Danıştay Kararı · E. 2024/1698 · K. 2024/8776

Danıştay 5. Daire Başkanlığı         2024/1698 E.  ,  2024/8776 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y BEŞİNCİ DAİRE Esas No : 2024/1698 Karar No : 2024/8776 DAVACI : … VEKİLİ : Av. … DAVALI : … / … DAVANIN KONUSU : Davacı tarafından, Danıştay 5. Dairesinin 17/05/2023 tarihli ve E:2017/5276, K:2023/6306 sayılı iptal kararının uygulanmasına ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun … tarih ve K:… sayılı kararı ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin … tarih ve K:… kararının iptali ile göreve başlatılması, meslekten çıkarma kararı ve yeniden göreve başlatmama nedeniyle yoksun kalınan tüm maddi ve manevi haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir. DAVACININ İDDİALARI : İş bu davanın konusunun Hakimler ve Savcılar Kurulu kararıyla meslekten çıkarılması sonrasında, meslekten çıkarma kararının iptaline rağmen, emekli olduğu gerekçesiyle mesleğe başlatılmaması yönündeki kararın iptali ve mesleğe başlatılması talebi olduğu, hakkında verilen, emeklilik nedeniyle göreve başlaması yönünde karar verilmesine yer olmadığına ilişkin mesleğe başlatmama kararının doğrudan meslekten çıkarma kararı olarak görünmese de meslekten haksız olarak çıkarılmasıyla aynı hukuki sonucu doğuran, meslekten çıkarılması kararının devamı niteliğinde bir karar olduğu, idare hukukunda geçerli olan zincir işlem teorisinden yola çıkılarak ilgili kararın yargı denetimine tabi tutulması gerektiği, dava konusu göreve başlatmama işleminin bir önceki işlem olan meslekten çıkarma işlemi ile bağlantılı, bu işlemin devamı niteliğinde ve tamamıyla aynı hukuki sonuçları doğurduğu ve yargı denetimine açık olan bir önceki kararın devamı niteliğinde olduğundan davanın esasına girilmesi gerektiği, aksinin kabulü halinde davalı idarenin elinde yargı kararlarını gerekçe dahi göstermeksizin yok sayan ve yargı denetimi dışında kalan bir karar hakkı olacağı, hakkında verilen meslekten çıkarma kararının Danıştay 5. Daire Başkanlığının 2017/5276 E., 2023/6306 K. sayılı kararı ile iptal edildiği, şahsının göreve iade kararı sonrasında, kendi isteğiyle emekli olması gerekçe gösterilerek göreve başlatılmaması kararının meslekten çıkarılma kararıyla aynı hukuki mahiyette olup verilen yargı kararını işlevsiz hale getirdiği, kamu görevinden OHAL KHK'ları çıkarılan kişilerin komisyondan veya mahkemeden göreve iade kararı verildikten sonra emeklilik nedeniyle göreve başlatılmamasının hukuka uygun bulunmadığına ilişkin yargı kararlarının ve Devlet Personel Daire Başkanlığı'nın görüşü olduğu, anılan iptal kararının doğal sonucu olarak sanki hiç meslekten çıkarılmamış gibi geriye dönük haklarının kendisine verilmesi ve mesleğe başlatılması gerektiği, haksız ve hukuksuz şekilde meslekten çıkarılmasına sebep olan meslekten çıkarma kararından sonra kendisi ve ailesinin geçimini sağlayabilmek adına, istememesine rağmen emeklilik imkanlarından faydalanmak zorunda bırakılmasının ve bu hakkı kullanmak zorunda kalmasına dayanılarak mahkeme kararıyla elde ettiği haklarının verilmemesinin hukuka aykırı olduğu, bu şekilde Anayasal haklarının ihlal edildiği, kamu görevinden çıkarıldıktan sonra emekli olan ve meslekten çıkarma işleminin iptali kararı sonrası, emekliliği iptal edilerek sanki hiç emekli olmamış gibi göreve başlatılan ve meslekten çıkarılması nedeniyle uğranılan tüm maddi zararları giderilen savcı ve hakimlerin bulunduğu, ilgili iptal kararına rağmen göreve başlatılmamasının mahkeme kararının ve hatta Türk yargısının adeta yok sayılması sonucu doğurduğu, Anayasa'nın 2. maddesindeki hukuk devleti ilkesinin ihlal edildiği ileri sürülmektedir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Dava dilekçesinin, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Hüküm veren Danıştay Beşinci Dairesince 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca işin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: İLGİLİ MEVZUAT: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Aynı dilekçe ile dava açılabilecek