Danıştay Vergi Dairesi · E. 2022/3187 · K. 2024/5235

Danıştay 3. Daire Başkanlığı         2022/3187 E.  ,  2024/5235 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No : 2022/3187 Karar No : 2024/5235 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : .... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu ... Otomotiv İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2012, 2013, 2015 ve 2017 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emri içeriği vergi ve cezalara karşı asıl borçlu şirket tarafından açılan davalarda, şirketin 27/08/2018 tarihinde tüzel kişiliğinin sonra ermesi sebebiyle dosyanın işlemden kaldırılması ve ehliyet yönünden davanın reddine dair kararların verildiğinin anlaşıldığı olayda 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinin 5. fıkrası uyarınca öncelikle söz konusu vergi ve cezaların davacı adına tarh edilerek borcun kesinleştirilmesi gerekirken usulüne uygun bir şekilde kesinleştirilmeyen kamu alacağının tahsili için davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibinde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle ödeme emri iptal edilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emri içeriği vergi ve cezalara ilişkin ihbarnamelerin asıl borçlu şirketin tüzel kişiliği sona ermeden önce 25/07/2017 ve 28/10/2017 tarihlerinde elektronik ortamda tebliğ edildiğinin anlaşıldığı olayda usulüne uygun bir şekilde kesinleştirilen kamu alacağı için davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edilerek Vergi mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra dava reddedilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Tüzel kişiliği sona eren şirket borçlarından dolayı sorumluluğu bulunmadığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Dava konusu ödeme emrinin 5, 9 ila 11, 15 ila 17 ve 21 ila 28. sıra numaralarında yer alan kamu alacaklarının 2012 yılının Aralık ile 2013 yılının Ocak, Şubat ve Nisan dönemleri için yapılan katma değer vergisi tarhiyatı ve kesilen özel usulsüzlük cezalarından kaynaklandığı, söz konusu vergi ve cezalara karşı 27/08/2018 tarihinde tüzel kişiliği sona eren asıl borçlu ... Otomotiv İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından açılan davalarda, ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., ..., K:..., ... sayılı kararlarıyla dosyaların işlemden kaldırılmasına kararı verildiği anlaşılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinin 1. fıkrasında, tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği öngörülmüş, 2. fıkrasında, yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve bunlara bağlı alacakların kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kural altına alınmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararının; dava konusu ödeme emrinin 5, 9 ila 11, 15 ila 17 ve 21 ila 28. sıra numaraları dışında kalan kamu alacakları yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür. Bir şirketin borçlu kılınabilmesi ancak tüzel kişilik kazandığı tarih ile bu kişiliğin sona erdiği tarih arasındaki zaman diliminde olanaklıdır. Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre de şirketlerin tüzel kişilikleri ticaret sicilinden silinmesiyle sona erer. Ticaret sicilinden kaydı silinen ve hukuksal varlığı sona eren bir kurumun bu tarihten sonra haklara sahip olması, borçlu kılınması, temsili, yargı yerlerinden hukuksal koruma istemesi mümkün olmayacaktır. 213 sayılı Kanunun yukarıda kuralına yer verilen 10. maddesi uyarınca, kanuni temsilcilerin tüzel kişiliğin borçları nedeniyle takip edilebilmesi için de öncelikle temsilcisi olduğu tüzel kişi adına usulüne uygun tarh ve tahakkuk ederek kesinleşmiş bir kamu alacağının bulunması gerekmektedir. Dava konusu ödeme emrinin 5, 9 ila 11, 15 ila 17 ve 21 ila 28. sıra numaralarında yer alan vergi ve cezalara karşı asıl borçlu şirket tarafından açılan davalara ilişkin olarak yargılama devam ederken henüz bir karar verilmeden önce şirketin 27/08/2018 tarihinde tasfiye edilerek tüzel kişiliğinin sona ermesi nedeniyle Vergi Mahkemesince 2577 sayılı Kanun'un 26. maddesinin 1. fıkrası uyarınca dosyaların işlemden kaldırılmasına dair karar verildiği dikkate alındığında, söz konusu vergi ve cezaların tahakkuk ettiğinden bahsedilemeyeceğinden davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmış olup Vergi Dava Dairesi kararının ödeme emrinin sözü edilen kısmı yönünden davanın yazılı gerekçeyle reddi yolundaki hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kısmen reddine, 2. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının; dava konusu ödeme emrinin 5, 9 ila 11, 15 ila 17 ve 21 ila 28. sıra numaraları dışında kalan kamu alacakları yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA, 3. Temyiz isteminin kısmen kabulüne, 4. Kararın; dava konusu ödeme emrinin 5, 9 ila 11, 15 ila 17 ve 21 ila 28. sıra numaralarında yer alan kamu alacakları yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının BOZULMASINA, 5. Davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca ...-TL maktu harç alınmasına, 10/10/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.