Danıştay Kararı · E. 2024/2552 · K. 2024/4086

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2024/2552 E.  ,  2024/4086 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2024/2552 Karar No : 2024/4086 DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... Başkanlığı VEKİLİ : Av. E... DAVANIN KONUSU : 1- 26/12/2014 tarih ve 29217 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Turist Rehberliği Yönetmeliği'nin 27. maddesinin üçüncü fıkrası ve, 2- Davacının dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men edilmesine ilişkin Turist Rehberleri Birliği'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemidir. DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından; 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu'nda, rehberlik mesleği faaliyetinin Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına ve yabancı uyruklu turistlere bilgi vermek olarak tanımlandığı, Türkiye Cumhuriyeti Devletinin taraf olduğu uluslararası sözleşmeler ve Anayasamızın 27. maddesi ile “bilim ve sanatı yayma, öğrenme ve öğretme hakkının” herkese tanınarak, Anayasa’da belirlenen istisnalar kapsamında güvence altına alındığı, rehberlik faaliyeti sırasında icra edilen “bilgi verme” eyleminin özel ders verme niteliğinde olmasına karşın, 6326 sayılı Kanun’un ilgili hükümlerinin arkeolog, mimar, sanat tarihçisi ve sanatçıların, öğretmen ve öğretim görevlilerinin müze ve ören yerlerinde kendi öğrencilerine dahi bilgi vermesine engel olduğu, iptali istenen disiplin kurulu kararının 6326 sayılı Kanun’un 5/1-c/6 “Kanuni istisnalar saklı olmak üzere mesleğin çalışma kartı alınmadan veya çalışma kartında belirtilen dil veya diller dışında icra edilmesi” hükmüne dayandırıldığı, 6326 sayılı Kanun’da rehberlere her yıl yeni bir çalışma kartı düzenlenmesi gerektiği hükmüne yer verilmediği, anılan Kanun’da çalışma kartı verilmesinin herhangi bir ücrete tabi tutulmadığı, ancak davalı İdare tarafından gelir elde edebilmek amacıyla her yıl çalışma kartlarının ücret ödenerek yenilenmesini öngören iptal talebine konu Yönetmelik hükmünü yürürlüğe koyduğu, Kanunda yer almayan yükümlülüklerin Yönetmelik hükmü ile yürürlüğe konulmasının Anayasa’nın 124. maddesine aykırı olduğu, 2018 yılı çalışma kartı başvurusunun Kanuna aykırı olarak tahsil edilen harcı ile birlikte yatırıldığı, ancak Oda aidatını maddi sorunları nedeniyle ödeyemediği gerekçesi ile anılan kartın kendisine verilmediği, aidatların ödenmemesi durumunda İdarenin bunu icra yoluyla tahsil edebileceği, Kanun’da öngörülmeyen bir müeyyide uygulayarak meslekten geçici men disiplin cezası veremeyeceği, bu nedenle şahsının eylemsiz turist rehberi olduğu iddiasının da gerçekleri yansıtmadığı, üye aidatının ödenmemesi ile çalışma kartı harcı başvurusu arasında hiçbir illiyet bağı bulunmadığı belirtilerek, Turist Rehberliği Yönetmeliği'nin 27. maddesinin üçüncü fıkrası ile dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men disiplin cezasının iptali istenilmiştir. DAVALININ SAVUNMASI : Davalı Turist Rehberleri Birliği tarafından; usulen davanın öncelikle süre nedeniyle reddi gerektiği, esas bakımından ise, iptali istenen Yönetmelik hükmünün yasa ve Anayasa’ya aykırı olduğu iddiasının mesnetsiz olduğu, çalışma kartı alınmadan turist rehberliği mesleğinin icra edilmesinin 6326 sayılı Kanun’un 5. maddesinde disiplin cezası gerektiren eylemler arasında sayıldığı, 6326 sayılı Kanun’un 4. maddesinin üçüncü fıkrasında “Eylemli ve eylemsiz turist rehberlerinin ad, soyad ve sicil numaraları ilgili birliğin resmî internet sitesinde yayınlanır. Meslek sadece eylemli turist rehberleri tarafından icra edilebilir. Eylemli turist rehberi olabilmek için bir yıl süreyle geçerli olan çalışma kartının alınması zorunludur. Odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olanlara çalışma