Danıştay Dava Dairesi · E. 2023/44 · K. 2024/11

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2023/44 E.  ,  2024/11 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2023/44 Karar No : 2024/11 BÖLGE İDARE MAHKEMESİ KARARLARI ARASINDAKİ AYKIRILIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİ HAKKINDA KARAR Samsun Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulunun 08/11/2023 tarih ve E:2023/17, K:2023/18 sayılı kararıyla; 4. Komd. Tug. K.lığı Huk. Hiz. Ş. Müd.'nün istemi üzerine, Samsun Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulu tarafından, Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 27/09/2023 tarih ve E:2023/526, K:2023/999 sayılı kararı ile Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 13/01/2022 tarih ve E:2021/323, K:2022/56 sayılı kararı arasındaki aykırılığın giderilmesinin istenmesi nedeniyle, "Aykırılığın, Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi kararı doğrultusunda giderilmesi gerektiği" görüşüyle, 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'un 3/C maddesinin 4. fıkrasının (c) bendi uyarınca dosyanın Danıştaya gönderilmesi üzerine, Üyeler ... ile ... 'nun, 2576 sayılı Kanun'a göre, bölge idare mahkemesi kararları arasındaki aykırılığın giderilmesi amacıyla bölge idare mahkemesi başkanlar kurulunca re'sen veya ilgili bölge idare mahkemesi dairelerinin ya da istinaf yoluna başvurma hakkı bulunanların bu aykırılığın yahut uyuşmazlığın giderilmesini gerekçeli olarak istemeleri üzerine harekete geçmek suretiyle Danıştaya başvurulabileceği; somut olayda ise Samsun Bölge İdare Mahkemesine "4'üncü Komd. Tug. K.lığı Huk. Hiz. Ş. Md." sıfatıyla "Huk. Tğm. M.Ö." tarafından istemde bulunulduğu, dilekçede istemde bulunan olarak "4'üncü Komd. Tug. K.lığı Huk. Hiz. Ş. Md.lüğü"nün gösterildiği; Başkanlar Kurulu tarafından da bu istem esas alınarak Danıştaya müracaat edildiği; aralarında aykırılık bulunduğu belirtilen kararlarda ise davalı tarafın "Milli Savunma Bakanlığı" olduğu; belirtilen taraf bilgisi dikkate alındığında istemde bulunan birimin tüzel kişiliği bulunmadığının açık olduğu, istemde bulunan kişinin anılan Bakanlığı temsil yetkisinin bulunup bulunmadığının ise dosyadan anlaşılamadığı; bu haliyle istemde bulunan birim ve kişi bakımından ehliyetin mevcut olmadığı, dolayısıyla bunlar Kanun'daki anlamıyla "istinaf yoluna başvurma hakkı bulunan" statüsünde bulunmadıklarından ve yaptıkları istem hukuken geçerli olamayacağından Samsun Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulu kararında da aykırılığın giderilmesi yoluna re'sen değil davalı idare tarafından talepte bulunulması nedeniyle başvurulduğunun açıkça belirtildiği görüldüğünden aykırılığın giderilmesi isteminin reddi gerektiği yönündeki ayrışık oylarına karşılık, Kanun'a göre bölge idare mahkemesi başkanlar kurulunun herhangi bir istem olmaksızın re'sen de harekete geçmesinin mümkün olduğu; istem dilekçesi üzerine ilgili Başkanlar Kurulunun harekete geçerek gerekçeli olarak aykırılığın giderilmesi isteminde bulunduğu dikkate alındığında, yapılan istem üzerine alınan Başkanlar Kurulu kararına konu aykırılıkların giderilmesi gerektiğine oyçokluğu ile karar verilerek Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca işin esasına geçildi; Danıştay Tetkik Hâkimi ...'ün açıklamaları dinlendikten sonra konu ile ilgili kararlar ve yasal düzenlemeler incelenerek gereği görüşüldü: I- AYKIRILIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE KONU BÖLGE İDARE MAHKEMESİ KARARLARI: A- SAMSUN BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 4. İDARİ DAVA DAİRESİNİN E:2023/526 SAYILI DOSYASINA KONU YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istemin özeti: Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu'nun 18/1-ç maddesi uyarınca davacının 1/16 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Kara Kuvvetleri Komutanlığı 15. Piyade Eğitim Tugay Komutanlığı 4. Piyade Eğitim Tabur Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile söz konusu işleme karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Kara Kuvvetleri Komutanlığı 15. Piyade Tugay Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir. Samsun 2. İdare Mahkemesinin 06/10/2022 tarih ve E:2022/116, K:2022/1140 sayılı kararının özeti: 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu'nun 1. ve 2. maddelerinde, 7. maddesinin 1. fıkrasında, 11. maddesinde, 12. maddesinin 4. fıkrasında, 18. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde ve 40. maddesinde; 6586 sayılı Millî Mayın Faaliyet Merkezi Kurulmasına İlişkin Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 105. maddesinde; 09/07/2018 tarih ve 30473 (3. mükerrer) sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesinde yer alan konu ile ilgili kurallar aktarılarak, 6413 sayılı Kanun'un 40/2. maddesinde hakkında disiplin soruşturması yapılanlara 3 iş gününden az ve 10 iş gününden fazla olmamak üzere savunma süresi verileceği düzenlemesi yer almaktayken, 6586 sayılı Kanun ile bu süre 2 iş gününden az ve her halde 5 iş gününden fazla olmamak üzere şeklinde yeniden düzenlenmiş ise de, 6586 sayılı Kanun'un 703 sayılı KHK ile ilga edildiği, Değişikliğe uğrayan kanun hükümlerini değiştiren mevzuatın yürürlükten kalkması halinde, kanunun değişiklikten önceki hallerinin kendiliğinden yürürlüğe girmesi söz konusu olmayacağına göre ve 6413 sayılı Kanun'un 40/1. maddesinde öngörülen savunma alma zorunluluğu devam ettiğine göre, 6413 sayılı Kanun kapsamında yapılan disiplin soruşturmalarında soruşturulanlara verilecek savunma süresinin ne kadar olduğu konusunda 6413 sayılı Kanun'da bir boşluk oluştuğu sonucunun ortaya çıktığı, Bu boşluğun ise kamu görevlilerine ilişkin genel hukukumuzu düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun ilgili hükümlerinin kıyasen uygulanarak doldurulması gerektiği, 657 sayılı Kanun'un "Savunma Hakkı" başlıklı 130. maddesinde "Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmıyan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır." kuralının yer aldığı, O halde, 6413 sayılı Kanun kapsamında disiplin soruşturmasına tabi tutulan davacıya savunmasını yapması için 7 günden az olmamak üzere süre verilmesi gerektiği, Uyuşmazlık konusu olayda ise, savunmasını yapması için davacıya yazılan ... tarih ve ... sayılı yazıyla 3 (üç) iş günü süre verildiği, savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğuran bu durum sebebiyle dava konusu işlemlerde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle işlemlerin iptaline karar verilmiştir. Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 08/03/2023 tarih ve E:2022/1444, K:2023/303 sayılı kararının özeti: 6586 sayılı Kanun'un 105. maddesi ile 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 2. fıkrasında değişikliğe gidildiği, sonrasında 6586 sayılı Kanun'un, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesiyle yürürlükten kaldırıldığı, bu sebeple 6586 sayılı Kanun ile değişikliğe uğrayan ve savunma süresinin ne kadar olacağı yönünde düzenlemeler içeren 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 2. fıkrasının yürürlükte olup olmadığının karara konu olduğu, bu minvalde, 6586 sayılı Kanun'un içeriği incelendiğinde, anılan Kanun'da 17 ayrı kanunda değişiklik getiren hükümlerin yanı sıra müstakil düzenlemeler içeren hükümlerin de bulunduğu, pek tabiidir ki, ilgili Kanun'un yürürlükten kalkması ile müstakil düzenlemeler içeren hükümlerinin de yürürlükten kalktığı tartışmasız olmakla birlikte 6586 sayılı Kanun ile farklı kanunlarda değişiklik getiren, bu olayın özelinde 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 2. fıkrasında değişiklik getiren hükmün halen yürürlükte olup olmadığı sorunu ele alındığında, 6586 sayılı Kanun ile 6413 sayılı Kanun'un 40/2. maddesinde değişiklik getiren hükmün, ancak 6413 sayılı Kanun'u ya da yalnızca ilgili Kanun'un 40. maddesini hedef alan bir düzenlemeyle yürürlükten kaldırılabileceği, bir başka ifadeyle 6586 sayılı Kanun ile 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 2. fıkrasında yapılan değişikliğin artık 6413 sayılı Kanun'un müstakil bir hükmü olduğu ve anılan kanun ile ilgili maddenin de halen yürürlükte olduğu göz önünde bulundurulduğunda, 6586 sayılı Kanun'un ilgası ile 6413 sayılı Kanun'da bir boşluk oluştuğundan bahsedilmesine olanak bulunmadığı, Bu durumda, bakılan davaya konu disiplin cezası verilmeden önce, davacının savunma hakkının usulüne uygun olarak kullandırıldığı açık olduğundan, davacıya verilen disiplin cezasının salt bu husus gerekçe gösterilerek hukuka aykırı olduğunun kabulü ile iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, Samsun 2. İdare Mahkemesinin 06/10/2022 tarih ve E:2022/116, K:2022/1140 sayılı kararının kaldırılmasına, işin esası ile ilgili değerlendirme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Samsun 2. İdare Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Samsun 2. İdare Mahkemesinin 28/03/2023 tarih ve E:2023/355, K:2023/342 sayılı kararının özeti: Dava konusu disiplin cezasının tesis edilmesine sebep olan olayın 23/08/2021 tarihinde koğuşta çıkan yangından kaynaklandığı, fakat yangının meydana geldiği tarihte davacının idari izinde olduğu ve bu nedenle olay yerinde bulunmadığı hususunda herhangi bir şüphe olmadığı, izinli olan davacının yangına müdahil olmasının veya bu esnada personelini kontrol etmesinin de kendisinden beklenemeyeceği, kaldı ki davalı idarece yapılan idari tahkikat neticesinde yangının çıkış nedeninin de net olarak tespit edilemediği, yalnızca insan kaynaklı olabileceğinin değerlendirildiği, ayrıca yapılan tahkikat sonucunda personele yangın eğitimi verilmediği yönünde de herhangi bir ifade ve/veya tespitin bulunmadığı anlaşıldığından, yangının personel ihmalinden kaynaklı bir nedenden çıkıp çıkmadığı hususu bile somut olarak ortaya konulmadan, bölük komutanı olan davacının gerekli tedbirleri almadığından bahisle "maiyetinin gözetiminde ihmal göstermek, astlarının ve emri altındakilerin denetim, kontrol ve gözetiminde ihmal göstermek" fiilini işlediği gerekçesiyle disiplin cezası ile cezalandırılmasının kabulüne hukuken olanak bulunmadığı, tüm bu nedenlerle de davacının 1/16 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ve anılan cezaya yapılan itirazın reddine ilişkin işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir. Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 27/09/2023 tarih ve E:2023/526, K:2023/999 sayılı kararının özeti: Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin reddine kesin olarak karar verilmiştir. B- ERZURUM BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 4. İDARİ DAVA DAİRESİNİN E:2021/323 SAYILI DOSYASINA KONU YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istemin özeti: Kara Kuvvetleri Komutanlığı 17. Komando Tugay Komutanlığı emrinde piyade uzman çavuş olarak görev yapan davacının, bir gün hizmet yerini terk etmeme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir. Erzurum 1. İdare Mahkemesinin 30/03/2021 tarih ve E:2020/942, K:2021/585 sayılı kararının özeti: 6413 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 1. fıkrasında ve 19. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde yer alan konu ile ilgili kurallar aktarılarak, Davacının, 16/06/2020 tarihinde icra edilen spor faaliyetine katılmadığının tabur komutanı tarafından görülmesi üzerine, kendisine spora katılması yönünde açık ve net olarak sözlü emir verildiği, komutanın saat 17:08 sularında yaptığı kontrolde davacının spora katılmayıp olay mahallinde gizlendiğinin tespit olunduğu ve durumun tutanağa bağlandığı, Bu durumda, davacının, kendisine verilen emre itaat etmediği yönündeki eyleminin sübuta erdiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 13/01/2022 tarih ve E:2021/323, K:2022/56 sayılı kararının özeti: 6413 sayılı Kanun'un "Savunma Hakkı" başlıklı 40. maddesinin 