Danıştay Dava Dairesi · E. 2023/8987 · K. 2024/871

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/8987 E.  ,  2024/871 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2023/8987 Karar No : 2024/871 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... ve ... Adi Ortaklığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem :Davacı tarafından, Sivas ili, ... mahallesinde bulunan "..." adlı işyerinde ... tarih ve ... sayılı İl Hıfzısıhha Kurulu kararına aykırı davranıldığından bahisle işyeri faaliyetinin durdurulmasına yönelik ... tarih ve ... sayılı işlem ile 3.150,00TL idari para cezası verilmesine dair aynı tarihli ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarihli ve E:... , K:... sayılı kararda; davacıya ait iş yerinin "Birahane" faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile işletilmekte iken, "İçkili Restaurant" faaliyet konulu 24/09/2020 tarihli işyeri ruhsatını alan iş yerinde 27/09/2020 tarihinde yapılan denetimde; masalarda bira, çerez, patates kızartması servis edildiği, herhangi bir yemeğin ise bulunmadığı tespitlerine yer verilerek iş yerinin restoran olarak faaliyet göstermeyip, birahane olan eski faaliyet konusu ile işletilmeye devam edildiği tespit edildiğinden, söz konusu iş yerinde Covid 19 tedbirleri kapsamında 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu uyarınca düzenlenen genelgeler ve İl Hıfzıssıhha Kurulunca alınan karara aykırı davranıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemler tesis edilmiş ise de, anılan Yönetmeliğin Ek 3. maddesi kapsamında sıhhi müessese niteliğindeki iş yerinde tespit edilen mevzuata aykırılıkların ve noksanlıkların giderilmesi için işletmeciye onbeş günlük süre verilmeksizin işlem tesisinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN (DAVALI) İDDİALARI: Davalı İdare tarafından, Covid 19 salgını kapsamında alınması gereken tedbirlerin ve yaptırımların belirlendiği 1593 sayılı Kanunun, 27. ve 72.maddeleri kapsamında il genelinde genel sağlığı tehdit eden sakıncaların giderilmesine yönelik yayımlanan Bakanlık Genelgeleri ve toplanan il umumi hıfzıssıhha meclisi tarafından belli tedbirlerin alınmasının mümkün olduğu ve bu nedenle anılan Kanunun 282. maddesi gereğince anılan iş yerine yönelik olarak idari para cezasının uygulandığı, dava konusu edilen iş yeri kapatma işlemi yönünden de Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinde yaşama hakkı dokunulmaz haklar olarak düzenlenmiş olup, bu bağlamda söz konusu işlemin mutlak bir hak niteliğinde ve en temel insan hakkı olan yaşama hakkını korumaya yönelik olduğu, belirtilen kanun ve genelgelere uygun olarak işlem tesis edildiği belirtilerek temyiz konusu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ :Söz konusu iş yerine ilişkin olarak tesis edilen ... tarihli ve ... sayılı iş yerinin faaliyetinin durdurulması işlemi yönünden temyiz konusu Mahkeme kararının onanmasına, iş yerine idari para cezası verilmesine yönelik aynı tarihli ve ... sayılı işlem yönünden ise; 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde belirlenen miktarı aşmayan davalar hakkında İdare Mahkemesince verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine Bölge İdare Mahkemelerince verilen kararların temyiz edilemeyecek olması karşısında bu işlem yönünden temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : Dava konusu idari para cezası verilmesine yönelik ... tarih ve ... sayılı işlem yönünden; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (6545 sayılı Kanunla değişik) 45. maddesinin altıncı fıkrasında, bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu düzenlenmiştir. Aynı Kanunun 46. maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği belirtilmiş; aynı fıkranın (b) bendinde ise, konusu yüz bin Türk Lirasını (anılan Kanunun Ek 1. maddesine göre 2022 yılı için 261.000 TL/ 2023 yılı için 581.000 TL, 2024 yılı için 920.000 TL) aşan tam yargı davaları, idari işlemlere karşı açılan davalar ve vergi davaları hakkında bölge idare mahkemelerinin istinaf yoluyla yapılan başvurular üzerine verdikleri kararlar, temyiz edilebilecek olan kararlar arasında sayılmıştır. İstinaf başvurusunun idari yargılama hukukunda yeni bir kanun yolu olarak getirildiği 6545 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un gerekçesinde; tahdidi olarak sayılan konular dışındaki davaların Bölge İdare Mahkemelerinde istinaf incelemesi neticesinde kesinleşeceği belirtilmiştir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la ihdas edilen Geçici 8. maddesinde, 6545 sayılı Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin hükümlerin 2576 sayılı Kanunun anılan Kanunla değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları 20/07/2016 tarihinden sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı; "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 5. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu durumlarda istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verdiği kararların kesin olduğu kurala bağlanmıştır. Anılan mevzuat hükümleri ve 6545 sayılı Kanunun gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde, 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde belirlenen miktarı aşmayan davalar hakkında vergi mahkemelerince verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemelerince verilen kararların kesin olduğu; dolayısıyla, bu kararların temyiz istemine konu edilemeyeceği sonucuna ulaşılmaktadır. Bu hukuki durum karşısında; dava konusu işlemin içeriği olan ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 282. maddesi uyarınca uygulanan idari para cezasının 3.150,00 TL olduğu dikkate alındığında, işbu kısma ilişkin olarak verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması istemiyle yapılan temyiz isteminin incelenmesine olanak bulunmamaktadır. Dava konusu işyerinin faaliyetinin durdurulmasına dair ... tarih ve ... sayılı işlem yönünden ise; Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kısmen İNCELENMEKSİZİN REDDİNE, kısmen REDDİNE 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, söz konusu iş yerine idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline ilişkin karar kısmına yönelik İdare Dava Dairesi karar kısmı yönünden; temyiz isteminin incelenmeksizin reddine, iş yerinin faaliyetinin durdurulmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline ilişkin karar kısmına yönelik İdare Dava Dairesi karar kısmının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 13/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.