Danıştay Onikinci Dairesi · E. 2024/1152 · K. 2024/1870

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2024/1152 E.  ,  2024/1870 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2024/1152 Karar No : 2024/1870 KARARIN DÜZELTİLMESİNİ İSTEYENLER (TARAFLAR): 1- DAVACI : ... VEKİLLERİ : Av. ... 2- DAVALILAR: 1- ... Bakanlığı 2- ... Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU: ...İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının onanmasına dair Danıştay Onikinci Dairesinin 29/05/2023 tarih ve E:2021/6974, K:2023/2930 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca taraflarca aleyhe olan kısımların düzeltilmesi istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: ... İl Emniyet Müdürlüğünde emniyet amiri olarak görev yapan davacının, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 6638 sayılı Kanunla değişik 55. maddesinin 19. fıkrası uyarınca re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin...tarihli ve... sayılı (Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu )'nun kararının iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince, Danıştay Beşinci Dairesinin 27/02/2017 tarih ve E: 2016/28826, K:2017/5206 sayılı bozma kararına uyularak; dava konusu işlemle 3201 sayılı Kanun'un 55. maddesinin 19. fıkrası uyarınca re'sen emekliye sevk edilen davacının, yargı kararları gereği, her ne kadar bir üst rütbeye terfi ettiği sonucu ortaya çıkmayacak ise de, tesis edilen ''Terfi etmez'' kararlarının hukuki geçerliliğinin kalmadığı ve yeniden bir işlem tesis edileceği dikkate alınarak, bu aşamada Kanun'un aradığı ''5 yıl içerisinde bir üst rütbeye terfi edememe'' şartını sağladığından söz edilemeyeceği anlaşıldığından, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı; öte yandan yargı kararları gereği yeniden terfi durumu görüşüldükten sonra re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin de yeniden bir işlem tesis edilebileceği dolayısıyla maddi haklar bakımından ancak terfi durumu görüşülüp re'sen emeklilik hakkında yeniden bir işlem tesis edildikten sonra göreve dönüp dönmeyeceği, diğer bir ifade ile parasal ve özlük haklarına müstehak olup olmayacağı hususu ortaya çıkacağından, kaldı ki, tüm bu süreç sonucunda ortaya çıkacak hukuki duruma göre parasal ve özlük hakları bakımından yeniden dava açılabileceği de açık olduğundan, bu aşamada anılan talep hakkında bir karar verilmesine yer olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, tazmin istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Daire kararının özeti: Tarafların temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onikinci Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir. KARAR DÜZELTME TALEP EDEN TARAFLARIN İDDİALARI: 1- Davacı tarafından; Yüksek Değerlendirme Kurulunca 2012 yılı için verilen terfi kararına karşı açtığı dava sonucu 4. sınıf emniyet müdürlüğü rütbesine terfi ettiği belirtilerek, kararın parasal haklara ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. 2- Davalı idareler tarafından; mevzuatın öngördüğü sayıda aktif olarak çalışacak personeli tespit ettikten sonra davacının da içinde bulunduğu bazı personelin emekliye sevk edildiği, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, kararın iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFLARIN SAVUNMALARISI: 1- Davacı tarafından; davalı idarenin karar düzeltme isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. 2-Davalı idareler tarafından; davacının karar düzeltme isteminin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ:... DÜŞÜNCESİ : Tarafların karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Onikinci Dairesinin 29/05/2023 tarih ve E:2021/6974, K:2023/2930 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : ... İl Emniyet Müdürlüğünde emniyet amiri olarak görev yapan davacının, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 6638 sayılı Kanunla değişik 55. maddesinin 19. fıkrası uyarınca re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin ... tarih ve... sayılı (Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu)'nun kararının iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 3201 sayılı Kanun'un 6638 sayılı Kanun ile değiştirilen 55. maddesinin birinci fıkrasında, polis amirlerinin rütbeleri sayılmış; ikinci fıkrasında, polis amirlerinin rütbelerde ve meslek derecelerinde zorunlu en az bekleme süreleri gösterilmiş; üçüncü fıkrasında, her amir rütbesinde bulunması gereken kadro sayısına esas alınacak oran azami olarak gösterilmiş; dördüncü fıkrasında, bu rütbelere terfilerin yetkili kurullarda kıdem sırasına göre görüşüleceği ve maddede öngörülen sınav ve eğitim şartı saklı kalmak üzere liyakata göre yapılacağı belirtilmiş; beşinci fıkrasında, kıdem sırasının tespitinde, bulunulan rütbeye terfi tarihinin esas alınacağı, aynı tarihte terfi edenlerden sicil notu yüksek, sicil notlarının eşitliği halinde ödül ve takdirnamesi fazla, ödül ve takdirnamelerin sayıca eşitliği halinde ise, sicil numarası daha küçük olanların diğerlerine göre kıdemli sayılacağı öngörülmüş, onbirinci fıkrasında ise; rütbe terfiinin yetkili kurullarda görüşülebilmesi için gerekli koşullar belirtilmiştir. Aynı maddenin diğer fıkralarında, rütbeler, bu rütbelere terfi esasları, terfi ve atama zamanı gibi hususlarda doğrudan Kanun hükümleriyle belirlen çerçeve dahilinde kalmak koşuluyla, liyakat koşullarını belirlemek, üst rütbedeki boş kadro sayısına göre terfileri önermek ya da ikinci meslek derecesindeki görev unvanlarına ataması yapılacak personeli değerlendirmek ve öneride bulunmak üzere Genel Müdürlük