2. fıkrasının 6586 sayılı Kanun'un 105. maddesiyle değiştirildiği, Ancak 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesiyle 6586 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırıldığı, 6413 sayılı Kanun'un 40/2 hükmünde, hakkında disiplin soruşturması yapılanlara 3 iş gününden az ve 10 iş gününden fazla olmamak üzere savunma süresi verileceği düzenlemesi yer almaktayken, 6586 sayılı Kanun ile bu süre 2 iş gününden az ve her halde 5 iş gününden fazla olmamak üzere şeklinde yeniden düzenlenmiş ise de, 6586 sayılı Kanun'un 703 sayılı KHK ile ilga edildiği, Değişikliğe uğrayan kanun hükümlerini değiştiren mevzuatın yürürlükten kalkması halinde, kanunun değişiklikten önceki hallerinin kendiliğinden yürürlüğe girmesi söz konusu olmayacağına göre ve 6413 sayılı Kanun'un 40/1. maddesinde öngörülen savunma alma zorunluluğu devam ettiğine göre, 6413 sayılı Kanun kapsamında yapılan disiplin soruşturmalarında soruşturulanlara verilecek savunma süresinin ne kadar olduğu konusunda 6413 sayılı Kanun'da bir boşluk oluştuğu, Bu boşluğun ise kamu görevlilerine ilişkin genel hukukumuzu düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun ilgili hükümlerinin kıyasen uygulanarak doldurulması gerektiği, 657 sayılı Kanun'un "Savunma Hakkı" başlıklı 130. maddesinde "Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmıyan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır." kuralının yer aldığı, O halde, 6413 sayılı Kanun kapsamında disiplin soruşturmasına tabi tutulan davacıya savunmasını yapması için 7 günden az olmamak üzere süre verilmesi gerektiği, Dava konusu olayda ise dosyadaki belgelerden, savunmasını yapması için davacıya 17/06/2020 tarihinde tebliğ edilen yazıyla 3 iş günü süre verildiğinin anlaşıldığı, savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğuran bu durum sebebiyle dava konusu işlemde hukuka uygunluk, aksi yöndeki Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, Erzurum 1. İdare Mahkemesinin 30/03/2021 tarih ve E:2020/942, K:2021/585 sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, kesin olarak karar verilmiştir. II- İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Uyuşmazlıklarda, Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde asker olarak görev yapan ve 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu'na tabi olan davacıların, disiplin cezası ile cezalandırılmalarına yönelik işlemlerin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davalarda verilen farklı nitelikteki kesin kararlar üzerine incelenen aykırılığın oluştuğu görülmüştür. İLGİLİ MEVZUAT: 1-6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu: (6586 sayılı Kanun ile değiştirilmeden önceki haliyle) Savunma hakkı MADDE 40 – (1) Bu Kanunun 13 üncü maddesinin altıncı fıkrasında düzenlenen istisna haricinde disiplin amirleri veya disiplin kurulları tarafından savunma alınmadan disiplin cezası verilemez. (2) İsnat olunan hususlar ile savunma için verilen süre açıkça ve yazılı olarak ilgiliye bildirilir. Üç iş gününden az ve on iş gününden fazla olmamak üzere verilecek süre içinde savunmasını yapmayan personel savunma hakkından vazgeçmiş sayılır. Savunması istenen kişinin talebi hâlinde, toplamda on iş gününü geçmeyecek şekilde savunma için ilave süre verilebilir. 2- 6586 sayılı Millî Mayın Faaliyet Merkezi Kurulmasına İlişkin Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun: MADDE 105 – 6413 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “(2) İsnat olunan hususlar ile savunma için verilen süre açıkça ve yazılı olarak ilgiliye bildirilir. Yüksek disiplin kurulunun görevine giren disiplinsizliklerde verilecek savunma süresi üç iş gününden, diğer disiplinsizliklerde ise iki iş gününden az ve her hâlde beş iş gününden fazla olamaz. Savunması istenen kişinin talebi hâlinde ilave savunma süresi verilebilir. Ancak, ilk verilen savunma süresi ile ilave verilen savunma süresinin toplamı beş iş gününü geçemez. Verilen süre içinde savunmasını yapmayan personel savunma hakkından vazgeçmiş sayılır.” 