Danıştay Dava Dairesi · E. 2024/2846 · K. 2024/3484

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2024/2846 E.  ,  2024/3484 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2024/2846 Karar No : 2024/3484 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Tarım ve Orman Bakanlığında ... dairesi başkanı olarak görev yapan davacının, Tarım Reformu Genel Müdürlüğü emrine tarım ve orman uzmanı olarak atanmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile yoksun kaldığı özlük ve parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; Davacının, 30/10/2014 tarihinden dava konusu işlemin tesis edildiği tarihe kadar Tarım ve Orman Bakanlığında ... dairesi başkanı olarak görev yaptığı, bu göreve atanmadan önce Bakanlık taşra ve merkez teşkilatında teknisyen ve mühendis olarak çalıştığı, hakkında 06/07/2018 tarihli "soruşturma izni verilmemesi" ve 25/02/2019 tarihli "yazılı olarak dikkatinin çekilmesi" kararları bulunduğu, davacının başkaca herhangi bir disiplin cezasının bulunmadığı, yine dosya kapsamında davacı tarafından, alanıyla ilgili mesleki gelişimine yönelik sertifika ve kurs katılım belgeleri, çeşitli eğitim çalışmalarına katıldığını gösteren belgeler sunulduğunun görüldüğü, tüm bu bilgi ve belgelerin incelenmesiyle, idareye tanınan takdir yetkisinin bu yönde kullanımını gerektirecek nitelikte davacının görevinde başarısızlığına, disiplinsizliğine veya liyakaten yetersiz olduğuna ilişkin herhangi bir durumun olmadığı, dolayısıyla, idarenin somut ve haklı bir sebebe dayandıramadığı dava konusu işlemde sebep ve maksat unsurları yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı, ayrıca 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin ek 18. maddesinin, yalnızca maddede sayılan görevlerden alınan kamu yöneticilerinin atanabileceği kadroları belirlediğinden ve özlük haklarını düzenlediğinden, görevden almaya yasal bir dayanak niteliği taşımadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; Davacının, davalı idarede 03/12/1998 tarihinde ... olarak göreve başladığı, 06/05/2004 tarihinde unvan değişikliğiyle mühendis olarak görev yapmaya devam ettiği, 30/10/2014 tarihinde Tarım ve Orman Bakanlığında ... dairesi başkanlığına atandığı, ... tarih ve ... sayılı dava konusu işlemle ise, daire başkanlığı görevinden alınarak Tarım Reformu Genel Müdürlüğü bünyesine tarım ve orman uzmanı olarak atandığı, olayda, davacının görevde yükselme sınavı sonucunda atama yapılan şef, şube müdürü gibi yönetici kadrolarında görev yapmadığı, mühendis olarak görev yaptığı sırada takdir yetkisi kullanılmak suretiyle daire başkanı kadrosuna atandığı, dolayısıyla kariyer ve liyakat ilkelerine uygun bir şekilde daire başkanlığı kadrosuna atanmadığı görüldüğünden, idarenin kamu hizmetinin gerekleri doğrultusunda personelin görevini değiştirme konusunda sahip olduğu takdir yetkisini dava konusu işlemin tesisi sırasında kamu yararı ve hizmet gerekleri dışında subjektif nedenlerle kullandığına dair dosyada herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığından, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 18. maddesi hükmü uyarınca öğrenim durumu ile önceki kazanımları dikkate alınmak suretiyle tarım ve orman uzmanı kadrosuna atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın kaldırılarak, dava reddine karar verilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 14/12/2023 tarih ve E:2021/17683, K:2023/6032 sayılı kararıyla; Davacının, daire başkanlığı görevinden alınarak tarım ve orman uzmanı kadrosuna atanmasını gerektirecek şekilde hizmeti aksattığı veya başarısız olduğu ya da görevde kalmasında hizmetin yürütülmesi açısından sakınca bulunduğu yönünde hukuken geçerli bir somut bilgi ve belgenin dava dosyasında bulunmadığı anlaşıldığından, davalı idarece takdir yetkisine dayalı olarak tesis edilen dava konusu işlemde kamu yararı ve hizmet gerekleri bakımından hukuka uyarlık; dava konusu işlemin iptaline ilişkin mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulüyle davanın reddi yolundaki bölge idare mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, hiçbir gerekçe gösterilmeden daire başkanlığı görevinden alınarak uzman olarak atandığı, atama konusunda idareye takdir yetkisi tanınmış ise de bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı, sebep ve maksat unsurları yönünden hukuka uygunluk denetimine tabi olacağı, daire başkanlığı görevine mevzuata uygun olarak hiyerarşik kademelerde görev yaparak atandığı, dava devam ederken ... Dairesi Başkanlığına vekaleten görevlendirildiği, görevini başarıyla yerine getiremediğine dair bilgi ve belgenin davalı idarece dosyaya sunulmadığı ve takdir yetkisinin hukuka uygun kullanılmadığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davacı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : 1998 yılında ... Tarım İlçe Müdürlüğünde teknisyen olarak memuriyete başlayan davacı 2002 yılında Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makineleri bölümünden mezun olmuştur. 