Merkez Değerlendirme ve Yüksek Değerlendirme Kurullarının oluşturulması öngörülmüş, ondokuzuncu fıkrasında ise; "Bulundukları rütbelere terfi ettikleri tarihten itibaren beş yıl içinde bir üst rütbeye terfi edemeyen Emniyet Amirleri ile Dördüncü, Üçüncü ve İkinci Sınıf Emniyet Müdürleri, emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için gerekli şartları haiz olmaları kaydıyla, Yüksek Değerlendirme Kurulunun teklifi ve Bakan onayı ile hizmet ihtiyacı sebebiyle kadrosuzluktan emekliye sevk edilirler. Ancak bunlardan, hizmet ihtiyacı nedeniyle kadrosuzluktan emekliye sevk edilmesi uygun görülmeyenlerin fiili hizmet süreleri aynı usul ile iki yıl uzatılır. Bu şekilde göreve devamı uygun görülenlerin durumu, iki yıl sonra tekrar değerlendirilerek en fazla bir defa daha uzatılabilir, görev süresi uzatılmayanlar ise kadrosuzluktan emekliye sevk edilirler." denildikten sonra yirmibirinci fıkrasında; ondokuzuncu fıkra hükümlerine göre emekliliğe sevk edilen emniyet amirlerine, emekliye sevk edildikleri tarihi takip eden ay başından itibaren, en yüksek devlet memuru aylığının %110'u oranında altmış yaşına kadar Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kadrosuzluk tazminatı ödeneceği kuralına yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dosyanın incelenmesinden, davacının 2008 yılında emniyet amiri rütbesine terfi ettirildiği, kadrosuzluk nedeniyle 2012, 2013 ve 2014 yıllarına yönelik 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi ettirilmemesine ilişkin... tarih ve ...sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu kararının iptali istemiyle açılan dava verilen kararın Danıştay Beşinci Dairesinin 19/02/2019 tarih ve E:2016/19804, K:2019/1315 sayılı kararı ile bozulması üzerine, bozma kararına uyularak ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile ''davacının 2012, 2013 ve 2014 yıllarının her biri için ayrı ayrı değerlendirme yapılmak suretiyle 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi ettirilip ettirilmeyeceği hususunda bir karar verilmesi" gerekçesi ile işlemin iptaline, yoksun kalınan haklar yönünden ise karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, anılan yargı kararının uygulanması amacıyla yeniden terfi incelemesine tabi tutulan davacı hakkında, 2012, 2013 ve 2014 yıllarına ilişkin tesis edilen terfi etmez kararlarına karşı, ...İdare Mahkemesi nezdinde açılan davalarda sırasıyla... tarih ve E:..., K:...;... tarih ve E:..., K:...;... tarih ve E:... K:... sayılı kararları ile "liyakat yönünden "yeniden" değerlendirilmesi" gerekçesine yer verilerek dava konusu işlemlerin iptaline karar verildiği, daha sonra Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulunda 2021 yılı itibariyle 4. sınıf emniyet müdürü kadrosuna terfi durumunun görüşüldüğü ... tarih ve ... sayılı kararı ile davacı hakkında verilen 2012, 2013, 2014 yılı için alınan "terfi etmez" kararlarının iptali istemiyle açılan davalarda, "değerlendirmeye alındığı yılda (2012,2013,2014) zorunlu bekleme süresini doldurup terfiye tabi tutulan aynı rütbedeki tüm personelle (2012,2013,2014 yılında terfi incelemesine giren tüm emniyet amiri rütbesindekilerle) birlikte liyakat ölçüleri yönünden karşılaştırması yapılarak karar verilmesi" gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi nedeniyle 2022 yılı itibariyle 4. sınıf emniyet müdürü kadrosuna terfi durumunun görüşüldüğü, yargı kararı doğrultusunda 2021 ve önceki yıllarda terfi kurulu kararlarına karşı açılan davalar sonucunda geçmiş yılları yeniden değerlendirilmek üzere kurul gündemine alınarak...tarih ve ... sayılı kararla 2012, 2013 ve 2014 yılları için ayrı ayrı "Terfi etmez" kararı verilmesi üzerine anılan işlemlerin iptali için açtığı davalarda sırasıyla ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...; ...tarih ve E:... K:...; ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararlarıyla "davacının, emniyet amiri rütbesinden 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi ettirilmemesine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı" gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verildiği ve davanın derdest olduğu, Mahkeme kararının uygulanması amacıyla davacının 04/07/2023 tarihinde 4. sınıf emniyet müdürlüğü rütbesine terfi ettirildiği anlaşılmıştır. Bu durumda, emniyet amiri olarak emekliye sevk edilen davacının, 4. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmesine ilişkin yukarıda yer verilen ve yıllar itibarıyla tesis edilen terfi etmez kararlarına karşı açılan davaların sonuçları araştırılarak İdare Mahkemesince kadrosuzluk nedeniyle emniyet amiri olarak re'sen emekli edilmesine ilişkin işlem ile bu işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal haklar yönünden verilecek kararın sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken; "yargı kararları gereği, her ne kadar bir üst rütbeye terfi ettiği sonucu ortaya çıkmayacak ise de, tesis edilen ''terfi etmez'' kararlarının hukuki geçerliliğinin kalmadığı ve yeniden bir işlem tesis edileceği dikkate alınarak, bu aşamada Kanunun aradığı ''5 yıl içerisinde bir üst rütbeye terfi edememe'' şartını sağladığından söz edilemeyeceği" gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali, tazmin istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişin İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan tarafların temyiz isteminin kabulüne, 2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ve tazmin istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, kesin olarak 16/04/2024 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi.