunda verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine lişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının tahakkuk tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 05/06/2024 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi.