Danıştay Kararı · E. 2024/30 · K. 2024/716

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2024/30 E.  ,  2024/716 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/30 Karar No:2024/716 MÜDAHALE İSTEMİ HAKKINDA KARAR ... Otomotiv TurizmTaşımacılık İnşaat Temizlik Gıda Kırtasiye Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili Av. ... tarafından, Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü’nce 15/09/2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı “DHMİ Genel Müdürlüğü ve Bünyesinde Bulunan Başmüdürlük/Müdürlük İçin Binek, 4x2 Çift Kabinli Pick-Up, 4x4 Çift Kabinli Pick-Up, Minibüs, Açık Kasa Çift Kabinli Kamyonet Araç Kiralama İşi” ihalesi dokümanına ilişkin olarak davacı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddine dair 18/10/2023 tarih ve 2023/UH.II-1334 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istemiyle Kamu İhale Kurumu'na karşı açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararına karşı davalı tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, ... Turizm Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili Av. ... tarafından verilen davalı idare yanında davaya müdahale istemini içeren dilekçe incelenerek gereği görüşüldü: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinde, üçüncü kişilerin davaya katılması konusunda Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 66. maddesinde ise üçüncü kişinin, davayı kazanmasında hukukî yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, fer'î müdahil olarak davada yer alabileceği kurala bağlanmıştır. Dosyanın incelenmesinden, müdahale isteminde bulunan ... Turizm Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin davaya müdahalede hukukî yararının bulunduğu anlaşıldığından, davalı idare yanında MÜDAHALE İSTEMİNİN KABULÜNE, 13/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2024/30 Karar No:2024/716 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ... MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : ... Turizm Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) :... Otomotiv TurizmTaşımacılık İnşaat Temizlik Gıda Kırtasiye Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü’nce 15/09/2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı “DHMİ Genel Müdürlüğü ve Bünyesinde Bulunan Başmüdürlük/Müdürlük İçin Binek, 4x2 Çift Kabinli Pick-Up, 4x4 Çift Kabinli Pick-Up, Minibüs, Açık Kasa Çift Kabinli Kamyonet Araç Kiralama İşi” ihalesinin dokümanına ilişkin olarak davacı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddine dair 18/10/2023 tarih ve 2023/UH.II-1334 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; e-şikâyet yoluyla gönderilen dilekçelerde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenerek EKAP'a aktarılması zorunlu olmakla birlikte mevzuatta ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğinin hangi belgelerle tevsik edileceği hususunda kısıtlayıcı bir belirleme yapılmadığı, davacı tarafından e-şikayet dilekçesinin ekinde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin Ticaret Sicili Gazetesi'nin ilgili sayfası gösterilerek yükümlülüğün yerine getirildiği, nitekim davacı tarafından ihale dokümanına yönelik olarak 11/09/2023 tarihinde ihaleyi gerçekleştiren idareye yapılan şikâyet başvurusunun anılan idarenin ... tarih ve ... sayılı kararıyla usul yönünden değil esastan reddedildiği, ayrıca dava konusu ihale araç kiralama ihalesi olup, davacının şikâyet dilekçesi ekinde beyan ettiği belgeye göre faaliyet alanının taşımacılık olduğu ve davacının ihale konusu alanda faaliyette bulunduğunun açık olduğu anlaşıldığından, davalı idare tarafından davacının itirazen şikâyet başvurusuna yönelik iddialarının esastan incelenmesi gerekirken, itirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddedilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, e-şikâyet ile idareye gönderilen şikâyet dilekçelerinde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine dair EKAP'ta yer alan belgenin veya bu belgeye ait bilgilerin dilekçe ekine EKAP'tan aktarılması gerektiği, davacı tarafından ihale dokümanına yönelik şikâyet dilekçesi ekinde yer alan belgede teyit adresi olarak gösterilen Ticaret Sicili Gazetesi incelendiğinde, pay devri ve adres değişikliği konularına yönelik hususların yer aldığı, faaliyet alanına ilişkin herhangi bir bilginin bulunmadığı, Mahkemece dava konusu Kurul kararında yer almayan bir hususun gerekçe olarak alınmasının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, teyit adresi olarak eklenen URL adresinden kendilerine ait ilanların tamamına erişilebildiği, bahse konu ilanların tamamının görünür halde ihaleyi gerçekleştiren idareye sunulduğu, şekli açıdan eksiklik bulunmayan, faaliyet konusu işe ilişkin bilgilere ulaşılabilen ve şirketin faaliyet alanları arasından ihale konusu işe ilişkin alanın da bulunduğu görülen ihalede iddialarının esastan incelenmesi gerektiği, ultra vires ilkesinin kaldırıldığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : ESAS YÖNÜNDEN: MADDİ OLAY : Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü’nce ... ihale kayıt numaralı “DHMİ Genel Müdürlüğü ve Bünyesinde Bulunan Başmüdürlük/Müdürlük İçin Binek, 4x2 Çift Kabinli Pick-Up, 4x4 Çift Kabinli Pick-Up, Minibüs, Açık Kasa Çift Kabinli Kamyonet Araç Kiralama İşi” ihalesi 15/08/2023 tarihinde EKAP’ta ilan edilmiştir. 