Danıştay Dava Dairesi · E. 2023/4364 · K. 2024/4375

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2023/4364 E.  ,  2024/4375 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DOKUZUNCU DAİRE Esas No : 2023/4364 Karar No : 2024/4375 TEMYİZ EDENLER :1-(DAVALI) … Defterdarlığı-… VEKİLİ : Av. … 2-(DAVACI) … Tekstil ve Mobilya Sanayi Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. … İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacı adına, Yenibosna Vergi Dairesi Müdürlüğünün … vergi kimlik numaralı mükellefi ... Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketinden 2017/Ağustos ve Eylül dönemlerinde aldığı sahte faturalarla haksız yararlandığı katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle yeniden oluşturulan beyan tablosuna göre 2017/Eylül döneminden devreden katma değer vergisinin azaldığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2017/Ekim dönemi için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ve tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının 2017/Ağustos ve Eylül dönemlerinde fatura aldığı ... Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunda yer alan tespitler değerlendirildiğinde, anılan şirketin ilgili dönemde gerçek bir ticari faaliyetinin olmadığı ve davacıya düzenlediği faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmayan sahte faturalar olduğu anlaşıldığından, üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığı, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak artırılan kısmına gelince, davalı idarece, tekerrür hükümlerinin uygulanmasına 2017 yılı için kesilen vergi ziyaı cezasının esas alındığı belirtilse de, davacı adına yapılan diğer tarhiyatların dava konusu edildiği dosyalarda 2016/Ocak dönemi için kesilerek aynı yıl içinde kesinleşen başka bir vergi ziyaı cezası bulunduğunun görüldüğü, bu vergi ziyaı cezası Vergi Usul Kanunu'nun 339. maddesi uyarınca 2017 yılının başından itibaren kesilecek vergi ziyaı cezaları yönünden tekerrür hükümlerinin uygulanmasına esas alınabileceğinden, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak artırılan kısmında da hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı adına 2017/Eylül dönemi için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ve tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle açılan davanın reddine ilişkin Vergi Mahkemesi kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu Dairelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi yönünden reddedildiğinden, istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine ilişkin kısmında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmadığı; davacının kanuni temsilcisi hakkında 2015, 2016 ve 2017 yıllarında sahte belge kullanma nedeniyle Vergi Usul Kanunu'na muhalefet suçundan açılan ceza davasının beraat kararıyla sonuçlanması karşısında, vergi ziyaına anılan Kanun'un 359. maddesinde yer alan fiillerle sebebiyet verilmediği anlaşıldığından, kararın bir katı aşan vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı; vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak artırılan kısmına gelince, davalı idarece, tekerrür hükümlerinin uygulanmasının sebep unsurunun 2017 yılı için kesilen vergi ziyaı cezası olduğunun belirtildiği, bu vergi ziyaı cezasının Vergi Usul Kanunu'nun 339. maddesi uyarınca 2017 yılı içinde kesilecek vergi ziyaı cezaları yönünden tekerrür hükümlerinin uygulanmasına esas alınamayacağı, tekerrür hükümlerinin uygulanmasına esas alınabilecek başka bir vergi ziyaı cezası bulunmakta ise de, bu vergi ziyaı cezasının dava konusu vergi ziyaı cezası yönünden tekerrür hükümlerinin uygulanmasının sebep unsurunu oluşturmadığı, başka anlatımla, davalı idarece, tekerrür hükümlerinin uygulanmasını hukuka uygun kılabilecek sebebin gözetilmediği, bu nitelikte bir sebebin ikame edilmesi suretiyle tekerrür hükümleri uygulanarak yapılan artırımın geçerliliğini sürdürebilmek de mümkün olmadığından, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak artırılan kısmında da hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kısmen gerekçeli reddine, kısmen kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının bir katı aşan vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmı ile vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak arttırılan kısmının kaldırılmasına, bu kısımlar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: DAVACININ İDDİALARI: Şirketin kanuni temsilcisi hakkında sahte belge kullanma nedeniyle Vergi Usul Kanunu'na muhalefet suçundan açılan ceza davasının beraat kararıyla sonuçlanması karşısında, dava konusu cezalı tarhiyatın tümüyle kaldırılması gerektiği, sahte fatura kullandıkları yönünde kesin ve somut bir tespit bulunmadığı, tahmin ve varsayıma dayalı olarak tarhiyat yapılamayacağı, sahte fatura düzenledikleri ileri sürülen firmalar hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarının taraflarına tebliğ edilerek savunmalarının alınmamasının bozma sebebi olduğu, anılan firmalara ait 2016 yılına ilişkin katma değer vergisi beyannamelerinin re'sen araştırma ilkesi uyarınca istenilerek incelenmemesinin adaletsiz bir karar verilmesine yol açtığı, bilirkişi incelemesi yaptırılması yönündeki istemlerinin yerine getirilmemesinin ve kararda karşılanmamasının bozmayı gerektirdiği iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir. DAVALININ İDDİALARI: Davacının 2017 hesap döneminde sahte fatura niteliğindeki belgeleri yasal defterlerine ve vergi beyannamelerine kaydederek kullandığının ve bu faturalardaki katma değer vergilerini indirim konusu yaptığının tespit edildiği, oysa Hazineye intikal etmeyen katma değer vergisinin indiriminin mümkün olmadığı iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Davacının temyiz isteminin reddi, davalının temyiz isteminin kısmen reddi, kısmen kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bir katı aşan vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Davacı adına, Yenibosna Vergi Dairesi Müdürlüğünün … vergi kimlik numaralı mükellefi ... Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketinden 2017/Ağustos ve Eylül dönemlerinde aldığı sahte faturalarla haksız yararlandığı katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle yeniden oluşturulan beyan tablosuna göre 2017/Eylül döneminden devreden katma değer vergisinin azaldığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2017/Ekim dönemi için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ve tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istenilmektedir. İLGİLİ MEVZUAT: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun, "Vergi ziyaı cezası" başlıklı 344. maddesinin 1. fıkrasında, 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği taktirde mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesileceği, 2. fıkrasında, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde bu cezanın üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat uygulanacağı belirtilmiş; "Kaçakçılık suçları ve cezaları" başlıklı 359. maddesinin (b) fıkrasında, "Vergi kanunları uyarınca tutulan veya düzenlenen ve saklama ve ibraz mecburiyeti bulunan defter, kayıt ve belgeleri yok edenler veya defter sahifelerini yok ederek yerine başka yapraklar koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar veya belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak düzenleyenler veya bu belgeleri kullananlar, üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belge, sahte belgedir." hükümlerine yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Bölge İdare Mahkemesi kararının, bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine ilişkin kısmı ile vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanarak arttırılan kısmı usul ve hukuka uygun olup, taraflarca ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Bölge idare Mahkemesi kararının bir katı aşan vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmına yönelik davalının temyiz istemine gelince: Davacının 2017/Ağustos ve Eylül dönemlerinde ... Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketinden aldığı faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmayan sahte faturalar olması karşısında, vergi ziyaına Vergi Usul Kanunu'nun 359. maddesinde yer alan fiillerle sebebiyet verildiği açık olduğundan, dava konusu vergi ziyaı cezasının üç kat kesilmesinde hukuka aykırılık, Bölge İdare Mahkemesi kararının bir katı aşan vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Davacının temyiz isteminin reddine, davalının temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne, 2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının bir katı aşan vergi ziyaı cezasına ilişkin kısmının BOZULMASINA, diğer kısmının ONANMASINA, 3. Temyiz isteminde bulunan davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca aleyhe onanan kısım üzerinden hesaplanacak nispi harcın alınmasına, 4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 26/09/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.