haller" başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasında, her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılacağı, ancak aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile de dava açılabileceği; 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (g) bendinde, dava dilekçeleri üzerinde 5. madde hükümlerine uygun olup olmadıkları yönünden ilk inceleme yapılacağı; 14. maddesinin altıncı fıkrasında yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15. madde hükmü uygulanacağı; 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde, 14. maddenin 3/g bendinde yazılı halde otuz gün içinde 5. maddeye uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği belirtilmiştir. Aynı Kanunu'nun 12. maddesine ise, ilgililer haklarını ihlal eden bir idari işlem dolayısıyla Danıştaya ve idare ve vergi mahkemelerine doğrudan doğruya tam yargı davası veya iptal ve tam yargı davalarını birlikte açabilecekleri gibi ilk önce iptal davası açarak bu davanın karara bağlanması üzerine, bu husustaki kararın veya kanun yollarına başvurulması halinde verilecek kararın tebliği veya bir işlemin icrası sebebiyle doğan zararlardan dolayı icra tarihinden itibaren dava süresi içinde tam yargı davası açabilecekleri hükmü getirilmiştir. MADDİ OLAY : Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin yine aynı Kurulun 29/11/2016 tarih ve 2016/434 sayılı kararının Danıştay 5. Dairesinin 17/05/2023 tarih ve E:2017/5276, K:2023/6306 sayılı kararı ile iptaline karar verilmesi nedeniyle "...Hakimler ve Savcılar (Yüksek) Kurulu Genel Kurulunun … tarihli ve … sayılı kararı ile kesinleşen, … tarihli ve … sayılı meslekten çıkarma kararının adı geçen yönünden kaldırılmasına, ancak ilgilinin meslekten çıkarılmasına dair karardan sonra isteğe bağlı olarak emekli olduğu anlaşıldığından göreve iadesi konusunda karar verilmesine yer olmadığına..." ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun … tarih ve K:… sayılı kararı ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin … tarih ve K:… kararının iptali ile göreve başlatılması, meslekten çıkarma kararı ve yeniden göreve başlatmama nedeniyle yoksun kalınan tüm maddi ve manevi haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle tek dilekçe ile dava açıldığı anlaşılmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dava dilekçesinin incelenmesinden, davacının, hem Danıştay'ın iptal kararı sonrasında 2577 sayılı Kanun'un 12. maddesi kapsamında talep ettiği maddi ve manevi hakların hem de iptal kararı üzerine yeniden göreve başlatılması yolundaki başvurusunun reddi ile bu işlemden dolayı talep ettiği maddi ve manevi hakların aynı maddi ve hukuki nedenlerden kaynaklanmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, meslekten çıkarma kararı nedeniyle uğranılan maddi ve manevi hakların ödenmesi istemi için ayrı (iptal kararı üzerine olduğu için 12. madde kapsamında bulunan), göreve başlatılmama kararı ile bu karar nedeniyle uğranıldığı iddia olunan maddi ve manevi hakların ödenmesi için ayrı dava açılması gerekirken, tek dilekçe ile dava açılmasında 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesi hükmüne uyarlık bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle, 1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 5. maddesinin birinci fıkrasına uygun olmayan DAVA DİLEKÇESİNİN, aynı Kanun'un 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi gereğince bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (30) gün içinde 5. maddeye uygun şekilde ayrı ayrı dava açılmak üzere REDDİNE, 2. Aşağıda dökümü yapılan … TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 3. Kullanılmayan … TL YD harcının ve posta gideri avansından artan tutarın istemi halinde davacıya iadesine, 4. Davanın yenilenmesi halinde yeniden harç alınmasına, 5. 2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin 5. fıkrası uyarınca, yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlık yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hususunun davacıya bildirilmesine, 03/06/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.