11/09/2023 tarihinde ihale dokümanını e-imza ile indiren davacı şirket tarafından aynı tarihte dokümana itiraz kapsamında ihaleyi gerçekleştiren idareye e-şikâyet başvurusunda bulunulmuş, anılan başvurunun reddi üzerine 22/09/2023 tarihli dilekçe ile davalı idareye itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, Kurul'un 18/10/2023 tarih ve 2023/UH.II-1334 sayılı kararıyla itirazen şikâyet başvurusu şekil yönünden reddedilmiştir. Bunun üzerine anılan Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "... İstekli: Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidini, İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi, ... ifade eder."; "İhalelere yönelik başvurular" başlıklı 54. maddesinin 1. fıkrasında, "İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanun'da belirtilen şekil ve usûl kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler." kurallarına yer verilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in "Başvuruların şekil unsurları" başlıklı 8. maddesinin 11. fıkrasında, "İlana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik başvurularda, şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunludur. EKAP üzerinden e-imza kullanılarak (e-şikâyet) gönderilen dilekçelerde ise ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin EKAP’ta yer alan belge veya bu belgeye ait bilgiler dilekçe ekine EKAP’tan aktarılır." kuralı yer almıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Aktarılan kurallardan, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, istekli olabilecek kişilerin ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim ve konsorsiyumu ifade ettiği anlaşılmaktadır. İhale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak başvuruların ihale tarihinden önce yapılması gerektiği, bu aşamada başvuru sahibinin istekli olabilecek statüsünde olduğu, istekli olabileceklerin ise ihale konusu alanda faaliyet göstermesi gerektiği açıktır. Bu bağlamda, bu hususu tevsik etmek için İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in 8. maddesinin 11. fıkrası ile gerçek veya tüzel kişinin ihale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak yapılan başvurularda, başvuru ehliyetini haiz olup olmadığının tespiti amacıyla şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunluluğu getirilmiş, e-şikâyet yoluyla gönderilen dilekçelerde ise faaliyete ilişkin EKAP'ta yer alan belgenin veya belgeye ait bilgilerin dilekçe ekine EKAP'tan aktarılacağı kurala bağlanmış, ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğinin hangi belgelerle tevsik edileceği hususunda ise kısıtlayıcı bir belirleme yapılmamıştır. Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından ihale dokümanına itiraz kapsamında ihaleyi gerçekleştiren idareye 11/09/2023 tarihli dilekçe ile EKAP üzerinden e-şikâyet başvurusunda bulunulduğu, anılan dilekçe ekinde yer alan "Faaliyet Konusu İşe İlişkin Belgeler" başlıklı evrakta, Belge Adı Teyit Kriteri Teyit Bilgisi Teyit Adresi Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi Tarihi, Sayısı, Sayfa Numarası Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi 22/10/2021,10436, 572 bilgilerine yer verildiği görülmektedir. İstekli olabilecek sıfatını haiz davacı şirket tarafından, faaliyetine ilişkin evrakta belirtilen 22/10/2021 tarih ve 10346 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi incelendiğinde, davacı şirkete ait pay değişikliği, tek ortaklık bilgisi, adrese yönelik bilgilere yer verildiği, ancak faaliyet konusuna ilişkin herhangi bir bilginin yer almadığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla, şikâyet dilekçesi ekinde sunulan faaliyete ilişkin evrakta ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğini tevsik eden belgeye ilişkin bilgilerin yer almadığı görüldüğünden, davacının itirazen şikâyet başvurusunun şekil yönünden reddine dair dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davalının temyiz isteminin kabulüne; 2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. DAVANIN REDDİNE, 4. Ayrıntısı aşağıda gösterilen ... -TL ilk derece yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5. Kullanılmayan ... -TL ilk derece aşamasındaki yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine, 6. ... -TL temyiz yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 7. Ayrıntısı aşağıda gösterilen ...-TL müdahil yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı yanında müdahile verilmesine, 8. Posta giderleri avansından artan tutarın taraflara ve müdahile; istemi hâlinde temyiz aşamasında yatırılan ve kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının davalı idareye iadesine, 9. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine, 10. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 13/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.