Danıştay Dava Dairesi · E. 2022/5940 · K. 2024/7041

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2022/5940 E.  ,  2024/7041 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2022/5940 Karar No : 2024/7041 TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI): ... Valiliğii VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- ... 2- ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı ...'a ait ... plaka numaralı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-A maddesi uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile diğer davacı ...'a 6.700,00 TL trafik para cezası verilmesine yönelik … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile; 06/08/2021 ve 19/08/2021 tarihli ara kararları ile davalı idareden dava konusu işlemlerin tesis edilmesine dayanak teşkil eden, tespit veya ifade tutanakları ile varsa olay görüntülerinin ibrazının istenildiği, buna rağmen araçla ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığına ilişkin tespit tutanağı gibi herhangi bir bilgi-belgenin davalı idarece dosyaya sunulamadığı, davacıların da araçla korsan taşımacılık yapılmadığı, arıza sebebi ile yolda kalan diğer bir araca yardım amaçlı gidildiği yönündeki iddiaları olduğu, söz konusu fiillerin her türlü şüpheden uzak, açık bir şekilde ortaya konulamadığı anlaşıldığından, tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Dava; davacı ...'a ait … plaka numaralı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-A maddesi uyarınca 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile diğer davacı ...'a 6.700,00 TL trafik para cezası verilmesine yönelik … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 18/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik Ek 2. maddesinde; "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır. (Mülga cümle:21/2/2019-7166/5 md.)(…) (Ek fıkra:21/2/2019-7166/5 md.) Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten menedilir. 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden; a) Çalışma izni/ruhsatı almadan, b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında, c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır. İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının; a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün, b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün, c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün süreyle trafikten menedilir. İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten menedilir. Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Öğrenci ve Personel Taşımacılığı Yönergesi'nin 4. maddesinde, "Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi"; öğrenci veya personel servis taşıtlarıyla servis hizmeti vermek isteyen gerçek ve tüzel kişilere; çalışma usul ve esasları, yeterlilik kriterleri çerçevesinde çalışma izni veren, 10 yıl süreli belge; "Servis Taşımacılığı Kartı", Servis Taşımacılığı Yetki Belgesine sahip kişilerin yetki belgesi süresi ve kapsamında sahip oldukları taşımacılık iznini gösterir, her bir taşımacılık izni için ayrı düzenlenen en fazla 10 yıl süreli belge; "Güzergah Kullanım İzin Belgesi", taşıtın güzergah ve şoför bilgileri, taşımacılık türünü, Servis Taşımacılığı Kartı bitiş ve başlangıç tarihini gösteren en fazla bir yıllık belge olarak tanımlanmış; 5. maddesinde, servis taşımacılığı yetki belgesi, servis taşımacılığı kartı ve güzergah kullanım izin belgesine sahip olmayan gerçek veya tüzel kişilerin hiçbir şekilde öğrenci ve personel servis taşımacılığı hizmeti veremeyeceği belirtilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dosyanın incelenmesinden, 30/06/2021 tarihli denetime ilişkin olay tutanağının dosyada bulunmadığı, matbu Araç Trafikten Men/Muhafaza Altına Alma Tutanağı ve Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın bulunduğu görülmüştür. Diğer yandan; davacı ... tarafından dava dilekçesinde, "... Turizm adı altında … ve … plakalı araçlarla personel taşımacılığı yaptığı, bu araçların arıza yapması ihtimaline binaen yedek olarak … plakalı aracı bulundurduğu, 30/06/2021 tarihi saat 07:00 itibariyle … plaka numaralı aracı arıza yapıp yolda kaldığı için yedek olan … plaka numaralı aracı ile yolcuyu aldığı ve yola çıktığı sırada dava konusu işlemlere dayanak olan denetimin yapıldığı, korsan taşımacılık yapmadığı, dava konusu işlemlerin hukuka aykırı olduğu"nun belirtildiği ve dilekçenin ekinde arıza yaptığı iddia edilen … plaka numaralı araca ait ruhsatın, davacı ... adına İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü'nce düzenlenen veriliş tarihi 12/11/2016, son geçerlilik tarihi 12/11/2026 olan Servis Taşımacılığı Yetki Belgesinin sunulduğu görülmüştür. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve dosyada yer alan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden; servis taşımacılığı yetki belgesinin yapılan taşımacılığın niteliğini, güzergahı ve aracı bir arada belirtmediğinden tek başına personel servis taşımacılığı yapılabilmesi için yeterli olmadığı, olayda denetim tarihi itibarıyla personel servis aracı güzergah kullanımı izin belgesinin bulunmadığı, matbu Araç Trafikten Men/Muhafaza Altına Alma Tutanağı ve Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı'nın bulunduğu, 30/06/2021 tarihli denetime ilişkin olay tutanağı olmasa dahi davacının dava dilekçesinde ... plakalı aracının arıza yapması nedeniyle yolcuyu taşımak üzere dava konusu taşımacılık işini yaptığını kabul ettiği, dava konusu taşımacılığa itiraz etmediği, davacı tarafından her ne kadar ... plaka numaralı aracının arıza yapması nedeni ile taşımacılık işinin yapıldığı, korsan taşımacılık yapılmadığı belirtilse de; söz konusu aracın arızalı olduğuna dair herhangi bir delil ve arızalı olduğu iddia edilen araca dair güzergah belgesinin de sunulmadığı tespit edildiğinden, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İstanbul 3. İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu İstanbul Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne, 2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak 18/12/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY : (X)- Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması düşüncesiyle çoğunluk kararına katılmıyorum.