kartı verilmez. Çalışma kartı almayan veya eylemsiz turist rehberi olarak kalmak üzere yazılı beyanda bulunan turist rehberleri eylemsiz turist rehberi olarak sicile işlenir. Eylemsiz turist rehberleri, meslek kuruluşları organlarının seçimlerinde oy kullanamaz ve bu organlarda görev alamazlar. Aralıksız sekiz yıl süreyle eylemsiz turist rehberi olarak kalanların eylemli turist rehberi olabilmeleri için, Bakanlık tarafından yapılan sınava katılarak başarılı olmaları gerekir” hükmüne yer verildiği, 6326 sayılı Kanun’un “mesleğin korunması” başlıklı 7. maddesinde açıkça eylemsiz turist rehberlerine uygulanacak idari para cezalarından söz edildiği ve turist rehberlği ile ilgili olarak Kanun’da öngörülen her türlü denetimin, Yönetmelikle belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Bakanlık veya meslek kuruluşları tarafından yapılacağı, çalışma kartı olmadan meslek icra etmeye çalışan davacı hakkında tesis edilen işlemin usul ve yasaya uygun olduğu ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Dava konusu istemin 26/12/2014 tarih ve 29217 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Turist Rehberliği Yönetmeliği'nin 27. maddesinin üçüncü fıkrasının iptali istemi yönünden reddi; davacının dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men edilmesine ilişkin Turist Rehberleri Birliği'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemi yönünden kabulü gerektiği düşünülmektedir. DANIŞTAY SAVCISI : ... DÜŞÜNCESİ : Dava, 26/12/2014 tarih ve 29217 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Turist Rehberliği Yönetmeliği’nin 27. maddesinin 3. fıkrasının ve davacının dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men edilmesine ilişkin Turist Rehberleri Birliği’nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır. Anayasanın 124. maddesinde, Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilecekleri hükme bağlanmıştır. Normlar hiyerarşisinde yasalardan sonra gelen yönetmelikler bir yasa hükmüne dayalı olarak hazırlanır ve yasa hükümlerine açıklık getirilmesi suretiyle bu yasa hükümlerinin uygulamaya geçirilmesi amaçlanır. Yasa koyucu düzenleyeceği konularda genel prensipleri belirler ve bunun uygulanmasını yürütmeye bir başka ifadeyle idarelere bırakır. Ancak, idarelerin yönetmelik düzenleme yetkisi yasama organının çizdiği sınırlar içinde, başta Anayasa olmak üzere, Kanun, Tüzük gibi üst hukuk normlarına aykırı olmamak kayıt ve şartına bağlı olarak gerçekleşebilir. 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu’nun 2/c maddesinde, “Çalışma kartı”; Eylemli turist rehberlerine, kayıtlı oldukları oda tarafından bir yıl süreyle geçerli olmak üzere mesleği fiilen icra edebileceklerine ilişkin olarak verilen izin belgesini, 2/ç maddesinde, “Eylemli turist rehberi” ; Çalışma kartı sahibi olup fiilen turist rehberliği hizmeti sunma hak ve yetkisine sahip turist rehberini, şeklinde tanımlanmıştır. 6326 sayılı Kanun’un 4. maddesinin 3. fıkrasında, eylemli turist rehberi olabilmek için bir yıl süreyle geçerli olan çalışma kartının alınmasının zorunlu olduğu, odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olanlara çalışma kartı verilmeyeceği, 5/1/c/6. maddesinde, kanuni istisnalar saklı olmak üzere mesleğin çalışma kartı alınmadan veya çalışma kartında belirtilen dil veya diller dışında icra edilmesi halinde meslekten geçici men cezası verileceği, hüküm altına alınmıştır. 