3- 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname: MADDE 24 – 22/1/2015 tarihli ve 6586 sayılı Millî Mayın Faaliyet Merkezi Kurulmasına İlişkin Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun yürürlükten kaldırılmıştır. 4- 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun: Bölge idare mahkemesi başkanlar kurulu: Madde 3/C- (Ek: 18/6/2014-6545/6 md.) ... 4. Bölge idare mahkemesi başkanlar kurulunun görevleri şunlardır: ... c) Benzer olaylarda, bölge idare mahkemesi dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında veya farklı bölge idare mahkemeleri dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında aykırılık veya uyuşmazlık bulunması hâlinde; resen veya ilgili bölge idare mahkemesi dairelerinin ya da istinaf yoluna başvurma hakkı bulunanların bu aykırılığın veya uyuşmazlığın giderilmesini gerekçeli olarak istemeleri üzerine, istemin uygun görülmesi hâlinde kendi görüşlerini de ekleyerek Danıştaydan bu konuda karar verilmesini istemek. ... 5. (Değişik:17/10/2019-7188/7 md.) Dördüncü fıkranın (c) bendine göre yapılacak istemler, konusuna göre İdari veya Vergi Dava Daireleri Kuruluna iletilir. İlgili dava daireleri kurulunca üç ay içinde karar verilir. Aykırılık veya uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin olarak bu fıkra uyarınca verilen kararlar kesindir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: İncelemeye konu başvuruda giderilmesi istenen aykırılık, 6413 sayılı Kanun'un 6586 sayılı Kanun'un 105. maddesiyle değişik "Savunma hakkı" başlıklı 40. maddesinin 2. fıkrasının yürürlükte olup olmadığına ilişkindir. 6413 sayılı Kanun, 16/02/2013 tarih ve 28561 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe girmiştir. Söz konusu fıkrada ise, Kanun'un kapsamında bulunan kamu görevlilerinin disiplin işlemlerinde uygulanacak savunma hakkı süresine ilişkin düzenleme yer almaktadır. Fıkra, 03/02/2015 tarih ve 29256 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren 6586 sayılı Kanun'un 105. maddesi ile değiştirilmiştir. Akabinde, 02/07/2018 tarih ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesi ile 6586 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmıştır. Somut olaylarda işlemlere konu fiiller bu tarihten sonra gerçekleştirilmiş; dava konusu işlemler de bu tarihten sonra tesis edilmiştir. Buna göre, Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi, söz konusu fıkranın halen yürürlükte olduğuna karar vermiş iken, Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi, fıkranın yürürlükte olmadığına karar vermiştir. 6586 sayılı Kanun ile asıl olarak Millî Mayın Faaliyet Merkezi kurulmuş, bunun yanında aralarında 6413 sayılı Kanun'un da bulunduğu bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde çeşitli düzenlemeler yapılmış, anılan fıkra da böylece değiştirilmiştir. 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ise, Anayasa'da yapılan değişikliklere uyum sağlanması amacıyla, 7142 sayılı "6771 Sayılı Kanunla Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Çeşitli Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Konusunda Yetki Kanunu"nun verdiği yetkiye dayanılarak yürürlüğe konulmuştur. 7142 sayılı Yetki Kanunu'nun "Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesinin ilk fıkrasında, Kanun'un amacı, 6771 sayılı Kanun ile Anayasa'da yapılan değişikliklere uyum sağlamak üzere çeşitli kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hususunda düzenlemelerde bulunmak üzere Bakanlar Kuruluna kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi vermek olarak belirtilmiş ve maddenin 2. fıkrasında, bu Kanun'a göre çıkarılacak kanun hükmünde kararnamelerin, maddede sayılan kanunlar ile diğer kanun ve kanun hükmünde kararnamelerin maddenin 1. fıkrasında belirtilen hususlara ilişkin hükümlerinde yapılacak değişiklik, yürürlükten kaldırma ve yeni düzenlemeleri kapsadığı belirtilmiştir. 