Danıştay Dava Dairesi · E. 2023/5368 · K. 2024/4031

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/5368 E.  ,  2024/4031 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/5368 Karar No : 2024/4031 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı ... Başkanlığı VEKİLİ: Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararının, davalı idarenin istinaf başvurusuna konu iptal ve kabule ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Antalya ili, Aksu İlçesi, ... mevkii ... ada ... parsel no'lu tamamı Hazineye ait taşınmazın 28.481,00 m2'si üzerinde turistik tesis yapılmak suretiyle 20/09/2016-07/08/2017 tarihleri arasında fuzulen işgal edilmesi nedeniyle 623.548,04 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen rapora göre, emsal kira değeri üzerinden hesaplama yönteminin belirlendiği, Antalya Defterdarlığı tarafından Aksu İlçesi, Kundu Köyünde bulunan ve sabit tesis ve günübirlik alan yapılmak amacıyla 27.550,00 m²'lik taşınmazın kiraya verildiği ve 2010 yılı kira bedelinin 04/09/2010 tarihinde 143.345,00 TL olarak belirlendiği, bu durumda m² kira bedelinin 5,20 TL olmasının somut emsal olarak kabul edildiği, emsal kira bedelinin tarihi ile dava konusu taşınmazın işgal dönemleri farklı olduğundan, dava konusu işgalin başladığı döneme güncellenmesi ile yapılan hesaplama sonucunda m² birim kira bedelinin 2016 yılı için 7,75 TL, sabit yapılar için 23,25 TL; 2017 yılı için 8,88 TL, sabit yapılar için 26,64 TL olarak tespit edildiği belirtilerek, toplam ecrimisil bedelinin 292.204,74 TL olması gerektiği belirtildiğinden, davaya konu edilen ecrimisil isteminin 292.204,74 TL'lik kısmında hukuka aykırılık, bu tutarı aşan 331.343,30 TL'lik kısmında ise hukuka uygunluk bulunmadığı; tahakkuk ettirilen ecrimisil bedelinin ecrimisil ihbarnamesinin tebliğinden itibaren altmış gün içerisinde ödediğinden % 15'lik indirimden faydalanarak 06/10/2017 tarihinde 530.015,84 TL'sinin davalı idarenin hesabına yatırıldığı dikkate alındığında, işgal edilen dönemlere ilişkin belirlenen 292.204,74 TL'nin %15'inin indirilmesiyle kalan 248.374,03 TL'nin davacı şirket tarafından ödenmesi gerektiğinden toplam ödenen 530.015,84 TL'den mahsubuyla kalan 281.641,81 TL'nin davalı idarece davacı şirkete iadesi edilmesi gerektiği gerekçesiyle, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 331.343,30 TL'lik kısmının iptaline, 292.204,74 TL'lik kısmı yönünden davanın reddine, 281.641,81 TL'nin davanın açıldığı 09/10/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davacı şirkete ödenmesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Ecrimisil mevzuat gereği tüm kriterlere uyulduğu, hükme dayanak alınan bilirkişi raporunun hatalı değerlendirmeler içerdiği, idarenin takdir yetkisinin kısıtlandığı, taleplerinin dikkate alınmadığı, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik ve 336 sıra sayılı Milli Emlak Genel Tebliği hükümlerine uygun olarak tüm taşınmazın değerini etkileyebilecek her türlü objektif unsurun göz önünde bulundurulduğu, emsal olarak dikkate alınan bedel, emsaller ve belirleme kıstaslarının hatalı olduğu, aynı ... ada ... parsel numaralı taşınmaz için daha önce alınan mahkeme kararları ile de çeliştiği, ... İdare Mahkemesinin ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile İdareleri lehine sonuçlandığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. TETKİK HÂKİMİ: ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının temyize konu iptale ve kabule ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : Uyuşmazlıkta, 20/09/2016-07/08/2017 tarihleri arasında davacı tarafından turistik tesiste (şezlong, şemsiye, gölgelik, yaya yolu, wc, yeşil alan, havuz, kaydırak, mini clup, snack bar, tenis kortu, restoran, yürüyüş yolu, amfi tiyatro, basketbol sahasıgüneşlenme terası olarak) kullanılmak suretiyle işgal edildiği anlaşılan taşınmaz ile ilgili olarak hükme esas alınan bilirkişi raporunda; sabit olmayan kullanımlara 2016 yılı için 7,75 TL/m², sabit kullanımların 23,25 TL/m²; sabit olmayan kullanımlara 2017 yılı için 8,88 TL/m², sabit kullanımların ise için 26,64 TL/m², 2016 yılı için 37,83 TL/m² birim değeri üzerinden ecrimisil bedelinin tespit edildiği görülmüştür. Ecrimisilin, işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında; taşınmazın mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, işgalcisine sağlamış olduğu ekonomik değer, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu dikkate alındığında, bilirkişilerce ecrimisilin fahiş olduğu iddiasının emsal oluşturabilecek yerlerin ecrimisil ve kira bedeli, önceki dönem ecrimisil ve emsal yargı kararları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği kuşkusuzdur. Dava konusu taşınmaz ile aynı ada ve parselde bulunan Hazineye ait taşınmazın 17.440,00 m²'lik kısmına turistik tesis yapılmak suretiyle fuzulen işgali nedeniyle, 27/09/2014-21/08/2015 tarihleri arasındaki dönem için 613.737,32 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istemiyle ... İdare Mahkemesinde açılan davada hükme esas alan 09/11/2017 tarihli ek bilirkişi raporunda; sabit olmayan kullanımlar yönünden 2014 yılı için 16,20 TL/m², 2015 yılı için 16,84 TL/m², muhdesatlar için ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının Mimarlık Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ'e göre 5. Sınıf C grubu yapılara dahil olan 5 yıldızlı oteller ve tatil köyleri için belirlenen bedelin %3'ü dikkate alınmak suretiyle 2014 yılı için 48,00 TL/m², 2015 yılı için 51,30 TL/m² birim bedelleri esas alınarak toplamda 717.796,73 TL ecrimisil bedeli hesaplanması nedeniyle Mahkemece davanın reddine karar verildiği, yapılan istinaf başvurusunun ise ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği, anılan kararın temyiz edilmesi üzerine Danıştay İkinci Dairesinin 04/04/2023 tarih ve E:2022/3099, 2023/1755 sayılı kararıyla onanarak kesinleştiği görülmüştür. Bu durumda; taşınmazın ecirmisile konu önceki dönem kullanımlarına ilişkin yargı kararları dikkate alınarak ve yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle hesaplama yapılması sonucunda bir karar verilmesi gerektiğinden, temyiz konusu kararın ecrimisil ihbarnamesinin iptaline ve ödenen tutarın iadesine ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; Temyiz isteminin kabulüne, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının iptal ve kabule ilişkin kısmının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 24/06/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.