Yargıtay 14. Hukuk Dairesi · E. 2005/10733 · K. 2006/1948

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2005/10733 E.  ,  2006/1948 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 19.1.2004 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi ve tazminat istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 22.6.2005 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Gerek 4753 sayılı yasa uygulamasında ve gerekse tapulama tesbitinde 15 Parsel sayılı taşınmaz kuyu ve alanı niteliği ile orta malı olarak sınırlandırılmış, 7 parsel ise kamu hizmetinde kullanılan mezarlık olarak davacı ... Tüzel Kişiliği adına tesbit ve tescil edilmiş, davacının mezarlık ve mer'a iddiası ile açtığı elatmanın önlenmesi ve mer'anın eski hale getirilmesi bedelinin tahsili davaları kabul edilmiş, hükmü davalı temyiz etmiştir. 1-Yapılan yargılamaya toplanan deliller ve dosya içeriğine göre davalının diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir. 2-4342 sayılı Mera Kanunun 4. maddesi hükmünce mer'a, kullanım hakkı bir veya birden çok köy veya Belediyeye bırakılan hayvanların otlatılması ve otundan yararlanması için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yerlerdir. Krokide 15 parselde (C) ve (D) harfi ile gösterilen bölümlerin bu nitelikte yer olduğu saptanarak davalının elatmasının önlenmesine karar verilmesinde bir yanılgı yoktur. Çünkü; mer'aların özel mülkiyete geçirilmesi, amacı dışında kullanılması ve sınırlarının daraltılması olanağından sözedilemez. Şayet devletin hüküm ve tasarrufu altındaki mer'a nitelikli bir yer amaç dışı kullanılmak suretiyle vasıfları bozulmuşsa tekrar eski konumuna getirmek amacı ile yapılan giderler de, buna sebebiyet verenlerden tahsil edilir. Uygulamadaki deyimi ile "eski hale getirme bedeli" olarak tanımlanan bu masrafları talep edecek olan ise hazinedir. Zira, az yukarıda 2005/10733-2006/1948 -2- söylendiği gibi, mer'a, yaylak ve kışlaklar devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerdendir. Belediye veya köy tüzel kişiliğinin bu yerlerde sadece otlatma hakkı bulunduğundan belediye otlatma bedelinden mahrum kaldığı zararını isteyebilirse de eski hale getirme talebinde bulunamaz. O yüzden mahkemece bilirkişinin eski hale getirme bedeli olarak saptadığı 5.136.000.000 TL ile ilgili dava bölümünün reddi yerine bunun da hüküm altına alınması doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. SONUÇ: Yukarıda 1. bentte yazılı nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, hükmün 2. bentte yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, 23.2.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi.