Danıştay Dava Dairesi · E. 2022/4641 · K. 2024/7040

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2022/4641 E.  ,  2024/7040 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2022/4641 Karar No : 2024/7040 TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : … Valiliği VEKİLİ : Av. … KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- … 2- … İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı ...'ya ait ... plaka numaralı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-A maddesi uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile araç sürücüsü diğer davacı ...'ya 6.700,00 TL trafik para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile; uyuşmazlığa konu araç ile ticari taşımacılık faaliyeti yapılabileceğine dair İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü'nce verilmiş … tarih ve … sayılı, 30/12/2021 tarihine kadar geçerliliği bulunan Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesinin olduğu, uyuşmazlık konusu olayda davacılara isnat edilen eylemin araç içerisinde bulunan sürücü ve yolcunun ifadesi alınmak suretiyle usulüne uygun bir biçimde ortaya konulmadığı, olayın ayrıntılarına yer vermeyen tutanağın tek başına isnad edilen eylemi ispatlamada yetersiz olduğu, bu durumda, uyuşmazlığa konu araçla izinsiz ticari taşımacılık yapıldığının hukuken kabul edilebilir açık, kesin ve tereddüte yer bırakmayan somut bilgi, belgelerle ortaya konulmaması nedeniyle tesis edilen işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Dava; davacı ...'ya ait … plaka numaralı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-A maddesi uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile araç sürücüsü diğer davacı ...'ya 6.700,00 TL trafik para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) (Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir. İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dosyanın incelenmesinden; davacı ...'ya ait ... plaka numaralı aracın 29/07/2021 tarihinde taşımacılık yaparken içerisinde yolcu bulunur vaziyette durdurulduğu, İstanbul Havalimanı'nda denetim yapan polis memurlarınca 29/07/2021 tarihi saat 20:30 itibariyle tutulan tutanakta; "İran vatandaşı olan yolcu F. F.'nin 200TL karşılığında İstanbul Havalimanı'ndan Ümraniye'ye taşımacılık hizmeti aldığı, bahse konu aracın taşımacılık hizmeti yapmak için izin başvurusunda bulunmuş olduğu, ancak izin belgesinin daha alınmadığının sistemden de görüldüğü"nün belirtildiği, yolcu F. F.'ye ait pasaport fotokopisinin de eklendiği, matbu olan tutanağın üst kısmında da işlemin dayanağı olan 2918 sayılı Kanun'un Ek-2/3-A maddesinin ve bu maddeye istinaden yolcu taşımacılığı tespit edildiğinden aracın trafikten 60 gün süre ile men edildiğinin açıkça belirtildiği, davacı araç sürücüsü ...'nın imzasının anılan tutanakta yer aldığı, 29/07/2021 tarihli davacı sürücü adına ve onun tarafından imzalanmış Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı ve matbu Araç Trafikten Men/Muhafaza Altına Alma Tutanağı'nın bulunduğu görülmüştür. Dosyadan; ... plaka numaralı araç adına T. C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğü tarafından düzenleme tarihi 20/07/2021 ve geçerlilik tarihi 16/07/2026 olan D2 yetki belgesinin ve taşıt kartının, ... plaka numaralı araç adına İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü'nce düzenlenen onay tarihi 02/08/2021 tarih ve son geçerlilik tarihi 31/12/2021 olan "Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesinin" bulunduğu görülmüştür. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve dosyada yer alan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden; tutanakla turizm taşımacılığı yaptığı tespit edilen aracın, … tarih ve … Sayılı Servis Araçları Yönergesi kapsamında Turizm Yolcu Taşımacılığı Belgesinin bulunması gerektiği, D2 yetki belgesinin ve taşıt kartının tek başına turizm servis taşımacılığına izin vermediği, dosyaya sunulan Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesinin onay tarihinin ise 02/08/2021 ve son geçerlilik tarihinin 31/12/2021 olduğu, dava konusu işlemden dört (4) gün sonra alındığı ve olayda denetim tarihi itibarıyla personel servis aracı güzergah kullanımı izin belgesinin bulunmadığı, denetim tarihinden önce Turizm Yolcu Taşımacılığı İzin Belgesi almak için başvuruda bulunup bulunulmadığına ve bulunulmuşsa başvuru tarihine dair herhangi bir bilgi belgede sunulmadığı, işlem tarihinde geçerli izin/ruhsatı bulunmayan davacıya ait aracın, denetimde servis taşımacılığı yaptığı tespiti üzerine, dosyada yer alan tutanakların davacılar yönünden ilgili belediyeden izin ve ruhsat alınmaksızın belediye sınırları dahilinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle tesis edilen işlemlere esas alınabileceği, ayrıca davacı sürücünün anılan tutanakları imzaladığı, taşımacılık işi yaptığını kabul ettiği ve dava konusu taşımacılığa itiraz etmediği tespit edildiğinden, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu İstanbul Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak, 18/12/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY : (X)- Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması düşüncesiyle çoğunluk kararına katılmıyorum.