Danıştay Kararı · E. 2024/466 · K. 2024/928

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2024/466 E.  ,  2024/928 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No : 2024/466 Karar No : 2024/928 DAVACI : ...Metal A.Ş. VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... Bakanlığı DAVANIN KONUSU : 1. 23/02/2023 tarih ve 32113 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Kıymetli Maden Standartları ve Rafinerileri Hakkında Tebliğ (Tebliğ No:2023/1)'in, 1.1. "Rafineri kuruluş izni" başlıklı 7. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (6) numaralı alt bendinin, 1.2. "Geçiş hükümleri" başlıklı Geçici 1. maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile 2. Mali Güç Tevsikine İlişkin Genelge'nin (KMR-2023/2) iptali istenilmektedir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü: MADDİ OLAY VE HUKUKÎ SÜREÇ: Davacı şirket tarafından, altın kıymetli madenine yönelik rafineri faaliyet izni verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddedildiğinin Hazine ve Maliye Bakanlığı Finansal Piyasalar ve Kambiyo Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle davacı şirkete bildirilmesi üzerine, 23/02/2023 tarih ve 32113 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2023/1 sayılı Tebliğ'in "Rafineri kuruluş izni" başlıklı 7. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (6) numaralı alt bendinin, "Geçiş hükümleri" başlıklı Geçici 1. maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile 31/03/2023 tarihinde Bakanlık internet sitesinde yayımlanan Mali Güç Tevsikine İlişkin Genelge'nin (KMR-2023/2) iptali istemiyle 08/02/2024 tarihli dilekçeyle bakılan dava açılmıştır. İNCELEME VE GEREKÇE : USUL YÖNÜNDEN: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idarî davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idarî işlemin yazılı bildirim tarihinin, tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın gösterileceği, dava dilekçelerinin ve bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı; 14. maddesinin üçüncü fıkrasında, dava dilekçelerinin, görev ve yetki, idarî merci tecavüzü, ehliyet, idarî davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet, 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği; 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde ise, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olmadıklarının tespiti hâlinde, yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere dilekçenin reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır. Anılan Kanun'un "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde 60 gün olduğu; aynı maddenin dördüncü fıkrasında, "İlânı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz." kurallarına yer verilmiştir. Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idarî işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur. Öte yandan, düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davalarında, idarî işlemin unsurları açısından hukuka aykırılık bulunduğu iddiasıyla düzenleyici işlemin/işlemlerin tamamının iptali istenebileceği gibi, düzenleyici işlemin belirli maddelerinin/ibarelerinin iptalinin istenebilmesi de mümkündür. Ancak, her durumda iptali istenen kısımların açıkça belirtilmesi ve bu kısımların davacının menfaatini nasıl etkilediğinin ortaya konulması gerekmektedir. Dava dilekçesi incelendiğinde, dilekçenin "Dava Konusu" başlığı altında, 2023/1 sayılı Tebliğ'in "Rafineri kuruluş izni" başlıklı 7. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (6) numaralı alt bendinin, "Geçiş hükümleri" başlıklı Geçici 1. maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile Mali Güç Tevsikine İlişkin Genelgelerin iptalinin istendiği; "Açıklamalar" ile "Sonuç ve İstem" kısımlarında ise, 2023/1 sayılı Tebliğ'in "Rafineri kuruluş izni" başlıklı 7. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (6) numaralı alt bendinin, "Geçiş hükümleri" başlıklı Geçici 1. maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile Mali Güç Tevsikine İlişkin Genelge'nin (KMR-2023/2) iptalinin istendiği anlaşılmaktadır. Davacı şirket tarafından, altın kıymetli madenine yönelik rafineri faaliyet izni verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddedildiğinin Hazine ve Maliye Bakanlığı Finansal Piyasalar ve Kambiyo Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle davacı şirkete bildirilmesi üzerine bu işleme dayanak teşkil ettiğinden bahisle dava konusu düzenlemelerin iptali istemiyle bakılan dava açılmış ise de, davacı şirket hakkında tesis edilen ... tarih ve ... sayılı işlem incelendiğinde, davacı şirketin başvurusunun 2023/1 sayılı Tebliğ'in "Rafineri faaliyet izni" başlıklı 8. maddesinin birinci, ikinci ve sekizinci fıkraları ile Geçici 1. maddesinin birinci fıkrasına ve Mali Güç Tevsikine İlişkin Genelge'nin (KMR-2023/2) Geçici 1. maddesine yollamada bulunulması suretiyle reddedildiği; davacı şirket tarafından iptali istenen 2023/1 sayılı Tebliğ'in 7. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (6) numaralı alt bendinin "rafineri kuruluş iznine" yönelik bir düzenleme olduğu, söz konusu uygulama işleminin ise "rafineri faaliyet izni verilmesine" ilişkin tesis edildiği ve davacı şirketçe iptali istenen bu düzenlemenin uygulama işlemiyle bir ilgisinin bulunmadığı; öte yandan, davacı şirketçe, dava dilekçesinin "Dava Konusu" kısmında Mali Güç Tevsikine İlişkin Genelgelerin, "Açıklamalar" ile "Sonuç ve İstem" kısımlarında ise Mali Güç Tevsikine İlişkin Genelge'nin (KMR-2023/2) bir bütün hâlinde iptalinin istenildiği, bu kapsamda davacı şirket tarafından uygulama işlemiyle ilgili 2023/1 sayılı Tebliğ'in hangi maddelerinin/fıkralarının/ibarelerinin ve/veya mali güç tevsikine ilişkin hangi genelgenin/genelgelerin hangi maddelerinin/fıkralarının/ibarelerinin iptalinin istendiğinin açıkça ortaya konulamadığı görülmektedir. Bu itibarla, davanın konusunun belirlenmesi hususunda tereddüt oluştuğundan, davacı şirket tarafından 2023/1 sayılı Tebliğ'in hangi maddelerinin/fıkralarının/ibarelerinin ve/veya mali güç tevsikine ilişkin hangi genelgenin/genelgelerin hangi maddelerinin/fıkralarının/ibarelerinin iptalinin istendiğinin açık ve tereddüde yer vermeyecek şekilde ortaya konulması, bu kısımların hangi yönlerden hukuka aykırı olduğunun ve davacının menfaatini ne şekilde ihlȃl ettiğinin dava dilekçesinin "Konu", "Açıklamalar" ile "Sonuç ve istem" bölümünde bütünlük arz edecek şekilde açıklanması suretiyle karşı taraf sayısından bir fazla düzenlenerek imzalanmış dilekçelerle ya da Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden güvenli elektronik imza ile yeniden dava açılması gerekmektedir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15/1-d maddesi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren 30 (otuz) gün içinde 3. maddeye uygun şekilde düzenlenerek noksanları tamamlandıktan sonra dilekçe ret kararını veren yargı yeri sıfatıyla Danıştay'da yeniden dava açmakta serbest olmak üzere DİLEKÇENİN REDDİNE, 2. Aynı Kanun'un 15/5. maddesi hükmüne göre dilekçenin reddi üzerine yeniden verilecek dilekçede aynı yanlışlık yapıldığı takdirde davanın reddedileceğinin davacıya tebliğine, 3. Davanın yenilenmesi hâlinde yeniden harç alınmamasına, 4. Davanın yenilenmemesi durumunda kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcı ile posta gideri avansından artan tutarın istemi hâlinde davacıya iadesine, 27/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.