Danıştay İkinci Dairesi · E. 2024/2665 · K. 2024/4516

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2024/2665 E.  ,  2024/4516 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2024/2665 Karar No : 2024/4516 KARARIN DÜZELTİLMESİNİ İSTEYEN (DAVACI):... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) :... Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN ÖZETİ: ... İdare Mahkemesince verilen... günlü, E:..., K:... sayılı kararın onanmasına ilişkin Danıştay İkinci Dairesinin 18/03/2024 günlü, E:2024/279, K:2024/1733 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun'la değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava Konusu İstem : Dava; ... ili, ... ilçesinde komiser olarak görev yapan davacının, 2015 yılı Merkez Değerlendirme Kurulu Kararı ile liyakat yönünden terfi edemeyeceği yolunda tesis edilen ... günlü işlemin iptali istemiyle açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesince, Danıştay İkinci Dairesinin 04/07/2023 günlü, E:2023/1831 K:2023/3871 sayılı bozma kararına uyularak yeniden yapılan inceleme sonucu verilen temyize konu kararla; 2015 yılı Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Değerlendirme Kurulunda, komiser yardımcısı rütbesinde zorunlu fiili çalışma süresini doldurarak komiserliğe terfi bekleyen 149 personelin durumunun görüşüldüğü, 89 personelin terfi ettirilmesine, davacı hakkında ise liyakat yönünden komiserlik rütbesine "Terfi etmez" kararı verildiği, davacının ve 4 yıllık yükseköğrenimi bulunan "Terfi eder" kararı verilen komiser rütbesindeki personelin durumu incelendiğinde; sözlü sınav puanı davacının puanından düşük 21. sıradaki personelin bekleme süresinde adli ve idari cezasının bulunmadığı, performans puanı davacının performans puanından düşük 44. sıradaki personelin bekleme süresinde cezasının bulunmadığı, aldığı disiplin cezasının davacının aldığı cezadan daha hafif nitelikte olduğu, yazılı sınav notunun ve kurs sonu sınav notunun davacıdan yüksek olduğu, 45. sıradaki personelin performans puanının davacının performans puanından yüksek olduğu, adli para cezasına esas fiilinin davacının disiplin cezasına esas fiilinden daha hafif nitelikte olduğu, 1 tane başarı/ödül belgesinin bulunduğu ve kurs sonu sınav notunun da davacıdan yüksek olduğu, davacının performans puanından daha düşük performans puanı bulunan 131, 133, 134 ve 138. sırada yer alan personelin ise adli/idari cezasının bulunmadığı, 138. sıradaki personelin 1 tane başarı/ödül belgesinin bulunduğu, buna göre, davalı idarenin, ilgili personelin bir üst rütbeye terfi ettirilmesi konusunda takdir yetkisini mevzuatta öngörülen ölçütler gözetilerek terfi işlemlerinin uygulanması sırasında da eşit ve objektif bir uygulama yaptığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir. Daire Kararının Özeti : Davacının temyiz başvurusu üzerine, Danıştay İkinci Dairesinin 18/03/2024 günlü, E:2024/279, K:2024/1733 sayılı kararıyla; temyiz istemi reddedilerek İdare Mahkemesi kararı onanmıştır. KARAR DÜZELTME TALEBİNDE BULUNANIN İDDİALARI : Davacı tarafından; davalı idarenin, emniyet amirlerinin terfi ettirilmesi konusunda takdir yetkisi bulunduğu açık ise de, bu yetkisinin, mevzuatta öngörülen kıdem, sicil, ödül ve takdirnameler, eğitim ve öğrenimle kazanılan bilgi, beceri ve davranışlar ile geçmişte alınmış cezalar, geçirilen ve devam eden soruşturmalar gibi ölçütlerin gözetilerek kullanılması, belirtilen ölçütlerin terfi işlemlerinde uygulanması sırasında da eşit, objektif ve istikrarlı bir uygulamanın sağlanmasının, hukuk devleti ilkesince zorunlu olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davacının karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının onanmasına dair Danıştay İkinci Dairesinin 18/03/2024 günlü, E:2024/279, K:2024/1733 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Komiser olarak görev yapan davacı, 2015 yılı rütbe terfi döneminde ...2 sayılı Merkez Değerlendirme Kurulu kararıyla bir üst rütbeye terfi ettirilmemiştir. Bunun üzerine davacı tarafından terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin iptali istemiyle temyizen bakılmakta olun dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 6638 sayılı Kanun ile değişik "Terfi ve atama" başlıklı 55. maddesinde, "...Rütbelere terfi ettirilecek personelin kurullarda görüşülmesi kıdem sırasına göre, rütbelere terfiler ise bu maddede öngörülen sınav ve eğitim şartı saklı kalmak üzere liyakate göre yapılır." hükmü yer almaktadır. Bu maddeye dayanılarak hazırlanan ve 10/05/2015 günlü, 29351 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik'in 4. maddesinde "liyakat", personelin bir üst rütbedeki görevlerin gereklerini yerine getirebilme niteliği olarak tanımlanmış; "Merkez ve Yüksek Değerlendirme Kurullarının değerlendirme ve karar usulü" başlıklı 20. maddesinde, "(1) Merkez ve Yüksek Değerlendirme Kurulları, terfi edecek personel hakkında; a) Bulunduğu rütbedeki performans değerlendirme, başarı