Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2004/6730 · K. 2005/4259

11. Hukuk Dairesi 2004/6730 E., 2005/4259 K. 11. Hukuk Dairesi 2004/6730 E., 2005/4259 K. - CEZAİ ŞART - HUSUMET EHLİYETİ - PASİF HUSUMET EHLİYETİ "İçtihat Metni" Taraflar arasında görülen davada İstanbul Asliye 1. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 05.02.2003 tarih ve 2001/2396-2003/68 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, davalı ile müvekkili arasında davalı okuluna çalışanlarının maaşlarının müvekkili banka tarafından ödenmesi amacıyla sözleşme imzalandığını, davalı okulun sözleşme şartlarına aykırı olarak süresinden önce feshetmesi nedeniyle 1200 USD cezai şart ödemesi gerektiğini ileri sürerek faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, cezai şart alacağına konu sözleşmenin D… …. Bornova Şubesi ile İzmir, K… … M… … Endüstri Meslek Lisesi Müdürü arasında yapıldığı için Milli Eğitim Bakanlığı davalı sıfatının bulunmadığını, maaşların zamanında ödenmediğini, talep olmadığı halde otomatik ödeme yapıldığını, talebe rağmen yapılan otomatik ödemelerin gecikmesinden dolayı personelin faiz ödediğini bu nedenle feshin haklı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma toplanan kanıtlara göre sözleşmenin davacı banka ile M… … Endüstri Meslek Lisesi arasında yapılıp, müdür tarafından imzalandığı, bakanlığın bilgisi ve yetkisinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın pasif husumet ehliyeti bulunmadığından reddine karar verilmiştir. Kararı davacı vekili temyiz etmiştir. 1-Dava, taraflar arasında akdedilen protokolün haksız olarak ve süresinden önce davalı tarafından feshedildiği iddiasına dayalı olarak sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın tahsili istemine ilişkindir. Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 02.12.1991 tarih ve 486 nolu aylıkların bankadan ödenmesine ilişkin tebliğleri uyarınca kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde yer alan tahakkuk dairelerinin prensip olarak personel aylıklarını bankadan ödetecekleri, ilgili tahakkuk dairesinin banka şubesi ile aylıkların zamanında ödenmesini sağlayan ve bunun için gerekli şartları ve alınacak tedbirleri belirten bir protokol yapacağı bildirilmiş olup 14.01.1992 tarihli tebliğ ile 486 nolu tebliğ ile yapılan düzenlemelerin 09.04.1990 tarih ve 418 sayılı KHK nin 43 ve 5.7.1991 tarih ve 433 sayılı KHK nin 2. maddesi hükmüne dayandığından gerek tahakkuk daireleri gerekse banka şubeleri yönünden uygulamakla yükümlü oldukları belirtilmiştir. Mahkemece, davalı Lise müdürlüğünün tahakkuk dairesi niteliği üzerinde durularak, dava konusu protokolü düzenlemeye yetkili olduğu sonucuna varıldığı takdirde özel hukuk sözleşmesi niteliğinde bulunan protokolü okul adına imzalayan okul müdürünün Mili Eğitim Bakanlığını temsilen imzalayacağı, bu durumda husumetin Milli Eğitim Bakanlığına yöneltilmesinde usulsüzlük olmayacağı düşünülerek işin esasına girilip sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken yazılı olduğu şekilde davalının husumet ehliyeti bulunmadığından bahisle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. 2-Bozma neden ve şekline göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir. SONUÇ : Yukarda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 26.04.2005 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.