6326 sayılı Kanun’un 12. maddesinde yer alan “...meslek kuruluşlarının görüşü alınarak Bakanlık tarafından yürürlüğe konulan...” ibaresinin Anayasa Mahkemesinin 10/01/2013 tarih ve E:2012/95, K:2013/9 sayılı kararı ile iptal edilmesi üzerine, 26/12/2014 tarih ve 29217 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Turist Rehberliği Meslek Yönetmeliğinin 27. maddesinin dava konusu edilen 3. fıkrasında, çalışma kartının, Birlik yönetim kurulu tarafından, kimlik bilgilerini içerecek, üzerinde fotoğraf ve kayıt numarası bulunacak şekilde hazırlanacağı, onaylanacağı ve Aralık ayı sonuna kadar teslim edileceği, odaların, bir yıl süre ile geçerli olacak çalışma kartlarını, takip eden yılın Ocak ayı içerisinde turist rehberlerine teslim edeceği,çalışma kartı almak isteyen turist rehberlerinin Kasım ayı içinde odalara müracaat etmek zorunda olduğu, 45. maddenin 1. fıkrasının (ç) bendinde ise kanuni istisnalar saklı olmak üzere mesleğin çalışma kartı alınmadan icra edilmesi halinde, dört aydan altı aya kadar, meslekten geçici men cezası verileceği kurala bağlanmıştır. Bu durumda, Yönetmeliğin dava konusu edilen 27. maddesinin 3. fıkrasında, 6326 sayılı Kanun’un yukarıda belirtilen maddelerine aykırılık görülmemiştir. Dolayısıyla da, çalışma kartı almaksızın mesleğini fiilen icra eden davacıya disiplin cezası verilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ: 26/12/2014 tarih ve 29217 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Turist Rehberliği Yönetmeliği'nin 27. maddesinin üçüncü fıkrası: "Çalışma kartı, Birlik yönetim kurulu tarafından, kimlik bilgilerini içerecek, üzerinde fotoğraf ve kayıt numarası bulunacak şekilde hazırlanır, onaylanır ve Aralık ayı sonuna kadar odalara teslim edilir. Odalar, bir yıl süre ile geçerli olacak çalışma kartlarını, takip eden yılın Ocak ayı içerisinde eylemli turist rehberlerine teslim eder. Çalışma kartı almak isteyen turist rehberleri Kasım ayı içinde odalara müracaat etmek zorundadırlar. Ancak ilk başvurularda veya eylemsiz turist rehberliğinden eylemli turist rehberliğine geçiş başvurularında çalışma kartı bu fıkradaki süreler aranmaksızın düzenlenir. Bu hallerde çalışma kartı, ait olduğu yılı takip eden yılın Ocak ayı sonuna kadar geçerlidir." düzenlemesi ve davacının dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men edilmesine ilişkin Turist Rehberleri Birliği'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır. Dairemizin 28/03/2023 tarih ve E:2023/2817, K:2023/3042 sayılı kararıyla; posta ücretindeki eksikliğin süresinde tamamlanarak dosyanın işleme konulmasının talep edilmediğinin görüldüğü gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdarî Dava Daireleri Kurulu'nun 11/12/2023 tarih ve E:2023/2817, K:2023/3042 sayılı kararı ile; posta ücreti eksikliğinin tamamlanmasının istenilmesine yönelik yazının tebliği üzerine eksikliğin tamamlandığına ilişkin dava dosyasına bildirimde bulunulmamış ise de, davaya devam edilmesi konusundaki iradeyi ortaya koyacak şekilde ve süresi içerisinde, dosya numarası da belirtilerek eksik posta ücretinin ödendiği anlaşıldığından, davanın açılmamış sayılması yolunda verilen Daire kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin birinci fıkrasında; Danıştay Dava Daireleri kararlarına karşı Danıştay'da temyiz yoluna başvurulabileceği, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinde İdari Dava Daireleri Kurulunca idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararların temyizen inceleneceği, 2577 sayılı Kanun'un 49. Maddesinin dördüncü fıkrasında da; idare mahkemelerinin bozmaya uymayarak eski kararında ısrar edebileceği öngörülürken, Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kurulları kararlarına uyulmasının zorunlu olduğu belirtilerek, Danıştay dava dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların temyizen bozulması halinde ısrar olanağı tanınmamıştır. Bu nedenle, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir. İNCELEME VE GEREKÇE: USUL YÖNÜNDEN : Davalı İdarenin usule yönelik itirazları yerinde görülmeyerek esasın incelenmesine geçildi. ESAS YÖNÜNDEN: İlgili Mevzuat: Anayasa'nın "Yönetmelikler" başlıklı 124. maddesinin birinci