Danıştay Dava Dairesi · E. 2023/10146 · K. 2024/6738

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/10146 E.  ,  2024/6738 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/10146 Karar No : 2024/6738 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı (... Havalimanı Kargo Gümrük Müdürlüğü) VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı şirket adına içeriğinde TRT bandrol ücreti, TRT bandrol ücreti para cezası ve katma değer vergisi bulunan toplam 231.060,53.-TL'nin 6183 sayılı Kanun uyarınca tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin; 48.953,54-TLTRT bandrol ücreti ve 146.860,62 TRT bandrol ücreti para cezası toplamından oluşan toplam 195.814,16-TL'lik kısmının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu ödeme emrinde tahsili aranılan kamu alacaklarının tahakkukuna ilişkin işlemin ve bu işleme karşı davacı tarafından yapılan itirazın kanuni süresi içinde olmadığı sebebiyle reddine ilişkin işlemin davacıya tebliğ edildiği; mahkemelerince ara karar ile sorulması üzerine davalı idarece verilen cevapta, TRT bandrol ücreti ve cezai faizinin tahakkuk işlemlerine karşı herhangi dava açılmadığı, dolayısıyla tahakkuk işleminin kesinleştiği; kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; dava açılmaksızın kesinleşen ve vadesinde ödenmeyen TRT bandrol ücretinin tahsili için ödeme emri düzenlenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı; ancak davacı tarafından dava konusu ödeme emri dayanağı idari para cezası ihbarnamesine dava açılmamış olsa da hukuki ve kanuni dayanağı bulunmayan idari para cezasının tahsili işlemine karşı davacının iddialarının "borcum yoktur" kapsamında değerlendirmesi gerektiği; 3093 sayılı Kanun'da gösterilen cihazların bandrol ücreti ödenmeden ithali ve satışı durumunda uygulanacak idari yaptırım aynı Kanun'un 6. maddesinde açıkça gösterilmekte olup, eşyanın ithali sırasında bandrol ücretine konu olduğunun belirlenmesi durumunda ise hesaplanacak bandrol ücretinin üç katı idari para cezası uygulanmasının kanuni bir dayanağı bulunmadığı; hukuki dayanağı olmayan bir alacağının takibine ait ödeme emrine karşı açılan davalarda, bu durumun borçlunun "borcun olmadığı" iddiası kapsamında değerlendirilmesiyle, dava konusu ödeme emrinin bandrol ücretinin üç katı idari para cezası uygulanmasına ilişkin 146.860,62 TL idari para cezasının tahsiline ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu ödeme emrinin 146.860,62 TL idari para cezasının tahsiline ilişkin kısmının iptaline, davanın 48.953,54 TL TRT bandrol ücretinin tahsiline ilişkin kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Tahakkuk aşamasında ileri sürülebilecek iddiaların tahsil aşamasında değerlendirilemeyeceği, amme alacağının usulüne uygun kesinleştirildiği, kararın iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile kararın onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde; amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı; 58. maddesinde ise; kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı iddialarıyla 15 gün içinde dava açabileceği düzenlenmiştir. Buna göre, kesinleşen ve vadesinde ödenmeyen amme alacaklarının ödeme emri ile tahsili yoluna gidileceği ödeme emri tebliği dolayısıyla açılan davalarda davacıların böyle bir borcu olmadığı, kısmen ödendiği veya zamanaşımına uğradığı yolundaki iddiaların dışında bir iddia ileri sürülemeyeceği anlaşılmaktadır. Dosyanın incelenmesinden; dava konusu ödeme emrinde tahsili aranılan kamu alacaklarının tahakkukuna ilişkin ... tarih ve ...-1 sayılı ek tahakkuk ile ... tarih ve ... sayılı ceza kararının 16/02/2017 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, bu işleme karşı davacı tarafından 24/03/2017 tarihinde yapılan itirazın kanuni süresi içinde olmadığı sebebiyle reddine ilişkin ... sayılı işlemin 26/07/2017 tarihinde davacıya tebliğ edildiği; idare mahkemesinin 12/10/2018 tarihli ara kararına davalı idarece verilen cevapta, TRT bandrol ücreti ve cezai faizinin tahakkuk işlemlerine karşı dava açılmadığı, dolayısıyla tahakkuk işleminin kesinleştiği; söz konusu amme alacağının tahsili amacıyla da dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği ve tahakkuk işlemi ile itirazın reddine ilişkin işlemle aynı adrese tebliğ edilmesi üzerine dava açıldığı anlaşılmıştır. İdare mahkemesince, tahakkuk işlemi kesinleştiğinden, kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle verilen davanın reddine ilişkin karara yönelik istinaf istemi; İdare Dava Dairesince, bandrol ücretinin üç katı idari para cezası kesilmesinin hukuki dayanağı olmadığı gerekçesiyle "borcum yoktur" kapsamında değerlendirilmesi suretiyle dava konusu ödeme emrinin idari para cezasına ilişkin kısmı yönünden kabul edilerek, dava konusu işlemin idari para cezasına isabet eden kısmı iptal edilmiştir. Tahakkuk işleminin usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine karşın, borcun ödenmemesi, bu süre içinde işlemin iptali istemiyle dava da açılmaması veya açılmış davanın reddedilmesi halinde 6183 sayılı Kanun hükümleri uyarınca ödeme emri düzenleneceği; dolayısıyla ödeme emrine karşı açılan davalarda, ancak ödeme emri işlemindeki münferit hukuka aykırılıklar ile ödeme emrinin sebep unsuru olan tahakkuk işleminin tebliğine ilişkin hukuka aykırılıkların incelenebileceği, bu haliyle bakılmakta olan davanın konusunun ödeme emri olduğu dikkate alındığında İdare Dava Dairesince yapılan değerlendirmenin ancak tahakkuk aşamasında dava açılması halinde irdelenebilecek bir husus olduğu açıktır. Bu durumda, ödeme emirlerine karşı sınırlı olarak belirlenen itiraz sebeplerinin davacı tarafından ileri sürülmediği, tahakkuk işleminin usulüne uygun tebliğ edilmediğine ilişkin itirazının ise tüm tebligatların şirket adresinde yapıldığı, tebliğ alan kişinin çalışanları olmadığının davacı tarafından ispat edilmesi gerektiği gözetildiğinde, itibar edilemeyeceği anlaşıldığından; kesinleşen tahakkuk işlemi içeriği amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığından, temyize konu kararda hukuki isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 26/11/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X) KARŞI OY : Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin kısmen iptaline ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği oyuyla Dairemiz kararına katılmıyoruz.