Danıştay Kararı · E. 2024/2003 · K. 2024/4432

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2024/2003 E.  ,  2024/4432 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/2003 Karar No:2024/4432 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1. ... Başkanlığı (E-Tebligat) VEKİLİ : Av. ... 2. ... Yönetim Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca Emlak Yönetim Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. aracılığıyla ... tarihlerinde açık artırma usulü ile gerçekleştirilen ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan taşınmazın satışına ilişkin ihalede en yüksek üçüncü teklifi sunan davacı tarafından şartnameden doğan yükümlülükler yerine getirilmeyerek sözleşme imzalamadığından bahisle 100.000,00-TL tutarındaki katılım teminatının Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından irat kaydedilmesine ilişkin işlemin, söz konusu teminatın Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca irat kaydedileceğinin davacıya bildirilmesine ilişkin Emlak Yönetim Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin ve davacı tarafından yatırılan teminat tutarın iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Emlak Yönetim Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ve 100.000,00-TL tutarındaki teminatın ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, Dairemizin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile yetki yönünden bozulması üzerine, bozma kararına uyularak... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla davanın yetki yönünden reddine, dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi üzerine, ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; ... Lot numaralı taşınmaz ile ... Lot numaralı taşınmazın inter-conncet (birleştirilmiş) teklif ile ... Lot numarasıyla ve % 10 fazla bedel üzerinden teklife sunulduğu, ... Lot numarası ile teklif veren her iki katılımcı yükümlülüklerini yerine getirmediğinden katılım teminatlarının irat kaydedildiği, ... Lot numarası ile alıcı çıkmaması üzerine inter-connect (birleştirilmiş) teklifin tekrar ... ve ... Lot numaralarına ayrıldığı, açık artırmaya ... Bayrak numarası ile katılan davacının, teklif verdiği ... Lot numarasında en yüksek teklifi veren üçüncü kişi olduğunun incelenen CD görüntülerinden sabit olduğu, dolayısıyla yükümlülüklerini yerine getirerek söz konusu taşınmazı teklif ettiği bedel üzerinden satın almadığından 100.000,00-TL tutarındaki katılım teminatının irat kaydedilmesinde ve bu itibarla dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, teklifinin ilk üç sırada yer almadığı, 5. sırada yer aldığı, dolayısıyla teminatının irat kaydedilemeyeceği, davalı idarece inter-connect tekliflerin yok sayıldığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davalı idare tarafından, inter-connect usulü ile satışa sunulan taşınmazlar yönünden tekil satış aşamasında en yüksek teklifi veren kişi-kişilerin hak ve yükümlülüklerinin sona ermediği, davacının ... lot numaralı ihaleye katıldığı ve söz konusu taşınmazın satışında en yüksek 3. teklifi verdiği, ... lot numaralı taşınmazın ... lot numaralı taşınmaz ile inter-connect usulüyle satışa sunulması için oluşturulan ... numaralı lotun tamamen başka bir lot olduğu ve davacının buna katılmadığı, her lot için verilen teklifler ayrı ayrı değerlendirildiğinden her lot için en yüksek 3 teklifi veren katılımcıların yükümlülüklerini yerine getirmesi gerektiği, ... lot için teklif sunan kişiler yükümlülüklerini yerine getirmediğinden taşınmazın tekil satışına teklif sunan ve hak ve yükümlülükleri devam eden kişilere imkan tanındığı, davacı yükümlülüklerini yerine getirmediğinden dava konusu işlemlerin tesis edildiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile duruşma yapılmadan verilen Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: USUL YÖNÜNDEN: Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkının temel unsurlarından biri de Anayasa'nın 141. maddesinde düzenlenen "yargılamanın açık ve duruşmalı" yapılması ilkesidir. Yargılamanın açıklığı ilkesinin amacı, yargısal mekanizmanın işleyişini kamu denetimine açarak yargılama faaliyetinin saydamlığını güvence altına almak ve yargılamada keyfiliği önlemektir. Bu yönüyle, hukuk devletini gerçekleştirmenin en önemli araçlarından biridir. Adil yargılanma hakkının düzenlendiği Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesindeki "aleni yargılamanın" varlığı, zorunlu olarak "sözlü yargılama" hakkını da içerir. Bununla birlikte, bu hak mutlak olmayıp 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda idari yargılamanın özellikleri gözetilerek öngörülen duruşmaya ilişkin kurallar çerçevesinde değerlendirme yapılmalıdır. 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrasında, "Danıştay ile idare ve vergi mahkemelerinde açılan iptal ve yirmibeşbin Türk Lirasını aşan tam yargı davaları ile tarh edilen vergi, resim ve harçlarla benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezaları toplamı yirmibeşbin Türk Lirasını aşan vergi davalarında, taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır." düzenlemesine yer verilmiştir. İdare Mahkemesince, dava dilekçesinde istemde bulunulmasına rağmen uyuşmazlık konusu miktarın tek hakimle görülme sınırında kaldığı gerekçesiyle duruşma yapılmaksızın karar verilmiş ise de 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinde iptal davaları bakımından duruşma yapılması için belirli bir miktar sınırının öngörülmediği, bakılan uyuşmazlığın da iptal istemini de barındıran, iptal ve tam yargı davasının birlikte açıldığı bir dava niteliğinde olduğu gözetildiğinde, taraflardan birinin istemi halinde duruşma yapıldıktan sonra karar verilmesi gerektiği açıktır. Bu durumda Mahkemece davacının duruşma istemi göz önünde bulundurulmadan karar verilmesi, 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinin açık ve emredici kuralına aykırı olduğundan, duruşma yapılmaksızın davanın reddi yolunda verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır. Öte yandan, bozma kararı üzerine yeniden karar verileceğinden, davacının ve davalının esasa ilişkin temyiz iddialarının bu aşamada incelenmesine gerek bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin kabulüne; 2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesi uyarınca... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 4. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 01/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.