Danıştay Dava Dairesi · E. 2021/5705 · K. 2024/5458

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/5705 E.  ,  2024/5458 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2021/5705 Karar No : 2024/5458 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin...gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacıya ait ... plakalı aracın, çalışma izni/ruhsatı almadan belediye sınırları dahilinde yolcu taşımacılığı yaptığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK 2/3-A maddesi uyarınca aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve... sayılı işlem ile 6.141,00-TL para cezası verilmesine ilişkin aynı tarihli işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararında; araç sürücüsüne para cezası verilmesine dair işlem yönünden; trafik para cezasından dolayı davacının menfaatinin zarar görmesi ve davacı yönünden hukuki bir sonuç doğurması söz konusu olamayacağından, bu işleme karşı davacı tarafından kendi adına açılan davada dava açma ehliyetinin bulunmadığı, aracın trafikten men edilmesine dair işlem yönünden ise; 2918 sayılı Kanun'un Ek 2. maddesine 18.10.2018 tarihinde yayımlanan 7148 sayılı kanunun 26. maddesi ile yapılan değişikliğin düzenlenme amacı, korsan taşımacılığın engellenmesi olduğu, olayda, söz konusu araç için korsan taşımacılık yaptığına dair eyleme ilişkin olarak somut bilgi ve belgelerle ortaya konulmaksızın işlem tesis edildiği anlaşılmış olup, ilgili Kanun'un Ek 2/3.A maddesi kapsamında çalışma izni/ruhsatı almadan belediye sınırları dâhilinde yaptırıma tabi izinsiz ticari yolcu taşımacılığı yapıldığından söz edilemeyeceğinden ve 05.08.2021 tarihine kadar geçerliliği bulunan "Rehabilitasyon Merkezleri Ücretsiz Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesinin" varlığı karşısında 2918 sayılı Kanun'un Ek 2/3.A maddesi uyarınca tesis edilen dava konusu aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçeleriyle davanın aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlem yönünden iptaline, trafik para cezası yönünden ise 2577 sayılı Yasanın 15. maddesinin 1/a. bendi hükmü uyarınca ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Dava; davacıya ait ... plakalı aracın, çalışma izni/ruhsatı almadan belediye sınırları dahilinde yolcu taşımacılığı yaptığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun EK 2/3-A maddesi uyarınca aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile 6.141,00-TL para cezası verilmesine ilişkin aynı tarihli işlemin iptali istemiyle açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) (Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir. İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda belirtilen mevzuat uyarınca davacının işlem tarihi itibarıyla izin / ruhsat gibi belgelerini dosyaya sunmadığı açıktır. Dairemizin içtihatlarına göre söz konusu belgelerin edinilmesi için makul sürenin işlem tarihi ile aynı gün olduğu kabul edilmiştir. Mahkeme kararında, davaya konu aracın, 05.08.2021 tarihine kadar geçerliliği bulunan "Rehabilitasyon Merkezleri Ücretsiz Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesinin" olduğu belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmişse de, dosyaya sunulan belgenin onay tarihi 07/08/2020 ve son geçerlilik tarihi 05/08/2021 olduğu, dava konusu işlemden iki (2) gün sonra alındığı tespit edilmiştir.Bu durumda, davacının işlem tarihinden sonra yetkili Büyükşehir Belediyesinden aldığı Rehabilitasyon Merkezleri Ücretsiz Servis Aracı Güzergah Kullanımı İzin Belgesi'nin makul sürede alınmadığı, davacının dava konusu işlem tesis edildiğinde geçerli izin belgesi bulunmadığı anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki Mahkeme kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak, 18/10/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY : (X)- Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkün olup, temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri anılan kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.