fıkrasında; "Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler."; "Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları" başlıklı 135. maddesinin birinci fıkrasında; "Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve üst kuruluşları; belli bir mesleğe mensup olanların müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlere uygun olarak gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarının birbirleri ile ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hakim kılmak üzere meslek disiplini ve ahlakını korumak maksadı ile kanunla kurulan ve organları kendi üyeleri tarafından kanunda gösterilen usullere göre yargı gözetimi altında, gizli oyla seçilen kamu tüzelkişilikleridir." hükümlerine yer verilmiştir. 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 2. maddesi; "... c) Çalışma kartı: Eylemli turist rehberlerine, kayıtlı oldukları oda tarafından bir yıl süreyle geçerli olmak üzere mesleği fiilen icra edebileceklerine ilişkin olarak verilen izin belgesini, ç) Eylemli turist rehberi: Çalışma kartı sahibi olup fiilen turist rehberliği hizmeti sunma hak ve yetkisine sahip turist rehberini, d) Eylemsiz turist rehberi: Ruhsatname sahibi olup çalışma kartı olmayan turist rehberini, ... ifade eder.", "Mesleğin icrası, odaya üyelik ve meslek sicilleri" başlıklı 4. maddesinin üçüncü fıkrası; " Eylemli ve eylemsiz turist rehberlerinin ad, soyad ve sicil numaraları ilgili birliğin resmî internet sitesinde yayınlanır. Meslek sadece eylemli turist rehberleri tarafından icra edilebilir. Eylemli turist rehberi olabilmek için bir yıl süreyle geçerli olan çalışma kartının alınması zorunludur. Odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olanlara çalışma kartı verilmez. Çalışma kartı almayan veya eylemsiz turist rehberi olarak kalmak üzere yazılı beyanda bulunan turist rehberleri eylemsiz turist rehberi olarak sicile işlenir. Eylemsiz turist rehberleri, meslek kuruluşları organlarının seçimlerinde oy kullanamaz ve bu organlarda görev alamazlar. Aralıksız sekiz yıl süreyle eylemsiz turist rehberi olarak kalanların eylemli turist rehberi olabilmeleri için, Bakanlık tarafından yapılan sınava katılarak başarılı olmaları gerekir." aynı maddenin dördüncü fıkrası; "Eylemli turist rehberlerinin ödeyecekleri aidat, onaltıyaşını doldurmuş olanlar için belirlenen aylık asgari ücretin brüt tutarının yüzde yirmisinden fazla olamaz. Eylemsiz turist rehberleri, eylemli turist rehberlerinin ödediği aidatın beşte biri oranında aidat öder. Turist rehberleri ilgili birlik tarafından yıllık olarak belirlenen oda aidatını iki eşit taksit hâlinde üyesi bulundukları odaya öderler. Süresi içinde ödenmeyen aidatlar kanuni faizi ile birlikte genel hükümlere göre tahsil edilir. İstisnasız tüm aidat alınmayacak hâller, Birlik tarafından belirlenir." , "Disiplin cezaları ve soruşturma usulü" başlıklı 5/1-c maddesi; " c) Meslekten geçici men cezası; turist rehberinin mesleği icra etmesinin bir aydan bir yıla kadar yasaklanmasıdır. Meslekten geçici men cezası aşağıdaki hâllerde verilir: ... 6) Kanuni istisnalar saklı olmak üzere mesleğin çalışma kartı alınmadan veya çalışma kartında belirtilen dil veya diller dışında icra edilmesi...", "Yönetmelik" başlıklı 12. maddesinin birinci fıkrası; "Turist rehberliği niteliğindeki hizmet, faaliyet ve bunlara yönelik sözleşmeler, turist rehberlerinin disiplin, sicil ve çalışma kartlarına ilişkin hususlar ile meslekte uzmanlığa yönelik kurs, seminer ve eğitim programları birlik tarafından çıkarılan yönetmelik ile düzenlenir." hükmünü haizdir. 