Danıştay Kararı · E. 2024/5749 · K. 2024/4905

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2024/5749 E.  ,  2024/4905 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ON İKİNCİ DAİRE Esas No : 2024/5749 Karar No : 2024/4905 DAVACI : ... DAVALI : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... DAVANIN KONUSU : Dışişleri Bakanlığı merkez teşkilâtında konsolosluk ve ihtisas memuru statüsünde ikinci katip unvanıyla görev yapan davacı tarafından; 07/10/2023 tarih ve 32332 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Dişişleri Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin, dilekçe içerisinde belirtilen ve dilekçe ekindeki Disiplin Amirleri Cetvelinde kırmızı renkli ok ile işaretlenerek kutucuklar içerisine alınan maddelerinin üst hukuk normu olan Disiplin Amirleri Yönetmeliği'ne aykırı olduğu iddiasıyla iptali istenilmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hakimi ...'in açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : İLGİLİ MEVZUAT : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde; idarî davaların Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adresleri ile gerçek kişilere ait Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasının, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idarî işlemin yazılı bildirim tarihinin, tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın gösterileceği, dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı belirtilmiştir. Öte yandan; 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesinin üçüncü fıkrasında, dava dilekçeleri üzerinde yapılacak ilk incelemede, dilekçelerin 3 ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden de inceleneceği; altıncı fıkrasında, dava dilekçesindeki eksikliklerin tespiti halinde davanın her aşamasında 15. madde hükümlerinin uygulanacağı; 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde, 3. maddeye uygun olmayan dava dilekçesinin otuz gün içinde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere reddedileceği; beşinci fıkrasında ise, dilekçenin reddedilmesi üzerine yeniden verilen dilekçede aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hükme bağlanmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri de talep ile bağlılıktır. Bu ilke uyarınca, mahkemelerce iptali istenilen idarî işlemle sınırlı olarak inceleme yapılması gerektiğinden, talebin incelemeye elverişli olabilecek nitelikte açık ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur. Bu bağlamda, düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davalarında, düzenleyici işlemin tamamının iptali istenebileceği gibi, düzenleyici işlemin eksik düzenleme ya da başka bir nedenle belirli maddelerinin veya fıkralarının/ibarelerinin hukuka aykırılık sebepleri de belirtilmek suretiyle iptalinin istenebilmesi mümkündür. Ancak, her durumda iptali istenilen düzenleyici işlemin iptali istenen kısımlarının dilekçede açıkça belirtilmesi ve bu maddelere ilişkin hukuka aykırılık iddialarının da açıkça ortaya konulması gerekmektedir. Dava dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından verilen 09/10/2023 tarihli ilk dava dilekçesinin, dava konusu Dışişleri Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin hangi maddelerinin iptalinin istenildiğinin, hukuka aykırılık iddialarıyla birlikte açık ve net olarak ortaya konulmadığı gerekçesiyle, Dairemizin 23/05/2024 tarih ve E:2023/5299, K:2024/2634 sayılı kararı ile reddedildiği; dilekçe ret kararı üzerine yenilenen ve 06/11/2024 tarihinde kayda giren dava dilekçesinin "Konu" kısmında, "07/10/2023 tarih ve 32332 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Dişişleri Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin aşağıda ayrıntılı şekilde belirtilen bölümlerinin"; "Sonuç ve İstem" kısmında, "dilekçeye ekli Dişişleri Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin ekinde yer alan Ek-1 sayılı Dışişleri Bakanlığı Disiplin Amirleri Cetvelinin kırmızı renkli ok ile işaretlenerek kutucuklar içerisine alınmış olan maddelerinin" iptalinin istenildiği; "Açıklamalar" kısmında ise, bakan yardımcısının, yurtdışı teşkilâtı mensubu büyükelçi, maslahatgüzar, daimi temsilci ve irtibat ofisinde görevli personelin disiplin amiri olarak belirlenmesinin, üst hukuk normu olan Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği'nin 4, 5 ve 7. maddelerine aykırı olduğu açıkça vurgulanmakla birlikte, dava konusu Yönetmelik'te "Başkonsolos Yardımcısı", "Konsolos", "Muavin Konsolos" gibi görev unvanlarına yer verilmezken, "Ateşe" ve "Ateşe Yardımcısı" gibi daha alt görev unvanlarına yer verilmesinin Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği'nin 41. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan düzenlemeye aykırı olduğu, "Başkonsolos Yardımcısı", "Konsolos", "Muavin Konsolos" gibi unvanlar "Diğer Personel" başlığı altında değerlendirilecek ise, "Ateşe" ve "Ateşe Yardımcısı" gibi daha alt unvanların da aynı başlık altında yer alması veya anılan unvanların da ayrıca belirtilmesi, diğer bir ifadeyle, Yönetmelik hükümlerinin bu yönden yeniden düzenlenmesi ve hatalı düzenleme yapılan bölümlerin üst hukuk normlarına ve hukuka uygun hale getirilmesi gerektiği; öte yandan, Viyana Sözleşmeleri kapsamındaki amir hükümler uyarınca, "Misyon Şefi" sıfatının "Başkonsolos" unvanının altındaki bölümde yer alamayacağı, "Başkonsolos" unvanı için "Misyon Şefi" ibaresinin değil, "Konsolosluk Şefi" ibaresinin kullanılması gerektiği belirtilerek, anılan kısımların da iptalinin talep edildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda; Dairemizin dilekçe ret kararına rağmen, yeniden düzenlenen 06/11/2024 tarihli dava dilekçesinin "konu" ve "sonuç ve istem" kısımlarında, dava konusu Yönetmeliğin iptali istenen maddelerinin/kısımlarının açıkça gösterilmeyerek, dilekçe ekinde sunulan Disiplin Amirleri Cetvelindeki işaretlemelere atıfta bulunulmuş olması ve dilekçenin "açıklamalar" kısmında, Disiplin Amirleri Cetvelinde işaretli yerler dışında, bazı kadro unvanlarına yer verilmemesinin hukuka aykırı olduğundan söz edilerek, Yönetmelik hükümlerinin bu yönden yeniden düzenlenmesine karar verilmesinin istenilmesi karşısında, mevcut haliyle dava dilekçesinde, 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygunluk görülmemiş olup, dava dilekçesinin, dilekçeye eklenen Disiplin Amirleri Cetvelindeki işaretlemelere atıfta bulunulmaksızın, dava konusu Yönetmeliğin hangi madde ve kısımları ile eksik düzenlemenin iptalinin istenildiği açıkça belirtilmek ve hukuka aykırılık iddiaları ortaya konmak suretiyle yeniden düzenlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesinin üçüncü fıkrası ve 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren 30 (otuz) gün içinde, 3. maddeye uygun şekilde ve belirtilen eksiklikler giderildikten sonra yeniden dava açılmak üzere DAVA DİLEKÇESİNİN REDDİNE; 2. 2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca yeni dilekçe düzenlenerek açılacak dava için ayrıca harç alınmamasına; 3. Yeniden verilen dilekçede de aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde, 2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca davanın reddedileceği hususunun davacıya bildirilmesine; 4. Dava dilekçesinin yenilenmemesi halinde, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına ve posta gideri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 18/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.