2004 yılında Şırnak, 2008 yılında Konya İl Müdürlüğüne mühendis olarak atandıktan sonra, 2009 yılında Bakanlık merkez teşkilatı mülga Yayın Dairesi Başkanlığına mühendis olarak atanmıştır. 30/10/2014 tarihinden dava konusu işlemin tesis edildiği tarihe kadar Tarım ve Orman Bakanlığı ... Dairesi Başkanlığı bünyesinde daire başkanı olarak görev yapmıştır. Davacı hakkında neticelenen soruşturmalar kapsamında verilen 06/07/2018 tarihli "soruşturma izni verilmemesi" kararı ve 25/02/2019 tarihli "yazılı olarak dikkatinin çekilmesi" kararları bulunmakta olup, davacıya başkaca bir disiplin cezası verilmemiştir. 703 sayılı KHK'nın "Geçiş hükümleri" başlıklı geçici 1. maddesinin 4. fıkrası gereğince ... tarih ve ... sayılı dava konusu işlemle Tarım Reformu Genel Müdürlüğü bünyesine tarım ve orman uzmanı olarak atanmıştır. Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 76. maddesinin 1. fıkrasında; "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler." hükmüne yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 657 sayılı Kanun'un 76. maddesi ile idarelere, personelini atama konusunda takdir yetkisi tanındığı açık olup; bu yetkinin ancak, kamu yararı ve hizmet gerekleri göz ardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yargı içtihadıyla kabul edilmiş bulunmaktadır. Uyuşmazlık konusu olayda, davacının geçmiş hizmetlerinin değerlendirilmesinden, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olarak daire başkanlığına atandığı, daire başkanı olarak görev yaptığı süre zarfında, görevinde başarısız veya yetersiz olduğu yönünde nesnel ve hukuken kabul edilebilir herhangi bir bilgi ve belgenin dosyaya sunulmadığı görülmektedir. Bu durumda; davalı idarece, davacının daire başkanlığı görevinden alınmasını gerektirecek somut bir sebebin sunulamaması karşısında, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak tesis edildiği sonucuna varılan dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir. Bu itibarla, temyize konu Bölge Mahkemesi ısrar kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Davacının temyiz isteminin kabulüne, 2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline, davacının yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü, kararın kaldırılması, davanın reddi yolundaki Ankara Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının BOZULMASINA, 3. ... TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine, 4.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 23/12/2024 tarihinde kesin olarak oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY X- Memurların naklen atanmaları konusunda idareye tanınan takdir yetkisinin kullanımının, mutlak ve sınırsız olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu ve bu açıdan yargı denetimine tabi bulunduğu İdare Hukukunun bilinen ilkelerindendir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesi uyarınca, bir idari işlem, dava konusu edilmesi halinde diğer unsurları yanında sebep unsuru yönünden de yargı merciince hukuka uygunluk denetimine tabi tutulacak olup, sebep unsuru, idareyi işlem tesis etmeye sevk eden maddi veya hukuki durumlardır. İdare hukukunda sebepsiz idari işlemin olamayacağı, idarenin tüm işlemlerinin, idari faaliyetlerin nihai amacı olan kamu yararını gerçekleştirmeye yönelen bir sebebe dayanması gerektiği, bu anlamda, hakkında idari işlem tesis edilenlerce hukuka aykırılık iddialarının etkin bir biçimde ileri sürülebilmesi ve yargı mercii tarafından idari işlemin hukuki denetiminin gerçekleştirilebilmesi için idarece, tesis edilen işlemin maddi ve hukuki sebeplerinin ortaya konulması gerektiği açıktır. Somut olayda, idarenin kamu hizmetinin gerekleri doğrultusunda personelin görevini değiştirme konusunda sahip olduğu takdir yetkisini, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair hukuken geçerli herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca takdir yetkisi kapsamında davacının Daire Başkanlığı görevinden alınarak, kadro derecesi de korunmak suretiyle 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 18. maddesi gereği tarım ve orman uzmanı olarak atanmasına ilişkin dava konusu işlemde davacının geçmiş hizmetleri de dikkate alındığında; kamu yararı ve hizmet gerekleri yönünden hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Bu itibarla, ısrar kararının, usul ve hukuka uygun bulunduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, belirtilen gerekçe ile temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.