26/12/2014 tarih ve 29217 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Turist Rehberliği Yönetmeliği'nin "Çalışma kartı alma zorunluluğu" başlıklı 27. maddesinde; "(1) Çalışma kartı, Bakanlık tarafından ruhsatname verilmiş turist rehberlerine, müracaatları halinde Birlik tarafından basılan ve kayıtlı oldukları oda tarafından bir yıl süreyle geçerli olmak üzere verilen izin belgesidir. Çalışma kartı alan turist rehberleri eylemli turist rehberidir ve mesleği fiilen icra edebilir. (2) Odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olan turist rehberlerine çalışma kartı verilmez. (3) Çalışma kartı, Birlik yönetim kurulu tarafından, kimlik bilgilerini içerecek, üzerinde fotoğraf ve kayıt numarası bulunacak şekilde hazırlanır, onaylanır ve Aralık ayı sonuna kadar odalara teslim edilir. Odalar, bir yıl süre ile geçerli olacak çalışma kartlarını, takip eden yılın Ocak ayı içerisinde eylemli turist rehberlerine teslim eder. Çalışma kartıalmak isteyen turist rehberleri Kasım ayı içinde odalara müracaat etmek zorundadırlar. Ancak ilk başvurularda veya eylemsiz turist rehberliğinden eylemli turist rehberliğine geçiş başvurularında çalışma kartı bu fıkradaki süreler aranmaksızın düzenlenir. Bu hallerde çalışma kartı,ait olduğu yılı takip eden yılın Ocak ayısonuna kadar geçerlidir.", "Turist rehberliği hizmetinin denetimi" başlıklı 41. maddesinin dördüncü fıkrasında; "Denetim sırasında geçerli çalışma kartı, tur programı, sözleşme örneği, çalışma kartında belirtilen dil veya dillerde, bölgesi dâhilinde hizmet verilip verilmediği, turist rehberliği hizmetinin Kanuna, bu Yönetmeliğe, meslek etik ilkeleri ile Bakanlığın kültür ve turizm politikalarına uygun sunulup sunulmadığı incelenir. Denetimlerde tespit edilen konular düzenlenecek tutanak ile belirlenir ve denetim elemanları tarafından imzalanır.", "Disiplin soruşturmasına ilişkin usul ve esaslar" başlıklı 43. maddesinin ikinci fıkrasında; "Turist rehberleri hakkında yapılacak disiplin soruşturmasında aşağıda belirtilen usul ve esaslar uygulanır: a) Disiplin soruşturması açılması amacıyla yapılan kişisel başvurularda posta bedeli başvuru sahibinden alınır. Bakanlık, Birlik ve Birlik mensubu odalardan gelen kendi namlarına başvurular ile denetim tutanakları bu bedelden muaftırlar. b) Turist rehberliği faaliyetini icra ederken uyarma ve kınama cezasını gerektiren hallerde bulunduğu tespit edilen turist rehberine, Birlik disiplin kurulu tarafından, varsa delilleriyle birlikte yazılı savunmada bulunması için on beş gün süre verildiği, aksi takdirde savunma hakkından vazgeçmiş sayılacağı bildirilir. Savunma süresinin bittiğinin veya savunmanın verildiğinin tespitini takiben Birlik disiplin kurulu, denetleme raporunu, varsa diğer delilleri, ifade tutanaklarını, verilmişse savunmayı en geç altı ay içinde inceler ve karara bağlar. c) Meslekten men ve çıkarma cezasını gerektiren bir fiil veya halin tespit edilmesi durumunda, Disiplin kurulu, ilk toplantısında durumu inceleyerek soruşturma gerekip gerekmediği konusunda karar alır. Soruşturma açılmasının reddine karar verilmesi halinde alınan karar müracaat makamı, kişi ve kuruluşlara bildirilir. Soruşturma açılmasına karar verildiği hallerde, Disiplin kurulu bir soruşturmacı belirleyebilir veya soruşturmayı kurul olarak gerçekleştirebilir. ç) Meslekten men ve çıkarma cezasını gerektiren hallerde bulunduğu tespit edilen turist rehberine, disiplin kurulu veya soruşturmacı tarafından, varsa delilleriyle birlikte yazılı savunmada bulunması için onbeş gün süre verildiği, aksi takdirde savunma hakkından vazgeçmiş sayılacağı bildirilir. Disiplin kurulu veya soruşturmacı, savunma isteme yazısını, soruşturma açılmasına karar verildiği ya da kendisine görevin tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ilgiliye bildirir. Savunma talep yazısı ekinde, soruşturma konusu ile ilgili ve gizlilik kaydı taşımayan belge örnekleri de verilir.", "Meslekten geçici men cezası" başlıklı 45/ç bendinde; kanuni istisnalar saklı olmak üzere mesleğin çalışma kartı alınmadan icra edilmesi halinde, dört aydan