Danıştay Kararı · E. 2024/5719 · K. 2024/5349

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2024/5719 E.  ,  2024/5349 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2024/5719 Karar No : 2024/5349 TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVALI) ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... 2- (DAVACILAR) ...'e velayeten ... Ve ... İSTEMİN KONUSU : Taraflarca, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:...; K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacılar tarafından, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 02/06/2024 tarihinde gerçekleştirilen Milli Eğitim Bakanlığı 2024 Liselere Geçiş Sınavı'nın (LGS) A kitapçığının Fen Bilimleri testinde yer alan 13. sorusu ile Matematik testinde yer alan 20. sorusunun iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:...; K:... sayılı kararıyla; 2024 Liselere Geçiş Sınavı'nın (LGS) Sayısal A kitapçığının Fen Bilimleri dersinde yer alan 13. sorusunun iptali istemine ilişkin kısmı yönünden; uyuşmazlık konusu sorunun soru sorma tekniğine, fen bilgisi müfredatına uygun olup olmadığı ile 8. sınıf öğrencilerinin yanıtlayabileceği düzeyde olup olmadığı ve sorunun cevabının doğru cevap olarak tespit edilen cevap ile uyumlu olup olmadığı, soruda ölçme değerlendirme dil ve anlatım açısından herhangi bir hata bulunup bulunmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulması amacıyla Mahkemenin aynı konuda açılan ... Esas nolu dava dosyasında 05/07/2024 tarihli Ara Kararla dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişilerce hazırlanan raporda, davaya konu 2024 Yılı Sınavla Öğrenci Alacak Ortaöğretim Kurumlarına İlişkin Merkezi Sınav (LGS 2024) A Kitapçığı Sayısal Bölüm Fen Bilimleri testinde yer alan 13. sorusunun doğru cevabının bulunabilmesi için adayların üst seviye bazı kazanımlara (etki-tepki, ivme, denge, tork, eylemsizlik momenti) sahip olmaları gerektiği, farklı değerlendirme yapılma ihtimali nedeniyle 8. sınıf seviyesine uygun olmadığı, ayrıca ip ve makaraların ağırlıklarının ve ipin kütlesinin önemsenmesine yönelik ifadelere 8. sınıf seviyesi öğrencilerin yorum yapmasının beklenemeyeceği, bu tip ifadelerin sorunun doğru cevabını etkileyecek ifadeler olduğu, diğer yandan soruda, I. öncülde yer verilen olguların ne olduğuna soru kökünde yer vermek yerine diğer öncüllerde yer verildiği, sorunun açık ve doğru bir şekilde anlaşılmasının mümkün olmadığı, sorunun 8. sınıf seviyesinde herhangi bir yanlış anlamaya mahal vermeyecek kadar iyi hazırlanmış ya da okuyan her öğrencinin aynı anlamları çıkarabileceği kadar net olmadığı yolunda tespitlere yer verildiği, anılan rapor uyarınca MEB 2024 Liselere Geçiş Sınavı'nın (LGS) A kitapçığının Fen Bilimleri testinde yer alan 13. sorunun iptaline; Milli Eğitim Bakanlığı 2024 Liselere Geçiş Sınavı'nın (LGS) Sayısal A kitapçığının Matematik Bilimleri testinde yer alan 20. sorusunun iptali istemine ilişkin kısmı yönünden; uyuşmazlığın çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, sorunun, soru sorma tekniğine, matematik dersi müfredatına uygun olup olmadığı ile 8. sınıf öğrencilerinin yanıtlayabileceği düzeyde olup olmadığı ve sorunun cevabının doğru cevap olarak tespit edilen cevap ile uyumlu olup olmadığı, soruda ölçme değerlendirme dil ve anlatım açısından herhangi bir hata bulunup bulunmadığı hususlarında Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmesi üzerine, bilirkişilerce hazırlanan bilirkişi raporunda; davaya konu matematik sorusunun günlük hayat ile ilişkilendirilen bir problem olduğu, problemi anlatan soru metninin, problemin matematiksel modellemesinin yapıldığı bir geometrik şekil ile desteklendiği, öğrencinin sahip olduğu bilgileri probleme yönelik yorumlama ve uygulama becerilerine odaklı ve soru sorma tekniklerine ve ölçme değerlendirme kriterlerine uygun olduğu, problem metninin açık, anlaşılır ve net bir şekilde verildiği, problemin modellemesinin yapıldığı geometrik şeklin soru metni ile tutarlı olduğu, bu tutarlılığın problemin farklı algılanmasını ya da anlaşılmasını engelleyecek niteliğe sahip olduğu, soruda dil ve anlatım açısından herhangi bir hatanın bulunmadığı, ilgili sorunun 8. sınıf öğrencilerinin yanıtlayabileceği düzeyde ve matematik bilgisi müfredatına uygun olduğu, "C" seçeneğinin doğru cevap olduğu, doğru cevap olarak tespit edilen cevap ile uyumlu olduğu yolunda tespitlere yer verildiği, öte yandan; davacı tarafından, davalı idarece özel bir yayınevine ait olan ve yazarın yaratıcı düşüncesini yansıtan bir soruyu çok az değişiklik yaparak ancak özünü değiştirmeden intihale konu olacak şekilde merkezi sınavda kullanıldığı ve bu durumun sınava giren öğrenciler açısından eğitimde fırsat ve imkan eşitliğinin bozulması sonucunu doğurduğunun ileri sürüldüğü, ancak; sahibine atıf yapmadan özgün fikrin çalınması eylemi olarak tanımlanan intihal fiilinin benzer soru örnekleri ile çalışma sorularının hazırlanması ve öğrencilerin bu soruları kullanarak sınava hazırlanması ve kamuya açık benzer yayınların satışının yapılmasının intihal fiilinin konusu olamayacağı ayrıca bu durumun sınava giren öğrenciler açısından eğitimde fırsat ve imkan eşitliğinin bozulması sonucunu doğuran bir durum olmadığı gerekçesiyle Milli Eğitim Bakanlığı 2024 Liselere Geçiş Sınavı'nın (LGS) Sayısal A kitapçığının Matematik Bilimleri testinde yer alan 20. sorusu yönünden davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, sınavın Sayısal Bölüm A Kitapçığı, Fen Bilimleri Dersi 13. sorusunun cevabının "C" şıkkı olduğu, soruya ilişkin olarak hazırlanan Bilimsel Doğruluk Raporunda; soruda, ölçme-değerlendirme, dil ve anlatım ile anlam açısından herhangi bir hata olmadığı, dava konusu sorunun 8. sınıf öğrencilerinin yanıtlayabileceği düzeyde olduğu ve bilimsel geçerlilik, madde yapısı, dil ve anlatım yönünden doğru olduğu, temyize konu kararın Fen Bilimleri Testinin 13. sorusunun iptaline ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu; davacılar tarafından; matematik testinde yer alan 20. soru ile özel bir yayın evine ait 2020 Ocak basımı 8. Sınıf Süper Matematik Tekrar Kitabının 142. sayfasında yer alan 14. soru ile hem şekilsel hem de içerik bakımında yüksek oranda benzerlik bulunduğu, bu benzerliğin sınav öncesinde anılan test kitabında yer alan soruyu çözen öğrenciler lehine sonuç doğurduğu, bu durumun fırsat eşitliğini ihlal ettiği, soruda ve yayınlanan cevap anahtarında hata bulunmadığı, Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesinin iddialarını karşılamadığı, temyize konu kararın davanın reddine ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmakta olup; davacılar tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... DÜŞÜNCESİ : Davalı idarenin temyiz istemi hakkında temyiz isteminden feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, davacıların temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkemesi kararının davanın reddine ilişkin kısmı yönünden onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 20/B maddesi uyarınca dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Temyize konu kararın Milli Eğitim Bakanlığı 2024 Liselere Geçiş Sınavı'nın (LGS) Sayısal A kitapçığının Fen Bilimleri testinde yer alan 13. sorunun iptali istemine ilişkin kısmı yönünden davalı idarenin temyiz kanun yolu başvurusu üzerine yapılan inceleme: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 307. maddesinde feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olarak tanımlanmış, 309/1. maddesinde feragat beyanının dilekçe ile veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılacağı, 309/4. maddesinde feragat ve kabulün kayıtsız ve şartsız olması gerektiği, 310. maddesinde, feragat ve kabulün, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabileceği, 311. maddesinde ise, feragatin kesin bir hükmün hukuki sonuçlarını doğuracağı belirtilmiştir. Uyuşmazlıkta; davalı idare vekili tarafından 04/09/2024 havale tarihli dilekçe ile Mahkeme kararının temyiz edildiği, 20/09/2024 tarihinde kayıtlara giren dilekçe ile de temyiz taleplerinden feragat ettikleri görülmektedir. Bu durumda davalı idare tarafından yasal şekle uygun olarak temyiz isteminden feragat edilmesi karşısında, feragat başvurusu nedeniyle temyiz talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir. Temyize konu kararın Milli Eğitim Bakanlığı 2024 Liselere Geçiş Sınavı'nın (LGS) Sayısal A kitapçığının Matematik Bilimleri testinde yer alan 20. sorusunun iptali istemine ilişkin kısmı yönünden davacıların temyiz kanun yolu başvurusu üzerine yapılan inceleme: İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın ilgili kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davalı idarenin temyiz istemi yönünden TEMYİZ İSTEMİ HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, davacıların temyiz isteminin reddine, 2. ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:...; K:... sayılı temyize konu kararın davanın reddine ilişkin kısmının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından ONANMASINA, 3. Posta giderleri avansından artan tutarların taraflara iadesine, 4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanun'un 20/B maddesi uyarınca kesin olarak 16/10/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.