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesi ile esas itibarıyla Anayasa'da yapılan değişikliklerle yürürlüğe konulan Cumhurbaşkanlığı sistemine uyum amacıyla, 6586 sayılı Kanun'daki Milli Mayın Faaliyet Merkezi ile ilgili düzenlemeler başta olmak üzere, Kanun'un yürürlükten kaldırıldığı anlaşılmaktadır. Nitekim bu çerçevede olmak üzere, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 342. maddesi ile anılan kurum yeniden düzenlenmiştir. Tüm bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin asıl amacı Cumhurbaşkanlığı sistemine yönelik düzenlemeler yapmak olup, böylesine bir sistemsel düzenleme vasfını haiz olmayan 6586 sayılı Kanun'un 6413 sayılı Kanun'da değişiklik yapan hükümlerini doğrudan hedef alma amacını taşıdığı, kanun yapma tekniği yönünden söylenemez. 6586 sayılı Kanun'un 105. maddesi, temel olarak birbirinden bağımsız iki kural içermektedir. Bunlardan ilki, "6413 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir." lafzını içeren birinci cümledir. Diğeri ise, 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 2. fıkrasının değişik halini yani nasıl değiştirildiğini gösteren kuraldır. İlk kural, değiştirilen hükmün hangi hüküm olduğunu belirtmekte olup esas itibarıyla bir atıf ve değişikliği gösteren hükmü "taşıma" kuralı öngörmektedir. Bu kural, 6586 sayılı Kanun'un 105. maddesi ile yürürlüğe girmiş, hangi hükmün değiştirildiğini göstermiş, değişiklik yapan hükmü ilgili Kanun'a "taşımış" ve hukuk alemindeki "taşıma" fonksiyonu böylece nihayete ermiştir. Dolayısıyla fonksiyonunu tamamlamış bu ilk kuralın 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile ilgası, onun bu fonksiyonundan bağımsız bir hüküm öngören ikinci kuralın hukuki kaderine ve akıbetine tesir etmeyecektir. İkinci, yani 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 2. fıkrasındaki değişikliği gösteren kural ise, ilk kuralın emriyle ve yürürlük tarihi itibarıyla 6413 sayılı Kanun'a taşınmış ve anılan fıkra, bu kuralın gösterdiği şekliyle değişmiştir. Böylece ikinci kural, birinci kuralın emriyle taşınmakla 6586 sayılı Kanun ile irtibatını koparmış ve artık 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 2. fıkrası olarak 6413 sayılı Kanun'un bir parçası haline gelmiştir. Söz konusu kuralın ilgası da ancak doğrudan 6413 sayılı Kanun'un ilgili hükmünde yapılacak bir düzenlemeyle mümkün olabilecektir. Halihazırda böyle bir ilga yahut değişiklik de bulunmadığına göre, söz konusu kural halen yürürlüktedir. Bir kanun hükmünü değiştiren kanun hükmünün, değiştirdiği kanunun parçası haline gelmediği düşüncesi ise, değişiklik yapan hükmün tek başına hukuki bir içerik ifade ettiği sonucunu doğurur ki, rasyonel olmayan böylesine bir yorum tarzı, değişiklik müessesesinin ruhuna uygun düşmez. Zira, değişen kanun ile kaynaşmayan bir değişiklik mümkün değildir, çünkü normun bağlamı ve dolayısıyla anlamı bu kaynaşmayla tezahür etmektedir. İlk kuraldaki "6413 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası ... değiştirilmiştir." normunun emri yani normatif anlamı da bu sonucu gerektirmektedir. Aksi halde, örneğin, değiştirilen kanun tamamen yürürlükten kaldırıldığında, değiştiren kanun maddesinin kendi başına hâlâ yürürlüğünü devam ettirdiği gibi, hukuken kabul edilemeyecek neticelerin ortaya çıkması da ihtimal dâhilindedir. Konuyla ilgili bir örnek olarak belirtilmelidir ki, aynı 6586 sayılı Kanun'un 87. maddesi ile 4636 sayılı (o tarihteki adıyla) Millî Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve NATO POL Tesisleri İşletme Başkanlığının Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'a "Ek Madde 3" eklenmiştir. Bu madde, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 81. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. Kanun hükmünde kararname koyucu tarafından, eğer 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesi ile, 6586 sayılı Kanun'un değiştirdiği veya ekleme yaptığı tüm hükümlerin yürürlükten kaldırıldığı düşünülse idi, 4636 sayılı Kanun'un ek 3. maddesinin de ayrıca yürürlükten kaldırılmasına gerek duyulmazdı. Demek ki, kanun hükmünde kararname koyucu da, 6586 sayılı Kanun ile 4636 sayılı Kanun'a eklenen ek 3. maddeyi artık 6586 sayılı Kanun'un değil, 4636 sayılı Kanun'un bir parçası saymaktadır ki, bir taraftan 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesi ile "6586 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırıldığı" hükmünü ihdas etmekte iken, diğer taraftan aynı Kanun Hükmünde Kararname'nin 81. maddesinde, 6586 sayılı Kanun ile 4636 sayılı Kanun'a eklenen ek 3. maddeyi, "4636 sayılı Kanun'a atıf yaparak, ayrıca" yürürlükten kaldırmaktadır. Bu örnekten de anlaşılacağı üzere, kanun hükmünde kararname koyucu, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesi ile, 6586 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırıldığından bahsederken, 6586 sayılı Kanun'un başka kanunlara taşıma, ekleme, değiştirme yapmayan, "Anayasa'da yapılan değişikliklerle yürürlüğe konulan Cumhurbaşkanlığı sistemine uyum amacıyla Milli Mayın Faaliyet Merkezi ile ilgili hükümlerini" hedef almıştır. Bu itibarla, 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 6586 sayılı Kanun ile değişik 2. fıkrası, artık 6413 sayılı Kanun'un bir hükmü haline geldiğinden, 6586 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırılması, bu fıkranın da yürürlükten kalkması neticesini doğurmayacaktır. Yürürlükte bulunan bir kanun hükmünün uygulanması gerektiği ise, bilinen bir hukuk ilkesidir. Buna göre, 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 6586 sayılı Kanun ile değişik 2. fıkrası, halihazırda değişik haliyle yürürlükte olup ilgili kamu görevlileri yönünden uygulanması gerekmektedir. III-SONUÇ: Açıklanan nedenlerle Bölge İdare Mahkemesi kararları arasındaki aykırılığın, 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 6586 sayılı Kanun ile değişik 2. fıkrasının, değişik haliyle yürürlükte bulunduğu yönünde giderilmesine, 04/04/2024 tarihinde usulde ve esasta oyçokluğu ile kesin olarak karar verildi. KARŞI OY X- 6413 sayılı Kanun'un "Savunma Hakkı" başlıklı 40. maddesinin 2. fıkrası, 6586 sayılı Kanun'un 105. maddesiyle değiştirilmiş; ancak 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 24. maddesiyle 6586 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmıştır. Değişikliğe uğrayan kanun hükümlerini değiştiren mevzuatın yürürlükten kalkması halinde, kanunun değişiklikten önceki hallerinin kendiliğinden yürürlüğe girmesi söz konusu olmayacağına göre ve 6413 sayılı Kanun'un 40/1. maddesinde öngörülen savunma alma zorunluluğu devam ettiğine göre, 6413 sayılı Kanun kapsamında yapılan disiplin soruşturmalarında soruşturulanlara verilecek savunma süresinin ne kadar olduğu konusunda 6413 sayılı Kanun'da bir boşluk oluşmuştur. Bu boşluğun ise kamu görevlilerine ilişkin genel hukukumuzu düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun ilgili hükümlerinin kıyasen uygulanarak doldurulması gerekmekte olup, 657 sayılı Kanun'un "Savunma Hakkı" başlıklı 130. maddesinde "Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmıyan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır." kuralı yer almaktadır. O halde, 6413 sayılı Kanun kapsamında disiplin soruşturmasına tabi tutulan davacılara savunma yapmaları için 7 günden az olmamak üzere süre verilmesi gerekmektedir. Buna göre, somut olaylarda, savunmalarını yapmaları için davacılara 7 günden az süre verilmiş olması durumunda, savunma hakkı kısıtlanmış olacağından, bu durumdaki işlemlerde hukuka uygunluk, aksi yöndeki Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmaktadır. Açıklanan nedenlerle, aykırılığın, 6413 sayılı Kanun'un 40. maddesinin 6586 sayılı Kanun ile değişik 2. fıkrasının yürürlükte bulunmadığı yönündeki Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi kararı doğrultusunda giderilmesi gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.