altı aya kadar meslekten geçici men cezası verileceği düzenlemesine yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dava konusu edilen Turist Rehberliği Yönetmeliği'nin 27. maddesinin üçüncü fıkrasının iptali istemi yönünden; Yukarıda anılan mevzuat hükümleri kapsamında, turist rehberliği niteliğindeki hizmet, faaliyet ve bunlara yönelik sözleşmeler, turist rehberlerinin disiplin, sicil ve çalışma kartlarına ilişkin hususlar ile meslekte uzmanlığa yönelik kurs, seminer ve eğitim programlarının Birlik tarafından çıkarılacak yönetmelik ile düzenleneceği açıktır. Anayasa'ya göre, idarenin, düzenleme yetkisini kanunlar çerçevesinde ve kanunlara uygun olarak kullanması gereklidir. Bu çerçevede kanunun öngördüğü düzenleme yetkisinin yine kanunda belirtildiği gibi kullanılması, başka bir ifade ile bir konunun yönetmelikle düzenlenmesinin öngörülmesi halinde düzenlemenin yönetmelikle yapılması zorunludur. Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlığa bakıldığında, davalı idarenin dava konusu alandaki düzenleme yetkisinin ve bu yetkinin hukuka uygun olarak kullanılıp kullanılmadığının irdelenmesi gerekmektedir. 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu'nun ilgili maddelerinde çalışma kartının tanımı yapıldıktan sonra ruhsat sahibi rehberlerden sadece çalışma kartı sahibi olanların eylemli turist rehberi olarak rehberlik mesleğini fiilen icra edebilecekleri hükme bağlanmıştır. Anılan Kanun'un Yönetmelik ile düzenlenebilecek hususların belirlendiği 12. maddesinde ise çalışma kartlarına ilişkin hususların Yönetmelikle düzenleneceği açıkça belirtilmiştir. 6326 sayılı Kanun'un açık düzenlenmesi gereği İdareye verilen yetki ve görev kapsamında getirilen iptale konu düzenleme ile çalışma kartlarında bulunması gerekli hususlar (fotoğraf, kimlik bilgisi , vb.) ile çalışma kartlarına başvuru, teslim zamanı ve bu konuya ilişkin süreçlerin düzenlendiği görülmektedir. Bu itibarla, mesleğin icrasına yönelik dava konusu düzenlemede üst hukuk normlarına, kamu yararına ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmamaktadır. Turist Rehberleri Birliği Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile "rehberlik dili dışında ve çalışma kartı olmaksızın rehberlik mesleğini icra ettiği" gerekçesiyle davacıya verilen dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men cezasının iptali istemi yönünden: Olayda, 2017 yılı çalışma kartına sahip eylemli turist rehberi olan davacının 2018 yılı çalışma kartı için mevzuat uyarınca harcını yatırmak suretiyle Kasım 2017'de başvuruda bulunduğu, ancak Oda aidatını ödemediği ve bu kapsamda 6326 sayılı Kanun 4. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "…Odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olanlara çalışma kartı verilmez..." hükmü gereğince kendisine çalışma kartı verilmediği ve eylemsiz turist rehberi olarak nitelendirildiği, 05/03/2018 tarihinde Topkapı Sarayında yapılan denetimde ise eylemsiz iken çalışma kartı olmadan rehberlik faaliyetinde bulunduğu gerekçesi ile Tutanak tutulduğu, akabinde dava konusu cezai işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır. Uyuşmazlıkta, davacının çalışma kartı için gerekli harcı yatırarak süresinde davalı İdareye başvurduğu hususunda bir tereddüt bulunmamaktadır. Davalı idare, davacının Oda aidatını ödememesi durumunu, odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere çalışma kartı verilmez hükmü kapsamında değerlendirerek davacıya çalışma kartı vermemiş ve akabinde davacıya çalışma kartı olmadan eylemli turist rehberliği faaliyetinde bulunduğu gerekçesi ile 4 ay meslekten geçici men cezası vermiştir. 