Danıştay Dava Dairesi · E. 2023/5135 · K. 2024/7915

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/5135 E.  ,  2024/7915 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/5135 Karar No : 2024/7915 TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- (DAVALI) ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... 2- (DAVACI) ... Madencilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İstanbul ili, Kartal ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı 14.156,00 m²'si Hazine'ye ait taşınmazın Hazine hissesine isabet eden 1.678,00 m²'lik kısmı üzerinde 03/06/2015-26/08/2016 tarihleri arasında işyeri ( taş kırma ve geri dönüşüm tesisi) yapılmak suretiyle davacı tarafından işgal edildiğinden bahisle 132.012,49-TL ecrimisil istenilmesine ilişkin düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahkemelerince önceki döneme ait daha önce aynı yerde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda tespit edilen değer esas alınarak ve yıllık ÜFE oranlarında artırım uygulanmak suretiyle ecrimisil tutarı yeniden hesaplandığında 03/06/2015-26/08/2016 tarihleri arasındaki dönem için toplam 97.028,10 TL ecrimisil getirisi olabileceği, anılan bilirkişi raporu ile getirilen görüş birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu 132.012,49-TL ecrimisil ihbarnamesinin, 34.984,39 TL'lik kısmında hukuka uyarlık, 97.028,10-TL'lik kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 34.984,39-TL'lik kısmının iptaline, 97.028,10-TL'lik kısmı bakımından ise davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; 2015 yılı yeniden değerlendirme oranı % 5.58 olarak dikkate alınarak yapılan hesaplamada ise, 45.576,00 TL, 2016 yılı için 54.999,00-TL ve toplam olarak 100.575,00-TL ecrimisil tutarı belirlenmiş olup, sonuç olarak dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 100.575,00-TL kısmı hukuka uygun olup, 31.437,00-TL kısmında ise hukuka uyarlık olmadığı belirtilerek davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin 31.437,00-TL kısmının iptaline, 100.575,00-TL kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, davaya konu taşınmazdaki faaliyetlerinin Kasım 2014 tarihinde, İBB Çevre Koruma Dairesinin, geçici depolama izin belgesini iptal etmesiyle durduğu, bu tarihten itibaren davacı şirketin anılan taşınmazda işgalci olmaktan çıktığı, söz konusu taşınmazın ... ve ... Hazır Beton firmaları tarafından işgal edilmeye başlandığı belirtilerek temyize konu kararın aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından, hesap edilen ecrimisil bedelinin günün rayicini yansıttığı, Kanun ve Yönetmeliğe uygun olarak tarh ve tahakkuk ettirilen ecrimisil bedelinin kısmen iptal edilmesinin mevzuata aykırı olduğu ileri sürülmektedir. DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar; kararın, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 100.575,00 TL tutarındaki kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır. Davalı idarenin, kararın dava konusu ecrimisil ihbarnamesine konu 31.437,00 TL ecrimisil tutarının iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince; Uyuşmazlıkta, davacı tarafından işyeri -taş kırma ve geri dönüşüm tesisi- yapılmak suretiyle işgal edildiği anlaşılan taşınmaz ile ilgili olarak davacı şirketin, İstanbul ili, Kartal ilçesi, ... Mahallesi, ... mevkiinde bulunan ... ada, ... parsel sayılı 14.156,00 m² yüzölçümlü taşınmazın Hazine hissesine isabet eden 4.400,00 m²'lik kısmı üzerinde "açık saha depolama taşkırma ve eleme tesisi" yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle 04/12/2013-02/06/2015 dönemi için 387.957,76 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle Mahkemenin E:... sayılı esasına kayden açılan davada, mahkemece mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, usul ekonomisi gereğince yeniden keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına gerek duyulmayarak dava dosyasına sunulan bilirkişi raporunda tespit edilen değer esas alınarak ve yıllık ÜFE oranlarında artırım uygulanmak suretiyle ecrimisil tutarı yeniden hesaplandığında 03/06/2015-26/08/2016 tarihleri arasındaki dönem için toplam 97.028,10-TL ecrimisil getirisi olabileceği sonucuna varılmıştır. Ecrimisilin, işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında; taşınmazın mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, işgalcisine sağlamış olduğu ekonomik değer, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu dikkate alındığında, bilirkişilerce ecrimisilin fahiş olduğu iddiasının emsal oluşturabilecek yerlerin ecrimisil ve kira bedeli, önceki dönem ecrimisil ve emsal yargı kararları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği kuşkusuzdur. Davacı şirket tarafından, İstanbul ili, Kartal ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı 3.199,00 m² yüzölçümlü mülkiyeti Hazineye ait taşınmazın, 1.862,00-m²'lik kısmının 12/06/2012-24/02/2016 arası dönem için, Taş Ocağı yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle adlarına 396.831,23-TL ecrimisil tahakkuk ettirilmesine ilişkin ... tarih ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istemiyle, ... İdare Mahkemesinin E:... sayılı dosyasına kayden açılan davada, keşif ve bilirkişi avansının verilen süre içerisinde yatırılmaması halinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmayıp dosya üzerinden karar verileceği belirtilmesine rağmen, davacı şirket tarafından, istenen keşif ve bilirkişi avansının verilen süre içerisinde yatırılmadığı, dolayısıyla davacı tarafın iddialarının araştırılması için gerekli görülen keşif ve bilirkişi incelemesinin gerçekleştirilemediği ve böylece davacı taraf, üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği bu davada ileri sürdüğü iddialarını tevsik edemediğinden dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgeler dikkate alınarak yargısal inceleme yapılması sonucu, dava dosyasındaki mevcut bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesinden; dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, taşınmaz tespit tutanağı tutulduğu ve davalı idare savunma dilekçesi eklerinde dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin gerekçesi olan taşınmazın fotoğrafla da tespitinin yapıldığı, davacının ise dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddialarını tevsik edemediği hususları birlikte değerlendirildiğinde fuzulen işgal edildiği sabit olan taşınmaz için mevzuatta öngörülen usule uygun biçimde ecrimisil tahakkuk ettirilmesine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddi yolunda verilen karara karşı istinafa başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K:... sayılı; davacının İstanbul, Kartal, ... ada, ... sayılı parsel üzerinde açık depo, taş eleme ve kırma faaliyetini 27/12/2013 tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatına dayanarak gördüğü, aynı parselde 4000 m² alana, 11 ay süreyle ve 28/08/2014 tarihinde onaylanan kira sözleşmesine göre tasarruf ettiği, davalı idarenin 24/02/2016 tarihinde yerinde düzenlediği tutanak ile sözü edilen ... parselin bitişiğinde bulunan ... ada, ... parsel sayılı Hazine taşınmazının 1.862 m²'sinin 12/06/2012 tarihinden bu yana "taş kırma ve eleme geri dönüşüm tesisi" olarak davacı tarafından kullanıldığının belirlendiği, bu durumun tutanak ekinde fotoğraf ve Yüksek Harita Mühendisi tarafından ölçüme esas alınan kroki ile ortaya konulduğunun anlaşıldığı, belirtilen maddi ve hukuki durum karşısında, davacının Hazine adına kayıtlı taşınmaza idarenin izin ve bilgisi dışında tasarruf ettiği, yöntemine uygun olarak düzenlenen tutanakta işgalci, kullanılan alan, işgalin başlangıcı ve kullanım amacı ortaya konularak belirlendiğinden, davacıdan 2886 sayılı Kanunun 75. maddesine dayanılarak ecrimisil istenilmesinde hukuka aykırılık görülmediği, kaldı ki davacı tarafından, istenilen ecrimisilin aşırı yüksek olduğu yolunda bir iddiada da bulunulmadığı yönündeki gerekçe ile davacının istinaf başvurusunun belirtilen gerekçe ile reddine ilişkin kararının temyiz edilmesi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 25/12/2024 tarih ve E:2023/5424, K:2024/7912 sayılı kararıyla kesin olarak onandığı görülmüştür. Bu durumda; kararda bahsi geçen, ... ada, ... parsel ve ... ada, ... parsel sayılı taşınmazların bitişiğinde bulunan dava konusu taşınmazın kullanımına ilişkin yargı kararı dikkate alınmak suretiyle hesaplama yapılarak sonucunda bir karar verilmesi gerektiğinden, temyiz konusu kararın ecrimisil ihbarnamesinin iptaline ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin ... TL'lik tutarı yönünden davanın reddine ilişkin kısmının ONANMASINA, 3. Anılan İdari Dava Dairesi kararının ihbarnamenin ... TL tutarının iptaline ilişkin kısmının BOZULMASINA, 4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 25/12/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.