Danıştay Dava Dairesi · E. 2023/5824 · K. 2024/6407

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/5824 E.  ,  2024/6407 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/5824 Karar No : 2024/6407 TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- … Turizm Otelcilik Taşımacılık İnşaat Ticaret Anonim Şirketi VEKİLİ: Av. … 2- …Valiliği VEKİLİ: Av. … İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin … tarih ve E: …, K: …sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Antalya ili, Alanya ilçesi, …Mahallesinde bulunan, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazın 4.730,00 m²'sinin 14/08/2018-11/09/2019 tarihleri arasında iskele yapılmak suretiyle işgal edildiğinden bahisle 908.198,90 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin …tarih …sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E: …, K: … sayılı kararda; mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen rapora göre, taşınmazın 4.730,00 m²'si üzerinde iskele yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden dolayı istenebilecek ecrimisil bedelinin 770.439,87 TL olabileceği anlaşılmakla, idarece fazladan tahakkuk ettirilen 137.759,03 TL ecrilmisilde hukuka uyarlık, istenilen ecrimisilin 770.439,87 TL’lik kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 137.759,03 TL'lik kısmının iptaline, 770.439,87 TL’lik kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Bilirkişi raporunda ecrimisil bedelinin yüksek belirlendiği, emsal kira bedelinin niçin 1,5 katı ile çarpılarak bedel belirlendiğinin anlaşılamadığı, işgale konu alanın yaz aylarında kullanıldığı, yılın tüm aylarında kullanılmış gibi hesaplama yapıldığı, Danıştay Onuncu Dairesinin E:2005/7416 sayılı dosyasında verilen kararın dikkate alınması gerektiği ileri sürülmektedir. TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Ecrimisilin 336 sayılı Tebliğin 5. maddesinin 12. fıkrası uyarınca takdir ve tespit edildiği, bilirkişilerce 1.027.627,03 TL ecrimisil bedelinin hesaplandığı, Mahkemece verilen kararda esaslı hata yapıldığı, ecrimisil bedelinin emlak vergisine esas değerin %3'ünden az olamayacağı, Danıştay Onuncu Dairesinin E:2018/4518 sayılı dosyasında verilen kararın esas alınması gerektiği, emsal alınan birim bedelinin somut gerekçelerle ortaya konulmadığı ileri sürülmektedir. DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : … DÜŞÜNCESİ : Davacının temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin 770.439,87 TL ecrimisil tutarındaki kısmı yönünden davanın reddine yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının onanması; davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile kararın İdare Mahkemesinin dava konusu işlemin 137.759,03 TL ecrimisil tutarındaki kısmın iptaline ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : Davacının, temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar; kararın, dava konusu ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin 770.439,87 TL ecrimisil tutarındaki kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır. Davalı idarenin, kararın dava konusu ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin dava konusu işlemin 137.759,03 TL ecrimisil tutarındaki kısmın iptaline yönelik temyiz istemine gelince; Dosyanın incelenmesinden, davalı idare tarafından, dava konusu taşınmazdaki iskele (denize paralel mendirek) nedeniyle 2018 yılı için 184,00 TL/m², 2019 yılı için ise 174,50 TL/m² birim bedeli üzerinden ecrimisil hesaplandığı; İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise, …Mahallesinde Antalya Defterdarlığı tarafından 2010 yılında kiraya verilen taşınmazın m² birim bedeli olan 47,62 TL'nin güncellenmesi suretiyle 2018 yılı için 131,31 TL/m², 2019 yılı için 162,47 TL/m² birim bedel dikkate alınmak suretiyle ecrimisil bedelinin tespit edildiği görülmüştür. Ecrimisilin; işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında; taşınmazın, mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu dikkate alındığında, ecrimisilin fahiş olduğu iddiasının emsal bir taşınmaza göre değerlendirilmesi yolunun seçilmesi ve bu emsalin taşınmaza en yakın özellikleri taşıyan nitelikte olması gerektiği kuşkusuzdur. Bakılan uyuşmazlıkta, dava konusu iskelenin