ve üstün başarı belgesi bilgilerini, b) Mesleki bilgi, beceri ve davranışları ile geçmiş hizmetlerini, c) Bulunduğu rütbede, affa uğramış olsa bile, adli mercilerce verilen cezalarını, ç) Bulunduğu rütbede, affa uğramış olsa bile, verilen disiplin cezalarını, d) Hakkında devam etmekte olan soruşturma ve kovuşturma bilgilerini, e) Bu Yönetmelikte belirtilen sınavlar sonucunda elde ettiği başarı durumlarını dikkate alarak belirleyecekleri liyakat koşullarına göre değerlendirerek, edinecekleri kanaate göre oy çokluğu ile karar verirler. (2) Birinci fıkranın (d) bendi kapsamında yapılacak değerlendirmede; soruşturma açılmasına neden olan ihbar ve şikâyetlerin personeli mağdur etmek amacıyla yapıldığı yönünde Kurul üyelerinde kanaat oluşması halinde, yapılan soruşturma ve kovuşturmalar dikkate alınmaz. (3) Liyakatli olduğu değerlendirilen personel hakkında; terfi edeceği rütbede boş kadro bulunması halinde “Terfi eder.”, boş kadro bulunmaması halinde “Kadrosuzluk nedeniyle terfi etmez.” kararı verilir. Bir üst rütbeye terfi etmek için yetersiz görülen personel hakkında ise “Terfi etmez.” kararı verilir." hükmüne; "Kurullara hazırlık ve toplanma zamanı" başlıklı 21. maddesinde ise, "(1) Genel Müdürlük Personel Dairesi Başkanlığı tarafından; a) Yıl içinde terfi edecek polis amirlerinin sicili, adı, soyadı, rütbesi, grubu, bulundukları rütbedeki bekleme süreleri, bulunduğu rütbe ve üst rütbeye terfi tarihleri, performans değerlendirme puanlarının ortalaması, bulunduğu rütbedeki cezaları, başarı ve üstün başarı belgeleri, rütbede değerlendirilmeyecek süre ve sebepleri, yazılı ve sözlü sınav sonuçları, yöneticilik ile ilgili hizmetiçi eğitim başarı durumları ve liyakate esas alınacak diğer bilgi ve belgeler ilgili değerlendirme kuruluna sunulur." hükmüne yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda yer verilen Kanun ve Yönetmelik kurallarının birlikte değerlendirilmesinden; polis amirlerinin üst rütbeye terfi ettirilip ettirilemeyeceği konusundaki temel ölçütün liyakat olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, rütbelere terfi ettirilecek personelden; liyakatli olduğu değerlendirilen personel hakkında kadro bulunması halinde "terfi eder" kararı, kadro bulunmaması halinde "kadrosuzluk nedeniyle terfi etmez" kararı, bir üst rütbeye terfi etmek için liyakat yönünden yeterli görülmeyen personel hakkında ise “terfi etmez” kararı verilmesi gerekmektedir. Personelin liyakat koşullarına göre değerlendirilmelerinde ise; bulunduğu rütbedeki sicil veya performans değerlendirme notunun, başarı ve üstün başarı belgesi bilgilerinin, mesleki bilgi, beceri ve davranışları ile geçmiş hizmetlerinin, bulunduğu rütbede, affa uğramış olsa bile, adli mercilerce verilen cezaları ile disiplin cezalarının, hakkında devam etmekte olan soruşturma ve kovuşturma bilgilerinin ve Yönetmelik'te belirtilen sınavlar sonucunda elde ettiği başarı durumlarının bir bütün halinde dikkate alınması gerekmektedir. Davalı idarenin, ilgili personelin bir üst rütbeye terfi ettirilmesi konusunda takdir yetkisi bulunduğu açık ise de; bu yetkinin, mevzuatta öngörülen ölçütler gözetilerek kullanılması, belirtilen ölçütlerin terfi işlemlerinde uygulanması sırasında da eşit, objektif ve istikrarlı bir uygulamanın sağlanması, hukuk devleti ilkesinin gereğidir. Eşit, objektif ve istikrarlı bir uygulamanın yapılıp yapılmadığının ise, ancak söz konusu ölçütlerin, terfi işlemlerinde nasıl dikkate alındığının idarece açıklanması sonucunda anlaşılabileceği açıktır. Belli bir tarihe kadar bulunduğu rütbedeki zorunlu çalışma süresini tamamlayan ve terfi incelemesine tabi tutulan personelin yer aldığı liste incelendiğinde, davacının 28. sırada bulunduğu, performans puanının (4,57), başarı belge sayısının (0), yazılı sınav notunun (52,50), sözlü sınav notunun (100), kurs sınav notunun (80) olduğu; aynı listede yer alan davacıdan daha düşük performans puanı, ilk sınav notu ve akademi kurs notu olanların terfi ettirildiği, bu haliyle davalı idarece liyakat değerlendirmesinde dikkate alınması gereken ölçütlerin, rütbe terfiine aday davacı yönünden eşit, objektif ve istikrarlı bir şekilde uygulanmadığı anlaşılmaktadır. Öte yandan; İdare Mahkemesince, davacının, bir üst rütbeye liyakat nedeniyle terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin hukuki denetimi yapılırken; tüm liyakat ölçütlerinin bir bütün halinde değerlendirilerek karar verilmesi gerekirken, liyakat ölçütlerinin ayrı ayrı değerlendirilmesi sonucunda verilen kararda hukuki isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU: 1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE, 2. ... İdare Mahkemesince verilen... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA, 3. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 3622 sayılı Kanun ile değişik 3. fıkrası uyarınca ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 02/10/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.