Danıştay Kararı · E. 2023/10168 · K. 2024/4174

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/10168 E.  ,  2024/4174 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/10168 Karar No : 2024/4174 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı (E-Tebligat) VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ... DİĞER DAVALI : ... Kaymakamlığı KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Iğdır İli, Aralık İlçesi, ... Köyünde hayvancılıkla uğraşan davacıya 480 adet küçükbaş hayvan için haksız ödenen 4.800,00 TL desteğin kanuni faizi ile birlikte geri alınması ve 5 yıl süre ile destekten men edilmesine ilişkin Aralık Kaymakamlığı İlçe Tahkim Komisyonunun ... tarihli, ... sayılı kararı ile Aralık Kaymakamlığı İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünün ... tarih, ... sayılı kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, davacı hakkında açılan ceza davasının sonucu beklenilerek karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile Danıştay Onuncu Dairesinin 21/04/2016 tarih ve E:2013/4967, K:2016/2234 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucu temyize konu kararda; dava konusu işlemin gerekçesini teşkil eden olaylar ile ilgili olarak, davacının da aralarında bulunduğu kişiler hakkında "kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık" suçundan kamu davası açıldığı, ... Ağır Ceza Mahkemesinde yapılan yargılama sonucunda Mahkemenin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile; "... Her ne kadar 2010 yılı Mart ayında sanıkların ikametgahında yapılan aramayla hayvan sayıları tespit edilmiş ise de; mevzuatta yazılı olduğu şekliyle (yalnızca anaç hayvanlara yönelik Devletin destek prim vereceği) bir araştırma yapılmadan dişi erkek ayrımı yapılmaksızın toplam hayvan sayısını gösterir şekilde kolluk araştırmasının yapıldığı, gündüz itibariyle hayvanlar üzerinde fiziki tespit yapılma imkanının bulunmadığı, bu nedenle yetiştiricilerin beyanlarını doğru kabul etmek gerektiği (kolluk tarafından arama yapıldığı esnada hayvanlarını başka yerde otlattıkları, tespit yapılana kadar hayvanlarını sattıkları vs. söylemişlerdir), 2737 sayılı Koyun ve Keçi Türü Hayvanların Tescili ve İzlenmesi Yönetmeliği uyarınca birliğe hayvanını kaydederek küpeleten hayvan sahibinin hayvanını satması, hayvanının ölmesi gibi durumlarda bu durumu birliğe madde 8 uyarınca 7 gün içinde bildirmekle yükümlü olduğu, Yönetmelik aksi durumu yalnızca idari bir yaptırım olarak belirlediği, ilgili mevzuat hükümler uyarınca devletten destek primi yetiştiricilerin salt beyanlarıyla verilmeyip gerekli araştırmaların yapılması sonucu verildiği, hal böyleyken yetiştirici gelen veterinere hayvan sayısını olduğundan farklı söylese dahi gerçeğin açığa çıkmasında belirleyici bir rolü bulunmadığı, bu durum basit yalan niteliğinde olup, Devletin sorumluluğu gereği bu eylemlerin hile olarak değerlendirilmediği, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde 2010 yılı Mart ayında kolluğun tutmuş olduğu hayvan sayısını gösterir tutanaklar ile prime esas sistemde kayıtlı hayvanların sayılarının farklı olması, sanıkların Kamu kurum ve kuruluşların zararına dolandırıcılık suçunu işlediğine dair Devletin sorumluluğu gereği eylemlerin hile olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmakla, yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması nedeniyle CMK 223/2-a maddesi gereğince sanıkların ayrı ayrı beraatlerine" karar verildiği, bu durumda gerçeğe aykırı beyanlarla usulsüz olarak destekleme ödemesinden yararlandığı iddiaları nedeniyle davacı hakkında yapılan ceza yargılaması sonucunda yukarıda yazılı gerekçe ile davacının beraat ettiği, davacının eyleminin hile olarak adlandırılamayacağının Mahkemece açıkça belirlendiği anlaşıldığından, dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; yapılan tespitlerde, davacının desteklemeye konu küçükbaş hayvanının olmadığının ortaya konulduğu, bu nedenle temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüş. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz istemine karşı cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Iğdır İli, Aralık İlçesi, ... Köyünde hayvancılıkla uğraşan davacıya 480 adet küçükbaş hayvan için haksız ödenen 4.800,00 TL desteğin kanuni faizi ile birlikte geri alınması ve 5 yıl süre ile destekten men edilmesine ilişkin Aralık Kaymakamlığı İlçe Tahkim Komisyonunun ... tarihli, ... sayılı kararı ile Aralık Kaymakamlığı İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünün ... tarih, ... sayılı kararının tesis edilmesi üzerine, bakılmakta olan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : 5488 sayılı Tarım Kanununun 23. maddesinde; "Haksız yere yapılan destekleme ödemeleri, ödeme tarihinden itibaren 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen gecikme zammı oranları dikkate alınarak hesaplanan kanunî faizi ile birlikte anılan Kanun hükümlerine göre geri alınır. Haksız ödemenin yapılmasında ödemeyi sağlayan, belge veya belgeleri düzenleyen gerçek ve tüzel kişiler, geri alınacak tutarların tahsilinde müştereken sorumlu tutulurlar. Bu Kanunla belirlenen destekleme ödemelerinden, idarî hata sonucu düzenlenen belgelerle yapılan ödemeler hariç, haksız yere yararlandığı tespit edilen üreticiler, beş yıl süreyle hiçbir destekleme programından yararlandırılmazlar." hükmü yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Uyuşmazlıkta; olayla ilgili davacının da aralarında bulunduğu kişiler hakkında "kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık" suçundan açılan kamu davasında ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile beraat kararı verildiği, bu durumda davacının eyleminin hile olarak adlandırılamayacağının Ağır Ceza Mahkemesince açıkça belirlendiği gerekçesiyle temyize konu karar ile dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiş ise de; Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) üzerinden gerçekleştirilen incelemede, davacının beraatıyla sonuçlanan ve temyize konu karara dayanak alınan ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile eksik inceleme nedeniyle bozulduğu ve yargılamanın ... Ağır Ceza Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında devam ettiği anlaşılmıştır. Bu durumda, görülmekte olan davanın sonucunu, ceza yargılamasında verilecek kararın etkileyecek nitelikte olması nedeniyle, henüz ceza mahkemesinde derdest olan ceza davasının (kesinleşmiş) sonucu beklenerek bir karar verilmesi gerektiği, bu nedenle İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26/06/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.