6326 sayılı Kanun'un 4. maddesinde süresi içinde ödenmeyen aidatların kanuni faizi ile birlikte genel hükümlere göre tahsil edileceği hükme bağlandığından, oda aidatlarının ödenmemesi halinin odaya karşı yükümlülüklerin yerine getirilmemesi kapsamında değerlendirilerek çalışma kartı verilmemesi müeyyidesine bağlanması Kanun'un özünden uzaklaşacak şekilde genişletici yoruma tabi tutulması anlamına gelecektir. Bu itibarla; harcını ödeyerek süresi içinde çalışma kartı başvurusunda bulunmasına karşın Oda aidatını ödemediği gerekçesi ile davalı İdare tarafından çalışma kartı verilmeyen davacı hakkında, çalışma kartı bulunmadan eylemli rehberlik faaliyetinde bulunduğu gerekçesi ile verilen 4 ay mesleki faaliyetten men cezasında hukuka uygunluk bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Dava konusu Turist Rehberliği Yönetmeliği'nin 27. maddesinin üçüncü fıkrasının iptali istemi yönünden DAVANIN REDDİNE oybirliğiyle, 2. Turist Rehberleri Birliği Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile davacıya verilen dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men cezasının İPTALİNE oyçokluğuyla, 3. Dava sonuç olarak kısmen iptal kısmen ret ile sonuçlandığından aşağıda dökümü yapılan ...-TL yargılama giderinin tarafların haklılık oranlarına göre ...-TL kısmının davacı üzerinde bırakılmasına ve yargılama giderlerinin diğer kısmı olan ...-TL'nin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, 4. Dava sonuç olarak kısmen iptal kısmen ret ile sonuçlandığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, 5. Dava sonuç olarak kısmen iptal kısmen ret ile sonuçlandığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 6. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine, 7. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 03/07/2024 tarihinde karar verildi. KARŞI OY : (X)- Dava, 26/12/2014 tarih ve 29217 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Turist Rehberliği Yönetmeliği’nin 27. maddesinin üçüncü fıkrasının ve davacının dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men edilmesine ilişkin Turist Rehberleri Birliği Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır. Turist Rehberleri Birliği Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile "rehberlik dili dışında ve çalışma kartı olmaksızın rehberlik mesleğini icra ettiği" gerekçesiyle davacıya verilen dört ay süre ile rehberlik mesleği faaliyetinden men cezasının iptali istemi yönünden: Dosyanın incelenmesinden; 2017 yılı çalışma kartına sahip eylemli turist rehberi olan davacının 2018 yılı çalışma kartı için mevzuat uyarınca harcını yatırmak suretiyle Kasım 2017'de başvuruda bulunduğu, ancak Oda aidatını ödemediği ve bu kapsamda 6326 sayılı Kanun 4. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "… Odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olanlara çalışma kartı verilmez..." hükmü gereğince kendisine çalışma kartı verilmediği ve eylemsiz turist rehberi olarak nitelendirildiği, 05/03/2018 tarihinde Topkapı Sarayında yapılan denetimde ise eylemsiz iken çalışma kartı olmadan rehberlik faaliyetinde bulunduğu gerekçesi ile Tutanak tutulduğu, akabinde dava konusu cezai işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır. 6326 sayılı Kanun’un 4. maddesinin üçüncü fıkrasında, eylemli turist rehberi olabilmek için bir yıl süreyle geçerli olan çalışma kartının alınmasının zorunlu olduğu, odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olanlara çalışma kartı verilmeyeceği, 5/1/c/6. maddesinde, kanuni istisnalar saklı olmak üzere mesleğin çalışma kartı alınmadan veya çalışma kartında belirtilen dil veya diller dışında icra edilmesi halinde meslekten geçici men cezası verileceği, hüküm altına alınmıştır. Bu çerçevede; çalışma kartı olmadan eylemli turist rehberliği faaliyetinde bulunduğu hususu tutanak ile kayıt altına alınan davacıya disiplin cezası verilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı görüşüyle aksi yönde oluşan çoğunluk kararına katılmıyoruz.