Danıştay Dava Dairesi · E. 2021/6807 · K. 2024/5803

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/6807 E.  ,  2024/5803 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2021/6807 Karar No : 2024/5803 TEMYİZ EDEN (DAVALI ) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ...Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, Denizli ili, Tavas ilçesi sınırları dahilinde bulunan ... ruhsat numaralı II (b) grubu mermer arama sahasına işletme ruhsatı verilmesi istemiyle Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü nezdinde yapmış olduğu başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve E:.. sayılı işlem ile bu işleme dayanak ... tarih ve ... sayılı Taşınmaz Komisyon kararının iptali istenilmektedir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K... sayılı kararda; mevzuat hükümleri uyarınca, I. Grup, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler için doğrudan işletme ruhsatının düzenlenmesi gerektiği düzenlemesine yer verilmiş olup, davalı idarece gerek savunma ve ara kararına verilen cevabi yazılarda gerekse de dava konusu işlem içeriğinde davacının söz konusu şartları sağlamadığı yönünde herhangi bir iddia yada tespit bulunmadığı açık olmakla, davalı idare tarafından takdir yetkisine dayalı olarak işletme izin başvurusunun reddi yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka, kamu yararı ve hizmet gereklerine uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, taşınmaz komisyonu ile Genel Müdürlüğün yetki ve görevlerinin elinden alınmadığı, Genel Müdürün de komisyona katıldığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacı şirketin, Denizli ili, Tavas ilçesi sınırları dahilinde bulunan ... ruhsat numaralı II (b) grubu mermer arama ruhsatı sahibi olduğu, şirketin süresi içinde kanunda adı geçen işletme ruhsat taban bedeli, işletme ruhsat bedeli ile mali yeterliliğe ilişkin belgeler dahil, teknik kurallara uygun işletme projesini sunduğu, başvurusunun reddine ilişkin ... tarih ve E:... sayılı işlem ile bu işleme dayanak ... tarih ve ... sayılı Taşınmaz Komisyon kararının iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. İLGİLİ MEVZUAT: 2577 sayılı İdarî Yargılama Usûlü Kanunu'nun 14. maddesinin 3. fıkrasının (f) bendinde, idarî dava dileçelerinin "husumet" yönünden inceleneceği belirtilmiş, 6. fıkrasında, ilk incelemeye tâbi hususların tespiti hâlinde davanın her aşamasında 15. maddenin uygulanacağı hükme bağlanmış; 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde ise, "3/f bendine göre, davanın hasım gösterilmeden veya yanlış hasım gösterilerek açılması hâlinde, dava dilekçesinin tespit edilecek gerçek hasma tebliğine" karar verileceği ifade edilmiştir. 12/09/2018 tarih ve 30533 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2018/8 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi'nde, "Kamu kurum ve kuruluşları (belediyeler ve il özel idareleri hariç) ile sermayesinin yüzde ellisinden fazlası kamu kurum ve kuruluşlarına ait şirketler, kendi mülkiyetlerinde veya tasarruflarında bulunan taşınmazlarıyla ilgili olarak; kamu kurum ve kuruluşları, vakıf, dernek veya bunların şirketlerine, gerçek veya tüzel kişilere; satış, kira, irtifak, takas, tahsis, devir ve benzeri her türlü tasarrufa yönelik işlemlerini, bakanlıklar ile bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşlarında bakan yardımcısı, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında üst yönetici başkanlığında teşkil ettirilen komisyonlar vasıtasıyla yapacaklardır. Söz konusu komisyonlarca izin başvuru ve sonuçları Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında Cumhurbaşkanlığına bildirilecektir..." düzenlemesi yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda yer verilen Genelge'de tanımlanan görevlerin yerine getirilmesi amacıyla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından Genelgeye uygun bir şekilde taşınmaz komisyonu oluşturulmuştur. Uyuşmazlıkta, Denizli ili, Tavas ilçesi sınırları dahilinde bulunan ... ruhsat numaralı II (b) grubu mermer arama ruhsatı sahibi davacı şirket tarafından işletme ruhsatı isteminin davalı idareye sunulduğu, söz konusu başvurunun ... tarih ve ... sayılı Bakanlık Bağlı İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu kararına ekli listede ayrıntısı verilen ve aralarında uyuşmazlık konusu işletme ruhsatı talebinin de bulunduğu 16 adet talebin yapılan değerlendirme sonucunda uygun olmadığına karar verildiği, bu kararın Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve E:... sayılı işlemiyle davacıya bildirilmesi üzerine işbu davanın açıldığı görülmektedir. Her ne kadar talebin reddine ilişkin bildirim Genel Müdürlük tarafından yapılmış ise de, davacının başvurusu, Bakanlık Taşınmaz Komisyonu kararına istinaden reddedilmiş olup, davacı tarafından da Taşınmaz Komisyonu kararının tarih ve sayısı verilmek suretiyle anılan kararın da iptalinin istenildiği açık olduğundan, davanın hem Bakanlık hem de MAPEG husumetiyle görülüp karara bağlanması gerekmektedir. Bu itibarla, Mahkemesince, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın da hasım konumuna alınarak dosya tekemmül ettirildikten sonra bir karar verilmesi gerektiğinden, eksik hasım ile görülen dava neticesinde verilen İdare Mahkemesi kararında ve bu karara yönelik istinaf başvurusunu reddeden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak 12/11/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.