davacı şirket tarafından plaj ve müştemilatı olarak ticari amaçla işgal edildiği, davalı idarece emsal alınması istenilen güncel ön izin sözleşmelerin dava konusu taşınmaza en yakın mesafedeki taşınmazların iskele olarak kullanımına ilişkin oldukları halde, bilirkişilerce bu hususta herhangi bir tespit ve değerlendirme yapılmadığı, somut bir veri ortaya konulmaksızın daha uzak mesafedeki taşınmazın 2015 yılına ilişkin ön izin sözleşmesi ile belirlenen güncel kullanım bedeli yerine 2010 yılına ait bedelin güncellenerek ecrimisil bedeli hesaplandığı görülmektedir. Diğer bir ifadeyle, bilirkişiler tarafından dava konusu taşınmaza daha yakın mesafedeki benzer kullanım nedeniyle yapılan güncel ön izin sözleşmeleriyle belirlenen bedel ile farklı konumda yer alan (Kargıcak Mahallesindeki güncel olmayan ön izin sözleşmesindeki bedele göre) daha çok kira getirisi olan ve işgalciye sağladığı faydanın da benzer olduğu emsal kullanım alanları birlikte değerlendirilmediği, ön izin sözleşmelerindeki bedellerin, bilirkişi raporunda belirlenen bedelden yüksek olması nedeniyle bir çok otel işletmesinin taşınmazı kiralamaktansa, işgal suretiyle kullanmak isteyeceği açık olup uyuşmazlığın çözümü için yaptırılan ve karara dayanak alınan bilirkişi raporunda ise bu durum dikkate alınmadan ecrimisil hesaplaması yapıldığı görüldüğünden, söz konusu raporun hükme esas alınabilecek yeterlilikte olmadığı anlaşılmıştır. Dava konusu taşınmaz ile aynı Mahallede bulunan ve tamamı Hazineye ait 9.719 m² yüzölçümlü taşınmazın 3.384,80 m²'sinin 10/08/2018-04/09/2019 tarihleri arasında … Hotel adlı turistik tesis için iskele ve mendirek yapılmak suretiyle işgal edilmesi nedeniyle 770.241,40 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin …tarih ve …sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istemiyle …İdare Mahkemesinin E: … sayısı ile açılan davada verilen karara karşı tarafların yaptığı istinaf başvurularının reddine dair …Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin …tarih ve E: …, K: …sayılı kararı, tarafların temyizi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 04/11/2024 tarih ve E:2023/5694, K:2024/6076 sayılı kararıyla kısmen bozulmuştur. Yine, aynı Mahallede bulunan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazın 2.124,00 m²'sinin 15/08/2017-08/08/2018 tarihleri arasında iskele ve mendirek (2 parça halinde beton taş ve ahşap döşeme iskele mendirek) yapılmak suretiyle işgal edildiğinden bahisle 373.876,30 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin …tarih …sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali istemiyle …İdare Mahkemesinin E:…sayısı ile açılan davada verilen karara karşı tarafların yaptığı istinaf başvurularının reddine dair …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararı, tarafların temyizi üzerine Danıştay Dördüncü Dairesinin 18/11/2024 tarih ve E:2023/5428, K:2024/6405 sayılı kararıyla kısmen bozulmuştur. Bu durumda Mahkemece, dava konusu taşınmazın ecrimisil döneminde kullanımına ilişkin ecrimisil miktarının; varsa önceki dönem ödenen ecrimisil tutarı da araştırılarak, bilirkişilerce, uyuşmazlığa konu alan için, emsal oluşturabilecek yakın yerlerin kira bedeli ve taşınmazın emlak vergi değeri ile yukarıda belirtilen dosyalarda verilecek yargı kararları da dikkate alınmak suretiyle hesaplama yapılarak bir karar verilmesi gerektiğinden, temyiz konusu kararın ihbarnamenin iptaline ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne, 2. Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …İdare Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, dava konusu ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin …TL tutarı yönünden davanın reddine ilişkin kısmının oybirliği ile ONANMASINA, 3. Anılan İdare Dava Dairesi kararının ihbarnamenin … TL tutarının iptaline ilişkin kısmının oyçokluğu ile BOZULMASINA, 4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 18/11/2024 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X) KARŞI OY : İdare Mahkemesince verilen kararın iptal kısmına ilişkin istinaf başvurusunun reddine yönelik temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının da onanması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.